- Wyroki w sprawach z art. 212 par. 2 k.k. w 2024
- Wyroki w sprawach z art. 212 par. 2 k.k. #227
Wyroki w sprawach z art. 212 par. 2 k.k. #227
Instytucja: |
|
Monitoring: |
|
Liczba listów: |
3 |
Liczba spamu: |
0 |
Status pierwszego wniosku: |
Dostarczony |
Status ostatniego wniosku: |
|
Otrzymano potwierdzenie: |
|
Otrzymano odpowiedź: |
|
Poddany kwarantannie: |
Znormalizowana odpowiedź
Treść
-
Read: Wniosek o informacje dot. wyroków w sprawach z art. 212 par. 2 k.k. przez Sąd Rejonowy w Rybniku
Ocena LLM: Kategoryzacja AI została pominięta dla listu z automatyczną odpowiedzią. -
Odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej przez Sąd Rejonowy w Rybniku
Ocena LLM: A) email jest odpowiedzią z Sąd Rejonowy w Rybniku i zawiera odpowiedzi na pytania z wniosku o informację publiczną.Załączniki
- pastedImage.png
- green_23428ae4-ac13-4074-b753-8e574992f548_LJpD03h.png
- Odpowiedź_na_wniosek_-_OADM.0123.24.2025.pdf
yi Rybnik, dnia 15 kwietnia 2025 r.
SAŻ(ŚŻ
GZ
KŻ TXINT
ZA
GGR
PREZES
SĄDU REJONOWEGO
W RYBNIKU
Znak pisma: OADM.0123.24.2025
„Klauzula informacyjna (obowiązek informacyjny) Sądu Rejonowego w Rybniku Plac Mikołaja Kopernika 2
znajduje się: https://rybnik.sr.gov.pl/ w zakładce RODO”, jeśli nie ma możliwości dostępu do Internetu należy
zgłosić ten fakt do Biura Obsługi Interesantów tut. Sąd, celem otrzymania wydruku w formie papierowej.
2. Niniejsza korespondencja przeznaczona jest wyłącznie dla osoby lub podmiotu, do którego jest zaadresowana.
Jeżeli nie są Państwo jej adresatem, bądź otrzymali ją przez pomyłkę należy niezwłocznie powiadomić nadawcę
poprzez odesłanie zwrotnej odpowiedzi, usunąć wiadomości oraz nie ujawniać i nie rozpowszechniać jej
w jakikolwiek sposób w całości lub w części w jakiejkolwiek formie”.
Szanowni Państwo
Marzena Błaszczyk i Szymon Osowski
Sieć Obywatelska Watchdog Polska
W odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej poniżej przedstawiam
zawnioskowane informacje.
Nadmieniam, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i ugruntowanym
orzecznictwem (m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Olsztynie
z 22 grudnia 2015 r. Il SA/Ol 1179/15 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
siedziba we Wrocławiu z 20 grudnia 2016 r. IV SA/Wr 369/16) orzeczenia podlegały
anonimizacji.
1. Łączna liczba wyroków w sprawach z art. 212 8 2 k.k. wydanych w roku 2024 -5
2. Liczba wyroków z art. 212 8 2 k.k. wydanych w roku 2024 prawomocnych w dniu
otrzymania wniosku - 3
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezesQrybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
3. Liczba wyroków z art. 212 § 2 k.k. wydanych w roku 2024 sporządzonych wraz
z uzasadnieniem - 5
4. Liczba wyroków z art. 212 § 2 k.k. wydanych w roku 2024 dotycząca sytuacji, w których
oskarżonym był dziennikarz lub redakcja dowolnego medium (np. gazeta, portal
internetowy, stacja telewizyjna, kanał radiowy, blog, itp.) – 1
5. Liczba spraw z art. 212 § 2 k.k. z roku 2024, w których oskarżonym był dziennikarz lub
redakcja dowolnego medium (np. gazeta, portal internetowy, stacja telewizyjna, kanał
radiowy, blog, itp.), zakończonych:
- wyrokiem umarzającym postępowanie - 0
- wyrokiem warunkowo umarzającym postępowanie - 1
- wyrokiem uniewinniającym - 0
- wyrokiem skazującym - 0
- ugodą - 2
6. Liczba wyroków z art. 212 § 2 k.k. wydanych w roku 2024 dotyczących sytuacji,
w których oskarżycielem była osoba pełniąca funkcję publiczną (np. polityk, urzędnik,
radny, poseł, senator, burmistrz, wójt, prezydent miasta, sędzia, prokurator, itp.) - 0
Z poważaniem
SSR Andrzej Makówka
Wiceprezes Sądu Rejonowego w Rybniku
- podpisano elektronicznie -
Otrzymują:
1.
Adresat,
2.
a/a.
Sygn. akt III K 1067/22
ARA
RAR
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 1 października 2024 r.
Sąd Rejonowy w Rybniku III Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący sędzia Ewa Zalewska-Korpus
Protokolant starszy protokolant sądowy Izabela Brzezina
przy udziale Prokuratora: ---
po rozpoznaniu w dniach 13 października 2023 roku, 17 listopada 2023 roku, 6 grudnia 2023
roku, 2 lutego 2024 roku, 26 marca 2024 roku, 4 czerwca 2024 roku, 12 lipca 2024 roku, 18
września 2024 roku sprawy
IKc.JiTur.(...)r.wR
oskarżonej o to, że:
I. w dniu 14 lipca 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się,
a mianowicie portalu społecznościowego F zniesławiła A N słowami ,, (...)Stało się inaczej.
Pani Prezes zmieniła decyzję i zostaliśmy z długami wobec prawników"
tj. o czyn z art. 212 $ 2 k.k. w zw. zart. 11 $2 k.k.
II. w dniu I października 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławiła A N słowami: „Najgorsze jest to, że
zyski czerpie z ludzkiego nieszczęścia",
tj. o czyn z art. 212 $ 2 k.k. w zw. zart. 11 $2 k.k.
III. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławiła A N słowami: „Widzicie Kochani - nie
było by problemów finansowych, moglibyśmy sobie pozwolić na powołanie biegłych, gdyby
Pani Prezes Stowarzyszenia, które zbierało pieniądze na operację naszej Oli wywiązała się z
podjętych decyzji. Niestety - naciskana o publiczne
i uczciwe rozliczenie zwinęła kasę i tyle ja widzieli",
tj. o czyn z art. 212 $ 2 k.k. w zw. zart. 11 $2 k.k.
IV. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławiła A N słowami: „Prokuratura w Jastrzębiu
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezesQ rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wszczęła postępowanie w sprawie możliwości popełnienia przestępstwa przez Panią Prezes
Stowarzyszenia !!!!!",
tj. o czyn z art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
D K s. R i E ur. (…) r. w K
oskarżonego o to, że:
V. w dniu 14 lipca 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławił A N słowami „ (...)Stało się inaczej.
Pani Prezes zmieniła decyzję i zostaliśmy z długami wobec prawników"
tj. o czyn z art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,
VI.
w dniu 1 października 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się,
a mianowicie portalu społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Najgorsze jest to, że
zyski czerpie z ludzkiego nieszczęścia",
tj. o czyn z art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
VII. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Widzicie Kochani -
nie było by problemów finansowych, moglibyśmy sobie pozwolić na powołanie biegłych,
gdyby Pani Prezes Stowarzyszenia, które zbierało pieniądze na operację naszej Oli
wywiązała
się
z podjętych decyzji. Niestety - naciskana o publiczne i uczciwe rozliczenie zwinęła kasę i
tyle ja widzieli",
tj. o czyn z art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
VIII.
w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków masowego komunikowania się, a
mianowicie portalu społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Prokuratura w
Jastrzębiu
wszczęła
postępowanie
w sprawie możliwości popełnienia przestępstwa prze Panią Prezes Stowarzyszenie !!!!!",
tj. o czyn z art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
stosując przepisy Kodeksu Karnego w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1
października 2023 roku w związku z art. 4 § 1 kk
1)
uniewinnia oskarżonego D K (K) od popełnienia czynów szczegółowo wyżej opisanych w
pkt. od V do VIII, zaś na mocy art. 632 pkt 2 kpk kosztami postępowania w tym zakresie
obciąża oskarżycielkę prywatną A N;
2)
na mocy art. 66 § 1 i 2 kk oraz art. 67 § 1 kk warunkowo umarza postępowanie karne
wobec
oskarżonej
I
K
(K)
o
czyny
szczegółowo
wyżej
opisane
w pkt. od I do IV, tj. czyny z art. 212 § 2 k.k., przyjmując, że wpisy oskarżonej mogły
oskarżycielkę prywatną A N poniżyć w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania
potrzebnego do pełnienia funkcji Prezesa Stowarzyszenia (…) z siedzibą w J-Z - na okres
próby 2 (dwóch) lat od uprawomocnienia się wyroku;
3)
na
mocy
art.
