©
U: (
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Departament Prawny
Warszawa, 1 grudnia 2025 r.
DPR-WSP.0143.1054.2025.MW
Sieć Obywatelska Watchdog Polska
Sprawa-104720©fedrowanie.siecobywatelska.pl
Szanowni Państwo,
w Odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej przesłany pocztą
elektroniczną do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: „UOKiK”, „Urząd”)
w dniu 1 października 2025 oraz w nawiązaniu do pisma Prezesa UOKiK z dnia 23 października
2025 r., poniżej przesyłam wyjaśnienia i informacje w odniesieniu do pytań zawartych
w ankiecie załączonej do przedmiotowego wniosku.
Nazwa systemu Al: ARBUZ
Przeznaczenie systemu: Zautomatyzowana detekcja niedozwolonych postanowień we
wzorcach umownych.
Opis systemu: System ARBUZ jest narzędziem, które umożliwia efektywne wykrywanie
potencjalnych naruszeń praw konsumentów w postaci stosowania we wzorcach umów
niedozwolonych postanowień umownych. Projekt jest odpowiedzią na zidentyfikowaną
potrzebę przyspieszenia procesu analizy danych zawartych w dokumentach elektronicznych,
skanach, stronach internetowych, przetwarzanych przez UOKiK, a także zautomatyzowania
jak największej liczby czynności wykonywanych ręcznie. Jako danych referencyjnych
(porównawczych), system używa zgromadzonych przez Urząd wzorców umownych wraz
z klauzulami oznaczonymi jako abuzywne lub bezpieczne. Dokumenty (wzorce umowne) są
na bieżąco analizowane w systemie i automatycznie zasilają bazę referencyjną. Zastosowany
w systemie model uczenia maszynowego, rekomenduje fragmenty umowy jako abuzywne
w oparciu o zweryfikowane klauzule znajdujące się w bazie danych. Bazę danych tworzą
m.in. rejestr klauzul niedozwolonych, baza decyzji, orzeczenia sądowe. Podstawową zasadą
modelu jest ocena semantycznego (znaczeniowego) podobieństwa pomiędzy fragmentami
badanej umowy a klauzulami oznaczonymi wcześniej przez użytkowników jako abuzywne lub
bezpieczne.
Użycie sztucznej inteligencji: Zastosowanie systemu ARBUZ umożliwia wsparcie
pracowników Urzędu we wstępnej ocenie wzorców umownych, poprzez zwrócenie uwagi
- przy zastosowaniu uczenia maszynowego (głębokich sieci neuronowych typu Transformer)
w oparciu o wcześniej stworzoną bazę - na konkretne postanowienia, które mogą mieć
charakter niedozwolony.
Kwalifikacja ryzyka: Ograniczone.
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów śŚ: 556 08 45
pl. Powstańców Warszawy 1 00-950 Warszawa dprQuokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1
1416261.4191777.4135943
Ocena skutków dla ochrony danych (DPIA): Nie. Obowiązek dokonania DPIA występuje
wyłącznie wtedy, gdy dany rodzaj przetwarzania - zgodnie z art. 35 RODO! oraz wytycznymi
wskazanymi w Komunikacie Prezesa UODO z 17 czerwca 2019 r. - może powodować wysokie
ryzyko naruszenia praw lub wolności osób fizycznych.
Ocena skutków dla praw podstawowych (FRIA): Nie dotyczy. Zidentyfikowany dla systemu
poziom ryzyka tego nie wymaga.
Podręcznik użytkownika / instrukcja: Użytkownicy systemu dysponują materiałami
interaktywnymi przygotowanymi przez Wykonawcę pokazującymi sposób użytkownika
ARBUZA. Materiały te nie są jednak ogólnodostępne.
Publiczna wiedza o systemie: Prezes UOKiK nie gromadzi danych w zakresie wskazanym
w tym punkcie wniosku. Niemniej są to dane ogólnodostępne, możliwe do samodzielnego
pozyskania.
Modele ogólnego przeznaczenia (GPAl): Nie.
Dostawca systemu: Ośrodek Przetwarzania Informacji - Państwowy Instytut Badawczy.
Koszty wytworzenia i wdrożenia: 1.450.000,00 zł (słownie: jeden milion czterysta
pięćdziesiąt tysięcy złotych).
Koszty utrzymania: System nie generuje dodatkowych kosztów po stronie Urzędu.
Początek obowiązywania licencji: System Arbuz nie korzysta z licencji.
Koniec obowiązywania licencji: System Arbuz nie korzysta z licencji.
Prezes UOKiK podczas swoich działań korzysta również z oprogramowania
posługującego się automatyzacją algorytmiczną/sztuczną inteligencją - unijnego programu
„eSurveillance - Prodct Safety” - https: / /esurveillance.ec.europa.eu/product_safety/home.