67
§
3
kk
orzeka
wobec
oskarżonej
I
K
nawiązkę
w wysokości 2.000 (dwóch tysięcy) złotych na rzecz oskarżycielki prywatnej A N, w
terminie 2 (dwóch) miesięcy od uprawomocnienia się wyroku;
4)
na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 39 pkt 7 kk orzeka wobec oskarżonej I K świadczenie
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
pieniężne w kwocie 2.000 (dwóch tysięcy) złotych na rzecz Funduszu Pomocy
Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej;
5)
na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt. 2 kk zobowiązuje oskarżoną I K do
przeproszenia oskarżycielki prywatnej A N, poprzez zamieszczenie na portalu F na grupie
„Serduszko dla O”, na okres 3 (trzech) miesięcy, przeprosin o treści: „Ja, I K, przepraszam
panią A N za umieszczenie w dniach 14 lipca 2021 roku, 1 października 2021 roku i 19
listopada 2021 roku na portalu F zniesławiających wpisów dotyczących A N jako Prezesa
Stowarzyszenia
(…)
z
siedzibą
w J-Z”, w terminie 1 (jednego) miesiąca od uprawomocnienia się wyroku;
6)
na podstawie art. 628 pkt 1 kpk w zw. z art. 629 kpk zasądza od oskarżonej I K na rzecz
oskarżycielki prywatnej A N kwotę 300,00 (trzystu) złotych tytułem zwrotu uiszczonej
przez nią przy wnoszeniu aktu oskarżenia zryczałtowanej równowartości wydatków oraz
kwotę 1.008 zł (jednego tysiąca ośmiu) złotych tytułem zwrotu poniesionych przez nią
kosztów zastępstwa procesowego;
7)
na podstawie art. 632 pkt 1 kpk zasądza od oskarżycielki prywatnej A N na rzecz
oskarżonego D K kwotę 1.867 (jednego tysiąca ośmiuset sześćdziesięciu siedmiu) złotych
tytułem zwrotu kosztów związanych z ustanowieniem obrońcy z wyboru;
8)
na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach
karnych zasądza od oskarżycielki prywatnej A N na rzecz Skarbu Państwa opłatę w
wysokości 60,00 (sześćdziesięciu złotych);
9)
na mocy art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych zasądza
od oskarżonej I K na rzecz Skarbu Państwa opłatę w wysokości 60,00 (sześćdziesięciu)
złotych.
Sędzia
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Formularz UK 1
Sygnatura akt
III K 1067/22
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć
uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387
k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach
prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.
1. USTALENIE FAKTÓW
1.1. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
I.
w dniu 14 lipca 2021 roku w R za pomocą środków
masowego komunikowania się, a mianowicie portalu
społecznościowego F zniesławiła A N słowami „ (,..) Stało
się inaczej. Pani Prezes zmieniła decyzję i zostaliśmy z
długami wobec prawników", który to wpis mógł
oskarżycielkę prywatną A N poniżyć w opinii publicznej
lub narazić na utratę zaufania potrzebnego do pełnienia
funkcji prezesa Stowarzyszenie (…) z siedzibą w J Z,
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
II. w dniu 1 października 2021 roku w R za pomocą środków
masowego komunikowania się, a mianowicie portalu
społecznościowego
F zniesławiła A N słowami:
„Najgorsze jest to, że zyski czerpie z ludzkiego
nieszczęścia", który to wpis mógł oskarżycielkę prywatną
A N poniżyć w opinii publicznej lub narazić na utratę
zaufania potrzebnego do pełnienia funkcji prezesa
Stowarzyszenie (…) z siedzibą w J Z,
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
1.
I K
III. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków
masowego komunikowania się, a mianowicie portalu
społecznościowego F zniesławiła A N słowami: „Widzicie
Kochani - nie było by problemów finansowych,
moglibyśmy sobie pozwolić na powołanie biegłych,
gdyby Pani Prezes Stowarzyszenia, które zbierało
pieniądze na operację naszej O wywiązała się z podjętych
decyzji. Niestety - naciskana o publiczne i uczciwe
rozliczenie zwinęła kasę i tyle ją widzieli",który to wpis
mógł oskarżycielkę prywatną A N poniżyć w opinii
publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego do
pełnienia funkcji prezesa Stowarzyszenie (…) z siedzibą
w J Z,
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
2.
D K
IV. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków
masowego komunikowania się, a mianowicie portalu
społecznościowego
F zniesławiła A N słowami:
„Prokuratura w Jastrzębiu wszczęła postępowanie w
sprawie możliwości popełnienia przestępstwa przez Panią
Prezes Stowarzyszenia !!!!!", który to wpis mógł
oskarżycielkę prywatną A N poniżyć w opinii publicznej
lub narazić na utratę zaufania potrzebnego do pełnienia
funkcji prezesa Stowarzyszenie (…) z siedzibą w J Z,
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
………………………………………………………………….
V. w dniu 14 lipca 2021 roku w R za pomocą środków masowego
komunikowania się, a mianowicie portalu społecznościowego F
zniesławił A N słowami „ (...) Stało się inaczej. Pani Prezes
zmieniła decyzję
i zostaliśmy z długami wobec
prawników" treść zarzutów jw.,
tj. czyn z art.
212 § 2 kk
VI. w dniu 1 października 2021 roku w R za pomocą środków
masowego
komunikowania
się,
a
mianowicie
portalu
społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Najgorsze jest to,
że zyski czerpie z ludzkiego nieszczęścia", tj. czyn z art. 212 §
2 kk
VII. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków
masowego
komunikowania
się,
a
mianowicie
portalu
społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Widzicie
Kochani - nie było by problemów finansowych, moglibyśmy
sobie pozwolić na powołanie biegłych, gdyby Pani Prezes
Stowarzyszenia, które zbierało pieniądze na operację naszej O
wywiązała się z podjętych decyzji. Niestety - naciskana o
publiczne i uczciwe rozliczenie zwinęła kasę i tyle ja widzieli", tj.
czyn z art. 212 § 2 kk
VIII. w dniu 19 listopada 2021 roku w R za pomocą środków
masowego
komunikowania
się,
a
mianowicie
portalu
społecznościowego F zniesławił A N słowami: „Prokuratura w
Jastrzębiu wszczęła postępowanie
w sprawie możliwości
popełnienia przestępstwa prze Panią Prezes Stowarzyszenia !!!!!",
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer karty
- Zawarcie w dniu 16 marca 2020r. pomiędzy A N, jako
prezesem Stowarzyszenia (…) z siedzibą w J – Z,
a D K porozumienia w zakresie udzielenia wsparcia
finansowego w leczeniu chorej córki O, obejmującego w
szczególności pomoc w zebraniu środków
zeznania świadka A N
283-285,
286-288
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wydruki wpisów
internetowych
6-14, 26-
27, 252-
254
pisma prokuratur
21,22,23
decyzje i pisma
stowarzyszenia
(106-107,
109), 154-
156-
poświad-
czone za
zgodność
z orygina-
łem
porozumienie
o współpracy
110-111,
157-158
(poświad-
czone za
zgodność
z orygina-
łem)
zawiadomienie
o możliwości
popełnienia
przestępstwa
245-248
postanowienie
o odmowie wszczęcia
dochodzenia
249
finansowych na pokrycie kosztów leczenia dziecka,
- organizowanie przez to stowarzyszenie m.in. zbiórek
na ten cel pod nazwą „Serduszko O” i udzielanie
wsparcia rodzinie,
- przedwczesne zakończenie pomocy na podstawie
uchwały podjętej przez zarząd stowarzyszenia z uwagi
na śmierć dziewczynki,
- udzielanie przez stowarzyszenie szerokiej pomocy
finansowej rodzinie K, obejmującej poza zwrotem
kosztów leczenia dziecka, czy kosztów dojazdu do
szpitala, także koszty w zakresie zakupu pulsoksymetru,
pralki, kabiny prysznicowej, a nadto, związane z
pogrzebem zmarłej córki, miejscem jej pochówku i
sfinansowaniem pomnika, a także wyrażenie chęci
pokrycia kosztów pomocy prawnej w związku
z zamiarem wystąpienia przez rodziców do prokuratury
w sprawie błędu w sztuce medycznej,
- zawiadomienie rodziców dziecka przez stowarzyszenie
o przekazaniu środków finansowych pozostałych z
zamkniętej zbiórki na cele statutowe stowarzyszenia,
-
niezadowolenie
rodziców
dziecka
z
takiego
rozwiązania i oczekiwanie na dalsze wsparcie finansowe
ze strony stowarzyszenia,
- zawiadomienie, w dniu 15 lipca 2021r. przez rodziców
dziecka, Prokuratury Rejonowej w Jastrzębiu Zdroju
o możliwości popełnienia przestępstwa przez członków
zarządu Stowarzyszenia (…),
- kilkukrotne zamieszczenie przez I K niepochlebnych
opinii w internecie, na grupie o nazwie „Serduszko O”,
której
jest
administratorką,
na
portalu
społecznościowym F pod adresem A N, jako prezesa
Stowarzyszenia (…), które mogły A N poniżyć w opinii
publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego do
pełnienia funkcji prezesa Stowarzyszenie (…) z siedzibą
w J Z, :
„ (,..) Stało się inaczej. Pani Prezes zmieniła
decyzję
i
zostaliśmy
z
długami
wobec wydruki ze strony
Stowarzyszenia (…)
252-254
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
dokumentacja
medyczna
opinie sądowo –
psychiatryczne
293, 294
289-290
291-292,
postanowienie Sądu
Rejonowego w
Jastrzębiu Zdroju
398
częściowo
wyjaśnienia I K
392v-394
prawników" – pełny wpis z dnia 14 lipca 2021r.-
k.6 akt,
„Najgorsze jest to, że zyski czerpie z ludzkiego
nieszczęścia" – wpis z dnia 1 października
2021r.,
„Widzicie Kochani - nie było by problemów
finansowych, moglibyśmy sobie pozwolić na
powołanie
biegłych,
gdyby
Pani
Prezes
Stowarzyszenia, które zbierało pieniądze na
operację naszej O wywiązała się z podjętych
decyzji. Niestety - naciskana o publiczne i
uczciwe rozliczenie zwinęła kasę i tyle ją
widzieli" – wpis z dnia 19 listopada 2021 r.,
„Prokuratura
w
Jastrzębiu
wszczęła
postępowanie w sprawie możliwości popełnienia
przestępstwa przez Panią Prezes Stowarzyszenia
!!!!!" – wpis z dnia 19 listopada 2021 r.,
- odmowa wszczęcia dochodzenia przez Prokuraturę
Rejonową
w
Jastrzębiu
Zdroju
w
sprawie
z zawiadomienia I i D K o czyn z art. 284 § 2 k.k., z
uwagi na brak znamion przestępstwa,
- utrzymanie tej decyzji w mocy przez Sąd Rejonowy
w Jastrzębiu Zdroju postanowieniem z dnia 18 maja
2022r., o sygn. akt II Kp 20/22,
- brak postępowań karnych w Prokuraturze Rejonowej w
Rybniku, Jastrzębiu Zdroju i Wodzisławiu Śląskim
p-ko A N,
-poczytalność I K i D K,
wyjaśnienia D K
opinie sądowo-
psychiatryczne
394
k.289-290,
291-292
2. - niekaralność w/w.
dane o karalności
71,72,
241,242,
277,278,
351,352,
396, 397
2.1. Fakty uznane za nieudowodnione
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer karty
2. OCENA DOWODÓW
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z
pkt 1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
1
zeznania świadka
A N
Zeznania świadka są rzeczowe, jasne, logiczne i korelujące ze
zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, ocenionym
przez Sąd aprobująco. Świadek bardzo szczegółowo opisała
w swojej relacji współpracę z oskarżonymi, sposób uzyskiwania
środków finansowych na pomoc ich dziecku oraz sposób ich
wydatkowania. Podała jakiej pomocy udzielono rodzinie K i
wskazała na rosnące z ich strony żądania pod adresem
stowarzyszenia. Wytłumaczyła także przekonująco dlaczego
zaprzestano finansowania wydatków państwa K, w tym
związanych z dalszym opłacaniem im pomocy prawnej. Zatem
Sąd dając świadkowi wiarę oparł się na relacji A N rekonstruując
stan faktyczny w niniejszej sprawie.
1
opinie sądowo –
psychiatryczne
Opinie jasne, pełne, a nadto jednoznaczne i kategoryczne oraz
niekwestionowane przez strony postępowania.
1
dokumenty
wymienione
wyżej
Niekwestionowane dokumenty prywatne oraz urzędowe (dane
o karalności, odpisy postanowień, pisma prokuratur), bez
wątpliwości co do ich autentyczności.
1
wyjaśnienia
oskarżonego D K
Sąd dał wiarę oskarżonemu, w kluczowym dla sprawy zakresie,
w którym zaprzeczył popełnieniu przestępstw zarzuconych mu
w prywatnym akcie oskarżenia i wskazał, że nie nie umieszczał
wpisów wskazanych w treści zarzutów. W swoich wyjaśnieniach
podał, że nie jest administratorem grupy Serduszko O, która
została założona przez jego żonę, która umieściła w internecie
przedmiotowe wpisy, będące odzwierciedleniem jej sytuacji
emocjonalnej. Kategorycznie wskazał, że wpisy te nie były z nim
konsultowane. Sąd nie znalazł podstaw do negowania relacji
oskarżonego. W sprawie nie ujawniły się dowody przeciwne
pozwalające
kwestionować
prawdziwość
jego
relacji.
Okoliczność, że w części wpisów I K posłużyła się liczbą mnogą
nie może niejako automatycznie oznaczać, że treść wpisów była
uzgodniona z jej mężem i współdziałał on z nią w ich
zamieszczeniu w internecie.
2.2.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia
dla ustalenia faktów)
Lp. faktu
z pkt 1.1
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
albo 1.2
1
częściowo
wyjaśnienia
oskarżonej I K
Sąd nie negował wyjaśnień I K w zakresie, w jakim
przyznała, że to ona jest autorką przedmiotowych wpisów, które
umieściła w internecie. Okoliczność ta nie budziła wątpliwości
Sądu. Sąd dał jej przy tym wiarę, że działała samodzielnie, nie
ujawniły się bowiem dowody przeciwne, które by temu
przeczyły. Wpisy umieszczone zostały przez nią na grupie
Serduszko O, której jest administratorem. Żadne dowody nie
wskazują przy tym na to, aby jej mąż współdziałał z nią przy ich
formułowaniu i umieszczaniu w internecie. W tym
zatem zakresie Sąd dał I K wiarę.
Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonej co do meritum,
w których zaprzeczyła popełnieniu przez siebie czynów
zarzuconych jej w prywatnym akcie oskarżenia i próbowała
przekonać Sąd, że jej zachowanie nie było bezprawne.
Wyjaśnienia oskarżonej nieprzyznającej do zarzucanych jej
czynów nie znajdują odzwierciedlenia w zebrany materiale
dowodowym i stanowią wyłącznie linię obrony mającą znieść jej
odpowiedzialność karną za popełnione występki.
3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt
rozstrzygnięcia
z wyroku
Oskarżony
☐
3.1.
Podstawa prawna
skazania
albo
warunkowego umorzenia
postępowania zgodna z
zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
xxxxxxxxxxxxxx
☐
3.2.
Podstawa prawna
skazania
albo
warunkowego umorzenia
postępowania niezgodna
z zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
xxxxxxxxxxxxxx
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
☐
3.3.
Warunkowe
umorzenie postępowania
1)
I K
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
Sąd, po analizie zebranych dowodów, uznał, że oskarżona I K swoim zachowaniem
zrealizowała zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe znamiona występków z art. 212 § 2
kk, zarzuconych jej prywatnym aktem oskarżenia.