Jest to aplikacja opracowana przez Komisję Europejską z zastrzeżonym dostępem poprzez
stronę internetową. Aplikacja za pośrednictwem algorytmów sztucznej inteligencji
przeszukuje strony internetowe w celu wykrycia ofert produktów uznanych za niebezpieczne
i uprzednio zgłoszonych '$w unijnym systemie „Safety Gate - RAPEX”
(https: //ec.europa.eu/safety-gate-alerts/screen/webReport), jednak ponownie
udostępnianych. Za rozwój i utrzymanie systemu „eSurveillance” używanego przez Urząd
odpowiedzialna jest w całości Komisja Europejska (Dyrekcja Generalna ds. Sprawiedliwości
i Konsumentów - DG JUST).
Ponadto Prezes UOKiK ma również dostęp do programów wykorzystujących sztuczną
inteligencję takich jak np.: Chat GPT, PhotoShop czy Google Translate, które służą do
wsparcia codziennej pracy biura prasowego. Także w monitoringu prasy Prezes Urzędu
wykorzystuje gotowe rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji umożliwiające analizę
materiałów pojawiających się na temat UOKiK i Inspekcji Handlowej.
Z upoważnienia
1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony
osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), Dz.Urz.UE.L 2016 Nr 119, str.
1, dalej: „RODO”.
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów ś: 556 08 45
pl. Powstańców Warszawy 1 00-950 Warszawa dprQuokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2
1416261.4191777.4135943
Katarzyna Warcholińska
naczelnik wydziału
Departamentu Prawnego
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
KLAUZULA INFORMACYJNA DLA OSÓB SKŁADAJĄCYCH WNIOSKI O INFORMACJĘ PUBLICZNĄ
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27
kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w
sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie
o ochronie danych), informujemy, że:
Administrator Administratorem Państwa danych osobowych jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji
danych osobowych i Konsumentów, pl. Powstańców Warszawy 1, 00-950 Warszawa.
e-Doręczenia: AE:PL-85353-79447-CAVBF-25
ePUAP: /UOKiK/SkrytkaESP
uokik©uokik.gov.pl
Dane kontaktowe Dane kontaktowe Inspektora Ochrony Danych: iodQuokik.gov.pl
Inspektora Ochrony
Danych
Cele i podstawa e rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej na podstawie
prawna przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji
przetwarzania publicznej w związku z obowiązkiem prawnym ciążącym na administratorze
danych osobowych danych (art. 6 ust. 1 lit. c RODO) oraz w związku z obowiązkiem wykonania
zadania realizowanego w interesie publicznym w ramach sprawowania władzy
publicznej powierzonej administratorowi (art. 6 ust. 1 lit. e RODO)
« jeśli zaistnieje właściwa przesłanka w celu wydania rozstrzygnięcia
w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 6
ust. 1 lit. c RODO w zw. zart. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie
do informacji publicznej i art. 107 8 1 pkt 3 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
e wypełnienie obowiązku archiwizacji dokumentów na podstawie art. 6 ust. 1
lit. c RODO w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 lipca 1983 o
narodowym zasobie archiwalnym i archiwach
Informacja o Dane osobowe mogą być udostępniane podmiotom świadczącym usługi informatyczne,
odbiorcach danych usługi pocztowe oraz kurierskie na rzecz Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
osobowych Pani/Pana dane osobowe mogą być udostępnione organom upoważnionym na
podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, nie stanowią jednak one
odbiorców danych w rozumieniu przepisów RODO.
Okres Dane osobowe będą przechowywane przez okres 10 lat od daty zakończenia sprawy na
przechowywania podstawie Instrukcji Kancelaryjnej UOKiK ustalanej zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy
danych osobowych 7 dnia 14 lipca 1983 o narodowym zasobie archiwalnym
i archiwach.
Prawa podmiotu « _ prawo dostępu do danych i uzyskania ich kopii
danych e __ prawo do sprostowania
e prawo do bycia zapomnianym
e prawo do ograniczenia przetwarzania
e prawo do wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych
Informacja o Podanie danych osobowych jest dobrowolne. Brak podania danych kontaktowych
dobrowolności lub uniemożliwi dostarczenie odpowiedzi na wniosek o informację publiczną.
obowiązku podania | Podanie danych osobowych jest obowiązkowe w przypadku konieczności wydania
danych osobowych decyzji administracyjnej. O konieczności wydania decyzji administracyjnej i
przekazania niezbędnych danych osobowych w tym celu zostanie Pani/Pan
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów ś: 556 08 45
pl. Powstańców Warszawy 1 00-950 Warszawa dprQuokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3
1416261.4191777.4135943
poinformowany. Niepodanie danych osobowych uniemożliwi wydanie decyzji
administracyjnej i będzie skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów tel.22 556 08 45
pl. Powstańców Warszawy 1 00-950 Warszawa dprQuokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4
1416261.4191777.4135943