Przedmiotem ochrony przepisu art. 212 § 1 k.k. jest cześć i godność osoby pomawianej o takie
postępowanie lub właściwości, które są sprzeczne z prawem, z zasadami etyki, w tym etyki
zawodowej, oraz świadczą - na przykład- o braku jej kompetencji lub zdolności do
wykonywania danego zawodu albo pełnienia danej funkcji. Zgodnie z wyrokiem Sądu
Najwyższego z dnia 29 listopada 1937 r., w sprawie o sygn. akt III K 737/34, dla bytu
przestępstwa zniesławienia nie wystarcza jednak sam fakt, iż określone twierdzenia są
niepochlebne, lecz niezbędnym elementem jest, aby naruszały one cześć pomówionego, godząc
w jego dobre imię. Zważywszy więc na to, że zniesławienie jest przestępstwem godzącym w
dobre imię człowieka, należy przyjąć, że w istocie chodzi o rozgłaszanie takich
zarzutów, które mogą ukształtować ujemną, a w szczególności poniżającą opinię o
pokrzywdzonym w danym środowisku. Przepis art. 212 § 2 kk dotyczy sytuacji, gdy sprawca
dopuszcza się takiego czynu za pomocą środków masowego komunikowania. Niewątpliwie
obowiązuje prawo do swobody wypowiedzi, do krytyki jednakże prawo takie nie może być
utożsamiane z prawem do "zniesławiania", a krytyczne oceny powinny być wyrażane w
odpowiedniej formie, zwłaszcza gdy nie są wyrażane w sposób spontaniczny
lub w toku szybkiej wymiany słów, a w sposób zaplanowany
i
przemyślany. Tak jak każdy człowiek ma prawo do wolności wyrażania opinii, tak również
każdy człowiek ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, a prawo
do wolności wyrażania opinii zasadnie może podlegać ograniczeniom ze względu m.in na
ochronę dobrego imienia i praw innych osób (wyr. SN z 17.3.2015 r., V KK 301/14, KZS 2015,
nr 6, poz. 15). Sąd podziela powyższe stanowisko Sądu Najwyższego, wskazujące na
intencjonalne lub/i złośliwe stawianie zarzutów niemających odzwierciedlenia
w
rzeczywistości.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż oskarżona
w swoich wpisach internetowych wskazanych wyżej, w których posądziła A N
o
nieuczciwość oraz podała w jednym z nich, że prokuratura wszczęła postępowanie
w sprawie możliwości popełnienia przez nią przestępstwa, co nie miało miejsca, dopuściła się
zniesławienia A N za pomocą środków masowego komunikowania. Bezpodstawne zarzucenie
A N działań niezgodnych z prawem niewątpliwie stanowi pomówienie. Komentarze oskarżonej
zawierające zniesławiającą treść nosiły znamię publiczności, bowiem były dostępne dla
nieokreślonej bliżej liczby osób będących użytkownikami portalu F. Treść tych komentarzy
niewątpliwe mogła poniżyć A N w opinii publicznej lub narazić ją na utratę zaufania
niezbędnego do pełnienia funkcji prezesa stowarzyszenia, którego działalność dotyczyła
pomocy potrzebującym. Zwrócić uwagę należy, iż zachowanie oskarżonej motywowane było
jej niezadowoleniem z faktu, że pomoc stowarzyszenia zakończyła się i nie służyło
np. obronie społecznie uzasadnionego interesu.
Oceniając stopień winy oraz społecznej szkodliwości czynów przypisanych oskarżonej, Sąd
przyjął, iż nie jest on znaczny. Zauważyć należy w tym miejscu, iż określenie „nie jest znaczny”
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
nie ma tego samego znaczenia, co termin „nieznaczny”, obejmując swoim zakresem i wypadki
o „średnim” stopniu społecznej szkodliwości. W szczególności stopień ten musi być wyższy od
„znikomego” skutkującego, zgodnie z art. 1 § 2 k.k., brakiem przestępności czynu
i
koniecznością bezwarunkowego umorzenia postępowania (art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k.). Takie
oznaczenie w art. 66 § 1 k.k. stopnia społecznej szkodliwości czynu, jako przesłanki
warunkowego umorzenia postępowania, pełni funkcję wyznaczającą granicę możliwej
tolerancji dla sprawcy z punktu widzenia racjonalizacji sprawiedliwościowej i potrzeb
w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Przy ocenie stopnia społecznej
szkodliwości przypisanych oskarżonej czynów, Sąd kierował się okolicznościami wskazanymi
przez ustawodawcę w treści art. 115 § 2 k.k. biorąc pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego
dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynów,
wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację
sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia.
Sąd ocenił, iż w niniejszej sprawie wystąpiły nadto pozostałe warunki, o których mowa
w treści art. 66 kk. Okoliczności popełnienia czynów nie budzą wątpliwości. Miał Sąd na
uwadze okoliczność, że oskarżona jest osoba niekaraną, prowadzi uregulowany tryb życia,
pracuje w WSS nr 3 w R, jako pielęgniarka, zaś czyny, których się dopuściła stanowią incydent
w jej dotychczasowym życiu. Warunki osobiste oraz jej dotychczasowy sposób życia
uzasadniają, zdaniem Sądu, przypuszczenie, że będzie ona przestrzegała porządku prawnego, w
szczególności nie popełni przestępstwa i nie ma potrzeby, ze względu na cele kary, jej
wymierzania. Wobec tego Sąd na podstawie art. 66 § 1 i § 2 k.k. w zw. z art. 67 § 1 k.k.
warunkowo umorzył postępowanie wobec oskarżonej I K na okres próby wynoszący 2 lata,
który powinien być wystarczający do oceny prawidłowości postawionej prognozy przyszłego
zachowania oskarżonej.
☐
3.4.
Umorzenie
postępowania
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
xxxxxxxxxxxxx
☐
3.5.
Uniewinnienie
2)
D K co do zarzutów V-VIII
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd uniewinnił oskarżonego D K od popełnienia zarzuconych mu czynów. Przede
wszystkim miał Sąd na uwadze okoliczność, iż żadne dowody nie wskazują na to aby to on był
autorem przedmiotowych wpisów bądź współdziałał w popełnieniu przestępstw z I K.
Okoliczność, że wiedział o wpisach nie może być uznana za równoznaczną z tym, że miał
związek z ich umieszczaniem. Podniesiona przez pełnomocnika oskarżycielki prywatnej
okoliczność, iż w niektórych z wpisów pojawia się liczba mnoga nie może niejako
automatycznie oznaczać, że brał on udział w przestępstwach przypisanych jego żonie.
Oskarżony temu kategorycznie zaprzeczył. Nie potwierdziła tego również I K, która w swojej
relacji wskazała, że to ona jest autorką wpisów umieszczonych na grupie, której jest
administratorką. Także oskarżycielka prywatna potwierdziła w swoich zeznaniach, że
komentarze zamieszczane były na prywatnym koncie I K. Nie ujawniły się w toku procesu
dowody przeciwne, które pozwalałyby poddać w wątpliwość prawdziwość ich relacji w tym
zakresie. Mając zatem na względzie przepis art. 5 § 2 kpk Sąd zobligowany był rozstrzygnąć na
korzyść oskarżonego ewentualne niedające się usunąć wątpliwości.
4.
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu
Przytoczyć okoliczności
I K
2,3,4,5)
I-IV
Sąd,
z
przyczyn
omówionych
wyżej,
warunkowo umorzył postępowanie wobec
oskarżonej na okres próby 2 lat.
I K
I-IV
Zgodnie z treścią art. 67 § 3 kk zdanie
pierwsze,
umarzając
warunkowo
postępowanie karne, sąd nakłada na sprawcę
obowiązek naprawienia szkody w
całości albo w części, a w miarę możliwości
również obowiązek zadośćuczynienia za
doznaną
krzywdę,
albo
zamiast
tych
obowiązków orzeka nawiązkę.
W niniejszej sprawie Sąd, na mocy art. 67 § 3
kk, orzekł wobec oskarżonej wnioskowaną
przez pełnomocnika nawiązkę w wysokości
2.000
złotych
na
rzecz
oskarżycielki
prywatnej A N, w terminie 2 (dwóch)
miesięcy od uprawomocnienia się wyroku.
Nawiązka ma, co do zasady, charakter
zryczałtowanego
zadośćuczynienia
za
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
doznaną krzywdę. W ocenie Sądu nawiązka
w
wysokości
wnioskowanej
przez
pełnomocnika oskarżycielki prywatnej nie
może zostać uznana za wygórowaną i jawi się
się jako adekwatna do popełnionych przez
oskarżoną czynów i ich skutków, a
nadto jako wyważona.
Ponadto Sąd orzekł w wyroku wobec
oskarżonej świadczenie pieniężne na rzecz
Funduszu
Pomocy
Pokrzywdzonym
i Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 2000
złotych. Świadczenie pieniężne pełni funkcję
związaną
z
potrzebą
kształtowania
świadomości prawnej społeczeństwa, będąc
wyrazem tego, że sprawca, popełniając czyn
zabroniony, powinien spotkać się z pewną,
nawet łagodną, formą dolegliwości. Pełni on
funkcje penalne, ale nie ma w zasadzie
charakteru kompensacyjnego. Wskazanym
jest, zdaniem Sądu, aby I K uiściła takie
świadczenie, które stanowi pewnego rodzaju
dolegliwość finansową i dzięki
temu nie będzie miała ona poczucia
bezkarności.
Dodatkowo Sąd, zobowiązał oskarżoną do
przeproszenia oskarżycielki prywatnej A N
za pośrednictwem portalu F w sposób
wskazany w treści wyroku. W ocenie Sądu
skoro oskarżona zamieściła w internecie
zniesławiające oskarżycielkę prywatną wpisy
powinna ją za swoje zachowanie przeprosić i
to w taki sposób aby przeprosiny te dostępne
były dla użytkowników internetu, w tym
zwłaszcza osób, które zapoznały się z treścią
wpisów I K.
5.
1INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu
Przytoczyć okoliczności
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
6. INNE ZAGADNIENIA
W
tym
miejscu
sąd
może
odnieść
się
do
innych
kwestii
mających
znaczenie
dla
rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji
prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
7. KOSZTY PROCESU
Punkt
rozstrzyg
nięcia
z wyroku
Przytoczyć okoliczności
1,7,8
W związku z uniewinnieniem oskarżonego Sąd zobligowany był zwolnić go od
ponoszenia kosztów procesu i obciążył nimi w tym zakresie oskarżycielkę prywatną
i to zarówno w zakresie wpłaconych przez nią przy wniesieniu aktu oskarżenia
zryczałtowanych wydatków w wysokości 300 zł, jak również zwrotu oskarżonemu
kosztów związanych z ustanowieniem obrońcy z wyboru.
W związku z uniewinnieniem jednego z oskarżonych Sąd zobligowany był treścią art.
13 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych do zasądzenia od A N na rzecz
Skarbu Państwa opłaty w wysokości od 60 do 240 zł, orzekając ją w minimalnej
wysokości.
6,9
Sąd zasądził od oskarżonej na rzecz oskarżycielki prywatnej zwrot uiszczonych przez
nią przy wniesieniu aktu oskarżenia zryczałtowanych kosztów postępowania, a nadto
zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości ½ kosztów, bowiem
oskarżycielka prywatna korzystała z pomocy jednego pełnomocnika, zaś drugi
z oskarżonych został uniewinniony od zarzuconych mu czynów.
Nadto Sąd zasądził od I K opłatę w wysokości 60 zł na rzecz Skarbu Państwa w
o związku z warunkowym umorzeniem postępowania karnego wobec niej.
6. PODPIS
Sygn. akt III K 129/23
ES? A
zaj ya al ki Az,
deżei [LON A] poTj
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 0 TRA
tel. 32 43 93 105, prezes©rybnik.sr.gov.pl. d Gy *
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 marca 2024r.
Sąd Rejonowy w Rybniku III Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący
sędzia Justyna Sarikaya
Protokolant
Joanna Walecki
przy udziale Prokuratora: ---
po rozpoznaniu w dniach 20 lutego 2024r. i 26 marca 2024r. sprawy
K D (D)
s. A i A
ur. (…) r. w B
oskarżonego o to, że
w okresie od 20 listopada 2021 r. do dnia 25 września 2022 r. działając w nieustalonym miejscu,
które to działanie ujawniono w R, za pomocą masowego komunikowania jako Prezes (…) w
W pomówił pokrzywdzoną N R poprzez portal społecznościowy F o takie postępowanie, które
mogło poniżyć ją w opinii publicznej i narazić na utratę zaufania potrzebnego do prowadzonej
przez nią w mediach społecznościowych działalności, uzyskania zatrudnienia, a to:
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 20 listopada 2021 r., podając, że
pokrzywdzona N R jako tiktokerka o pseudonimie „N” pochwala publicznie przestępstwo
jakim było nieudzielenie pomocy Pani I, która trafiła do szpitala w P, gdzie zmarła;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 15 marca 2022 r. wpis, że pokrzywdzona
N R: „straszy, że ukraińskie matki z dziećmi nienawidzą Polaków, na tyle, że zrobią nam drugi
Wołyń, nazywając je słowami Nienawistnymi”;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 18 czerwca 2022 r. wpis, że
pokrzywdzona N R: „rozpowszechnia antynaukowe bzdury, które krzywdzą dzieci,
wmawiając, że onanizowanie jest czymś złym i prowadzi do chorób, wygaduje bzdury
dotyczące przyczyn chorób psychicznych, a tysiące dzieci, które nie potrafią zweryfikować
tych informacji zaczyna wierzyć w te bzdury i ma potem zaburzenia lękowe i to co robi jest
szkodliwe społecznie i niebezpieczne;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 4 września 2022 roku wpis wskazujący,
że znieważa osoby pochodzenia ukraińskiego;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 25 września 2022 r. wpis z podaniem
danych w postaci imienia i nazwiska N R, że „Gdyby N R pseudonim „N” sprawdziła wcześniej
z kim się spotyka, to dowiedziała by się, że kanał, w którym wystąpiła został uznany przez
ABW za rozpowszechniający propagandę zbrodniczego reżimu putinowskiego i z tego powodu
zablokowany”, „Przy okazji informujemy, że N R została przesłuchana kilka dni temu przez
Policję w śledztwie prokuratorskim, które zainicjował nasz Ośrodek” oraz o to, że naruszyła
kodeks karny,
tj. o czyn z art. 212 § 1 i 2 kk
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
1) uniewinnia oskarżonego K D (D) od popełnienia wyżej opisanego czynu;
2) na podstawie art. 632 pkt 1 kpk zasądza od oskarżycielki prywatnej N R na rzecz
oskarżonego kwotę 1.044,00 (jednego tysiąca czterdziestu czterech) złotych tytułem
zwrotu koszów związanych z ustanowieniem obrońcy z wyboru;
3) na podstawie art. 632 pkt 1 kpk kosztami procesu obciąża oskarżycielkę prywatną N R.
Sędzia
UZASADNIENIE
Formularz UK 1
Sygnatura akt
III K 129/23
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć
uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387
k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach
prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
1. USTALENIE FAKTÓW
1.1. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1.
K D
w okresie od 20 listopada 2021 r. do dnia 25 września 2022 r.
działając w nieustalonym miejscu, które to działanie ujawniono w R,
za pomocą masowego komunikowania jako Prezes (…) w W
pomówił pokrzywdzoną N R poprzez portal społecznościowy F o
takie postępowanie, które mogło poniżyć ją w opinii publicznej i
narazić na utratę zaufania potrzebnego do prowadzonej przez nią w
mediach społecznościowych działalności, uzyskania zatrudnienia, a
to:
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 20 listopada
2021 r., podając, że pokrzywdzona N R jako tiktokerka o
pseudonimie „N” pochwala publicznie przestępstwo jakim było
nieudzielenie pomocy Pani I, która trafiła do szpitala w P, gdzie
zmarła;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 15 marca 2022
r. wpis, że pokrzywdzona N R: „straszy, że ukraińskie matki z
dziećmi nienawidzą Polaków, na tyle, że zrobią nam drugi Wołyń,
nazywając je słowami nienawistnymi”;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 18 czerwca
2022 r. wpis, że pokrzywdzona N R: „rozpowszechnia antynaukowe
bzdury, które krzywdzą dzieci, wmawiając, że onanizowanie jest
czymś złym i prowadzi do chorób, wygaduje bzdury dotyczące
przyczyn chorób psychicznych, a tysiące dzieci, które nie potrafią
zweryfikować tych informacji zaczyna wierzyć w te bzdury i ma
potem zaburzenia lękowe i to co robi jest szkodliwe społecznie i
niebezpieczne;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 4 września
2022 roku wpis wskazujący, że znieważa osoby pochodzenia
ukraińskiego;
- umieszczając na portalu społecznościowym F w dniu 25 września
2022 r. wpis z podaniem danych w postaci imienia i nazwiska N R,
że „Gdyby N R pseudonim „N” sprawdziła wcześniej z kim się
spotyka, to dowiedziała by się, że kanał, w którym wystąpiła został
uznany
przez
ABW
za
rozpowszechniający
propagandę
zbrodniczego reżimu putinowskiego i z tego powodu zablokowany”,
„Przy okazji informujemy, że N R została przesłuchana kilka dni
temu przez Policję w śledztwie prokuratorskim, które zainicjował
nasz Ośrodek” oraz o to, że naruszyła kodeks karny,
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer karty
wyjaśnienia
oskarżonego K
D
k. 218v-
219v
zeznania
oskarżycielki
prywatnej N R
k. 10-11,
219v-
221v,
zeznania
świadka D A
k. 221v-
222
notatka
urzędowa wraz z
załącznikami w
postaci
wydruków ze
strony O na
portalu F
k. 15-45
wpis O z
20.11.2021 r.
k. 16
1)
Oskarżycielka prywatna N R prowadzi własny kanał w serwisie
Internetowym T, działając pod pseudonimem „N”. Nagrywa
filmiki ze swoim wizerunkiem oraz wypowiada się na różne
tematy społeczne, które następnie upublicznia na różnych
serwisach
internetowych.
W
swoich
wypowiedziach
oskarżycielka prywatna powołuje się na swoją religię katolicką.
Poruszała ona tematy m.in. o 30-letniej kobiecie w ciąży, która
zmarła w szpitalu w P, czy o Ukraińcach przybywających z
zagranicy.
W czasie jednego z nagrań „N” włączyła się w dyskusję
dotyczącą śmierci 30-letniej kobiety z P, która zmarła będąc w
zaawansowanej ciąży. Było to w czasie, kiedy było głośno o tym
zdarzeniu. Nagranie zostało zapoczątkowane przez D A na
kanale T, w którym odnosiła się ona do śmierci kobiety i mówiła
o niedokonaniu aborcji, kiedy była ona według niej potrzebna.
Następnie oskarżycielka prywatna N R udostępniła nagranie, w
którym w pewnym momencie użyła słów: „i bardzo dobrze, że
tak się stało”, po czym kontynuowała swoją wypowiedź
wskazując, „bo mimo wszystko nie ludzie mają decydować o
tym, które dziecko przeżyje, a które nie. To nie my, ludzie pro-
life, decydujemy o tym, że to dziecko ma żyć, a to nie ma, tylko
właśnie wy, jakieś pro-choice'y i tak dalej. Kto wam zezwolił na
takie traktowanie życia? Nie macie w ogóle w sobie miłości do
tych najmłodszych osób. Poza tym widzę, jak sumienie sobie po
prostu staracie wytrzeć słowem „płód". Ontogeneza jasno mówi,
że człowiek zaczyna się w momencie poczęcia. Polecam wrócić
na biologię wszystkim osobom, które będą sobie tłumaczyć, że
to absolutnie nie jest człowiek i że można się go pozbyć. Ale
wracając do tej sytuacji, o której dosyć tak głośno i wiele osób
się o to pyta. Lekarze mieli ratować i kobietę, dziecko. Nie
wiadomo jak to wyglądało za plecami, kobieta mogła też coś źle
zrozumieć przez lekarzy. Często lekarze posługują się takim
językiem, że mało co jest wiadome. Ja osobiście się bardzo
cieszę mimo wszystko, że weszła taka ustawa, bo przynajmniej
żadne dziecko na tym nie ucierpi w brzuchu mamy. To wy,
ludzie którzy są właśnie za tym żeby aborcja była dostępna
prowadzicie chorą selekcję, na którą Pan Jezus się absolutnie nie
zgadza. Widzę, że wy chcecie mieć po prostu krew na rękach,
dokonując i zezwalając właśnie na aborcję. Owszem, ja sądzę,
że lekarze źle postąpili w tymże wypadku, bo na pewno było
jakieś inne wyjście. Przestańcie prowadzić chorą selekcję, że ta
osoba ma żyć, a ta nie. Pytaliście Boga o zdanie? Nie, nie
odpis
zawiadomienia o
przestępstwie z
20 listopada
2021 r.
k. 63
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
odpis
postanowienia
Prokuratury
Rejonowej w
Pszczynie z 17
grudnia 2021 r. o
odmowie
wszczęcia
dochodzenia
k. 86-88
odpis
postanowienia
Sądu
Rejonowego w
Pszczynie z dnia
7 lipca 2022 r. w
sprawie II Kp
78/22
k. 108
akta Prokuratury
Rejonowej w
Pszczynie o
sygn. 4114-
4.Ds.543.2021
akta
wydruk z portalu
F dot.
moderatorów
konta fundacji O
k. 95
pytaliście, bo wy patrzycie tylko na to, żeby w życiu wam było
delikatnie, żebyście mogli sprawiać sobie przyjemność z
partnerem ile wlezie, i nie ponosić za to żadnej konsekwencji.
Rozbrajają mnie takie osoby, które decydują kto ma żyć, a kto
nie ma żyć. Przestańcie się bawić w jakichś bożków i wybierać,
że to dziecko ma przeżyć, a to nie. Bardzo dobrze, że mimo
wszystko lekarze nie popełnili tutaj grzechu właśnie związanego
z aborcją, bo mieliby krew na rękach, tak jak wy, gdy
przyzwalacie na aborcję i gdy krzyczycie, że ta kobieta żyje
tylko i wyłącznie dlatego, że aborcja nie jest dostępna w Polsce.
I mnie naprawdę średnio interesuje to, co takie osoby jak wy
mówią tutaj na mój temat, że ooo ja serca nie mam, ooo to
siamto i owamto. Średnio mnie to interesuje. Serca nie mają
osoby, które tak bardzo chronią życia zwierząt i mówią ojejku,
szczeniaczek, w brzuszku mamusi trzeba go ratować. Ale gdy
dziecko jest w brzuchu matki to wy mówicie: a usunąć je,
usunąć je. Pozwolił wam ktoś decydować o życiu innych ludzi?
Nie. Piąte przykazanie - nie zabijaj. A druga kwestia która
mówi, że Jezus, proszę się zastanowić nad tymi słowami,
mianowicie: wszystko co uczyniliście jednemu z moich braci
najmniejszych mnieście uczynili. Skończcie mieć krew na
rękach. Myślicie w tym wieku tylko i wyłącznie o
przyjemnościach, a nie o konsekwencjach tego wszystkiego.
Nie prowadźcie chorej se...”
Na powyższą wypowiedź zareagowała fundacja zarejestrowana
w 2017r. działająca pod numerem KRS (…) i nazwą Ośrodek
(…), do której celów należy upowszechnianie i ochrona praw
kobiet, działania związane z ujawnianiem przestępstw oraz
organizowanie pomocy ofiarom przestępstw, podtrzymywanie
tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwój
świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej, której
prezesem zarządu jest K D. Fundacja działa również w
Internecie, gdzie publikuje różne posty na swoim profilu na F w
zakresie ujawnionych przez nią zachowań i ocenionych jako
naruszenia prawnokarne. Administratorami profilu na F są K D
i R G. Natomiast posty są również publikowane przez
moderatorów, czyli osób zaangażowanych w działalność
fundacji, których personalia nie zostały ustalone w toku
niniejszego postępowania karnego z uwagi na rotację tych osób
działających w ramach O.
Powyższe nagranie N R zostało udostępnione przez fundację na
portalu F w poście opublikowanym w dniu 20 listopada 2021 r.
pt.: „młoda kobieta publicznie pochwala przestępstwo –
zawiadamiamy prokuraturę” oraz w którym zawarto informację
m.in., że: „tiktokerka posługująca się pseudonimem „N”
publicznie pochwala przestępstwo jakim było nieudzielenie
pisma
Komisariatu
Policji w
Rybniku –
k.
140-
141,
146-148
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Boguszowicach
wraz z płytami
DVD
płyty z
nagraniami
przedłożone
przez
oskarżycielkę
prywatną
k.
143-
144,
216, 228
nagranie z T
wraz z notatką
urzędową dot.
odtworzenia
płyty
k.
165-
167
notatka
urzędowa
Komisariatu
Policji w
Rybniku –
Boguszowicach
k. 169
pomocy pani I, która trafiła do szpitala w P, gdzie zmarła”.
Poniżej tego postu zacytowano cały przepis czynu z art. 255 kk,
który mówi m.in. o publicznym pochwaleniu przestępstwa.
W tym samym dniu K D jako prezes zarządu O złożył do
Prokuratury Rejonowej w Pszczynie zawiadomienie o
możliwości popełnienia przestępstwa przez N R w związku z jej
wypowiedzią wskazując, iż w jego odczuciu oskarżycielka
prywatna popełniła przestępstwo z art. 255 kk. W uzasadnieniu
wskazano, że nagranie zostało zamieszczone na platformie T, w
portalu I, a także na innych stronach internetowych, przy czym
jego autorka czerpała zyski z tych publikacji poprzez
uzyskiwanie wpłat od osób aprobujących prezentowany przez
nią przekaz. Do zawiadomienia o przestępstwie dołączono
nagranie
z
wypowiedzią
oskarżycielki
prywatnej.
Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2021 r. asesor Prokuratury
Rejonowej w Pszczynie w sprawie o sygn. 4114-4.Ds.543.2021
odmówił wszczęcia dochodzenia o przestępstwo z art. 255 § 3
kk wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu
zabronionego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że
dokonano oceny wypowiedzianych przez N R słów: „i bardzo
dobrze, że tak się stało" poprzez pryzmat tego, czy stanowiły w
istocie
dokonaną
publicznie
pochwałę
popełnienia
przestępstwa. Uznano, że słowa te stanowiły jedynie urywek
wypowiedzi, nie mogą być zatem poprawnie zinterpretowane w
oderwaniu od całości wywodu, a ponadto od kontekstu, w
którym
zostały
sformułowane.
Uznano,
iż
całokształt
wypowiedzi osoby o pseudonimie „n" nastawiony jest na
polemikę ze stanowiskiem osób, które prezentują odmienny od
niej
światopogląd, w szczególności osób związanych ze
środowiskiem „pro-choice", a więc opowiadających się za
legalizacją aborcji. Wskazano, że użyte przez nią zdania „ale
wracając do tej sytuacji, o której dosyć tak głośno i wiele osób
się o to pyta. Lekarze mieli ratować i kobietę, i dziecko" oraz
„Owszem, ja sądzę, że lekarze źle postąpili w tymże wypadku,
bo na pewno było jakieś inne wyjście." świadczą o tym, iż słowa
„i bardzo dobrze, że tak się stało" odnoszą się do faktu
niedokonania przez lekarzy Szpitala Powiatowego w P zabiegu
przerwania ciąży u pacjentki. Zdaniem Prokuratury Rejonowej
w P zamiarem oskarżycielki prywatnej nie było pochwalenie
konkretnego zachowania lekarzy, co do którego zresztą nie
stwierdzono dotychczas, że stanowi ono przestępstwo, z uwagi
na niezakończenie postępowania Prokuratury Regionalnej w
Katowicach obejmującego działania personelu medycznego
Szpitala Powiatowego w P, czy też przestępstwa nieudzielenia
pomocy osobie znajdującej się w położeniu grożącym
bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego
uszczerbku na zdrowiu. Zdaniem Prokuratury Rejonowej w
notatka
urzędowa
Komisariatu
Policji Szczecin
– Nad Odrą
k. 191
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Pszczynie biorąc pod uwagę ogół oświadczeń osoby o
pseudonimie „n”, fakt zaniechania terminacji ciąży przez
lekarzy nie był jednoznaczny z odstąpieniem przez nich od
ratowania życia pacjentki.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła pełnomocnik O
wnosząc o jego uchylenie. Postanowieniem Sądu Rejonowego
w Pszczynie z dnia 7 lipca 2022 w sprawie II Kp 78/22 nie
uwzględniono zażalenia i utrzymano w mocy powyższe
postanowienie. Zatem zaskarżone postanowienie stało się
prawomocne. W uzasadnieniu sądu potwierdzono, że w
zachowaniu oskarżycielki prywatnej brak jest znamion czynu
zabronionego z art. 255 § 3 kk. Wskazano, że wypowiedź
oskarżycielki prywatnej miała charakter felietonistyczny, nie
była analityczna, równocześnie łatwo wytknąć jej niespójności
i niedomówienia. Wskazano, że można rozważać ocenianie tej
wypowiedzi jako naruszającej prawo do godnego przeżycia
żałoby. Zdaniem tamtejszego sądu wypowiedz ta może być też
odczytywana jako zachowanie prowokacyjne lub niedojrzałe i
niewyważone, a przez to nieadekwatne do wagi problemu.
wyjaśnienia
oskarżonego K
D
k. 218v-
219v
zeznania
oskarżycielki
prywatnej N R
k. 10-11,
219v-
221v,
wpis O z
15.03.2022 r.
k. 15-45
2)
W dniu 24 lutego 2022 r. oskarżycielka prywatna zawarła na
kanale serwisu Internetowego Y nagranie zatytułowane
„SYTUACJA NA UKRAINIE! Czemu Bóg pozwala na wojnę?,
w którym odniosła się do sytuacji napływu osób narodowości
ukraińskiej do Polski oraz wykazała swoje obawy. N R na tym
nagraniu powiedziała: „Prywatnie bym w życiu nie przyjęła
żadnej osoby właśnie z Ukrainy, dlatego, że ja mam ograniczone
zaufanie. Ja bym się bała, ze będzie to działać to w ten sposób,
że my ich przyjmiemy, że oni się tutaj zalegną i że oni później
zrobią coś nam. I to jest moje prywatne myślenie, to jest moja
prywatna teoria. Trzeba tylko by czasami patrzeć jakby na
historię”. Na nagraniu uwidoczniony był cytat z Biblii „Nie
wprowadzaj do domu byle kogo, bo ileż to ran może zadać
włóczęga Syr 11,29” a pod nagraniem był napisany jej
komentarz „Nie wpuszcza się nieprzyjaciół do domu, bo mogą
narobić szkody”. Również na portalu I oskarżycielka prywatna
zawarła wpis w odpowiedzi na pytanie zadane przez jednego z
obserwujących o treści: „Modlić się powinniśmy, jak
najbardziej, ale nie pomagać im w ten sposób co Polska..
Kojarzycie może co oni zgotowali nam, za los? Jak źle
traktowano Polaków? To zobacznie sobie film Wołyń. Może
być podobnie. Brak znajomości historii szkodzi:)”.
Na powyższy filmik ponownie zareagowała fundacja O, która w
wpis O z
04.09.2022 r.
k. 29
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wpis O z
25.09.2022 r.
k. 30
notatka
urzędowa wraz z
załącznikami w
postaci
wydruków ze
strony O na
portalu F
k. 15-45
wydruk z portalu
F dot.
moderatorów
konta fundacji O
k. 95
okresie od 15 marca 2022 r. do 22 lipca 2022 r. opublikowała na
portalu społecznościowym F 5 wpisów udostępniające filmiki
„N”, opisując po krótce wypowiedzi influencerki, w tym
wskazując, że „Teraz przestrzega, że uchodźcy z Ukrainy mogą
powtórzyć Wołyń. Mówi o nich, jak o robactwie: boje się, że się
tu
zalęgną.,
„katoinfluencerka
straszy
uchodźcami”
i
zawierające nadto informacje o chęci poniesienia przez kobietę
konsekwencji oraz o tym, że zostanie złożone zawiadomienie o
popełnieniu
przestępstwa
przez
N
R
dotyczącego
dyskryminowania uchodźców.
Jednocześnie w dniu 19 marca 2022 r. wpłynęło zawiadomienie
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa do Prokuratury
Rejonowej w Rybniku napisane przez K D jako prezesa zarządu
O. W uzasadnieniu wskazano, że w ocenie zawiadamiającego
publiczne wypowiedzi oskarżycielki prywatnej wyczerpują
znamiona przestępstwa z art. 256 kk poprzez publiczne
nawoływanie do nienawiści na tle różnic narodowościowych.
Wskazano także, że sformułowanie „zalęgnąć się” stosowane
jest w kontekście drobnych zwierząt oraz oznacza rozmnożyć
się lub zagnieździć się gdzieś, a zatem użyte wobec ludności
ukraińskiej miało na celu okazanie im pogardy i ich
dehumanizację. Przywołano także, że N R wskazała, jakoby
ludność ukraińska była nieprzyjacielem, którego nie można
wpuścić do domu, bo może narobić szkody oraz powołała się na
wydarzenia historyczne, czyli czystki etniczne ludności polskiej
dokonane przez skrajnych nacjonalistów ukraińskich dokonane
w I połowie XX wieku. W celu generalizującej stygmatyzacji
ora
zbudowania
postaw
antagonistycznych.
Zdaniem
zawiadamiającego N R zastosowała w powyższy sposób
obelżywy zarzut w stosunku do całego narodu – jakoby
współcześni Ukraińcy byli skłonni do powtórzenia czystki
etnicznej na ludności polskiej.
Również w dniu 4 września 2022 roku fundacja O umieściła na
portalu
społecznościowym
Facebook
wpis,
w
którym
poinformowano o tym, że jest prowadzone śledztwo w sprawie
szkody na rzecz obywateli Ukrainy i nikomu nie postawiono
jeszcze zarzutów. We wpisie wskazano, że „jako Ośrodek
chcemy zaznaczyć, że zupełnie nie interesuje nas w co wierzy i
jaką religię wyznaje N R. pseudonim „N” – nasz ośrodek
zajmuje się wyłącznie jej wypowiedziami w których znieważała
osoby pochodzenia Ukraińskiego.”
Następnie w toku postępowania karnego o sygn. 4.Ds.342.2022
w dniu 13 września 2022 roku N R została przesłuchana w
charakterze świadka, gdzie potwierdziła opublikowanie takiego
nagrania wskazując, że nie miała zamiaru nikogo obrazić i
uważa, że jedynie wyraziła głośno swoje przemyślenia będąc
odpisy
dokumentacji z
akt sprawy Sądu
Rejonowego w
Rybniku o sygn.
III K 2375/22:
- zawiadomienie
o popełnieniu
przestępstwa,
- protokół
przesłuchania
świadka N R,
- postanowienie
o przedstawieniu
zarzutów,
- protokół
przesłuchania
podejrzanej i
zaznajomienia
się z
materiałami,
- uzasadnienie
postanowienia,
- postanowienie
o wyłączeniu
k. 111-
130
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
materiałów,
- akt oskarżenia,
- wyrok
nakazowy,
- oświadczenie,
- protokół
posiedzenia
pisma
Komisariatu
Policji w
Rybniku –
Boguszowicach
wraz z płytami
DVD
k. 140-
141,
146-148
płyty z
nagraniami
przedłożone
przez
oskarżycielkę
prywatną
k. 143-
144, 228
wydruki ze stron
internetowych
k. 96-
101,
173-187`
zaniepokojona sytuacją w Polsce. Następnie w dniu 21 grudnia
2022 r. został przedstawiony N R zarzut popełnienia
przestępstwa z art. 256 § 1 kk i art. 257 kk w zw. z art. 12 § 1 kk
w zw. z art. 11 § 2 kk o to, że w okresie od lutego 2022 do 22
lipca 2022 roku w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry
powziętego zamiaru za pośrednictwem strony internetowej Y w
filmie wideo o tytule „SYTUACJA NA UKRAINIE! Czemu
Bóg pozwala na wojnę" oraz w serwisie Instagram na koncie o
nazwie n i l, publicznie nawoływała do nienawiści na tle różnic
narodowościowych oraz znieważyła publicznie grupę ludności
narodowości
ukraińskiej
z powodu jej
przynależności
narodowej słowami: „Nie wprowadzaj do domu byle kogo, bo
ileż to ran może zadać włóczęga", „w życiu bym nie przyjęła
żadnej osoby z Ukrainy dlatego, że ja mam ograniczone
zaufanie. Ja bym się bała, że będzie działać to w ten sposób, że
my ich przyjmiemy, że oni się tutaj zalęgną i że oni później
zrobią coś nam. I to jest moje prywatne myślenie, to jest moja
prywatna teoria.", „Nie wpuszcza się nieprzyjaciół do domu, bo
mogą narobić szkody". Oskarżycielka prywatna będąc
przesłuchiwana w charakterze podejrzanej wskazała, że jej
słowa zostały źle zrozumiane i nadinterpretowane.
Po przedstawieniu jej zarzutów oskarżyciel publiczny –
prokurator
Prokuratury
Rejonowej
Gliwice-Wschód
w
Gliwicach wniósł akt oskarżenia do Sądu Rejonowego w
Rybniku o wyżej opisany czyn. Następnie wyrokiem
nakazowym Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 4 kwietnia
2023 r. w sprawie o sygn. akt III K 2375/22 uznano N R za
winną popełnienia zarzucanego jej czynu i wymierzono jej za
powyższy czyn karę 5 miesięcy ograniczenia wolności z
obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy
na cele społeczne w wymiarze 32 godzin miesięcznie. Wyrok
ten nie był prawomocny, gdyż w terminie przewidzianym do
złożenia sprzeciwu pismem zastępcy prokuratora Prokuratury
Rejonowej
Gliwice-Wschód
w
Gliwicach
Marcina
Masłowskiego z dnia 27 kwietnia 2023 r. cofnięto akt
oskarżenia przeciwko N R. W wyniku tego oświadczenia
postanowieniem Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 28
czerwca 2023 r. na podstawie art. 17 § 1 pkt 9 kpk umorzono
postępowanie karne prowadzone wobec N R o czyn z art. 256 §
1 kk i art. 257 kk w zw. z art. 12 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk –
z uwagi na cofnięcie aktu oskarżenia przez oskarżyciela
publicznego przed rozpoczęciem przewodu sądowego na
pierwszej rozprawie głównej.
notatka
urzędowa
Komisariatu
Policji w
Rybniku –
Boguszowicach
k. 32
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wyjaśnienia
oskarżonego K
D
k. 218v-
219v
zeznania
oskarżycielki
prywatnej N R
k. 10-11,
219v-
221v,
wpis O z 18.06.
2022 r.
k. 24
notatka
urzędowa wraz z
załącznikami w
postaci
wydruków ze
strony O na
portalu F
k. 15-45
wydruk z portalu
F dot.
moderatorów
konta fundacji O
k. 95
3)
Influencerka „N” w zamieszczonym w serwisach Internetowych
filmikach zawarła ponadto wypowiedzi, w których odniosła się
do tematów seksualnych i schorzeń natury psychicznej.
W nagraniu dotyczącym masturbacji oskarżycielka prywatna
wskazała m.in., że „onanizacja jest grzechem”, „w piekle
możemy być ukarani”, „ręce mogą być popalone”.
W nagraniu dotyczącym depresji oskarżycielka prywatna
wskazała, że: „[…] depresja sama w sobie nie jest grzechem, ale
całkowite, cały czas użalanie się nad sobą, cały czas po prostu
krzywdzenie się, np. cieleśnie, okaleczanie się itd. to już jest
grzech. […] mamy nie krzywdzić swojego ciała, mamy dbać o
swoją duszę, a mówiąc o duszy, czy stricte o chorobie
psychicznej, mamy sobie radzić w ten sposób, że mamy pójść
do psychologa albo oczywiście do psychiatry, ale do takiego,
który jest wierzący, bo osoba niewierząca nam nie pomoże […]”
W dniu 18 czerwca 2022 r. fundacja O zamieściła kolejny post
o tytule „Celebrytka rozpowszechnia antynaukowe bzdury, które
krzywdzą dzieci” i zamieściła filmik „N”. W treści odnotowano,
że „Wmawia dzieciom, że onanizowanie jest czymś złym i
prowadzi do chorób, wygaduje bzdury dotyczące przyczyn
chorób psychicznych” oraz, że „tysiące dzieci, które nie potrafią
zweryfikować tych fałszywych informacji – zaczyna wierzyć w te
bzdury i ma potem zaburzenia lękowe”. Ponadto, zamieszczono
informację o podjętych wobec influencerki działaniach w
organach ścigania oraz mających na celu wykrycie innych jej
zachowań „mogących naruszać porządek prawny”.
płyty z
nagraniami
przedłożone
przez
oskarżycielkę
prywatną
k. 228
4)
Influencerka „N” udzieliła również wywiadu dla K Ł na kanale
prowadzonym przez M R w W.
W dniu 25 września 2022 r. O opublikowała kolejny post wraz
ze
zdjęciami
wizerunków
oskarżycielki
prywatnej
i
orzeczeniem sądu. We wpisie wskazano, że „Gdyby N R
pseudonim „Na” sprawdziła wcześniej z kim się spotyka to
dowiedziałaby się, że kanał, w którym wystąpiła został uznany
wyjaśnienia
oskarżonego K
D
k. 218v-
219v
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zeznania
oskarżycielki
prywatnej N R
k. 10-11,
219v-
221v,
wpis O z
25.09.2022 r.
k. 30
notatka
urzędowa wraz z
załącznikami w
postaci
wydruków ze
strony O na
portalu F
k. 15-45
przez ABW za rozpowszechniający propagandę zbrodniczego
reżimu putinowskiego i z tego powodu zablokowany”, „Przy
okazji informujemy, że N R została przesłuchana kilka dni temu
przez Policję w śledztwie prokuratorskim, które zainicjował
nasz ośrodek”.
wydruk z portalu
F dot.
moderatorów
konta fundacji O
k. 95
zeznania
oskarżycielki
prywatnej
k. 10-11,
219v-
221v
wydruki
wiadomości
k. 38-45,
173-187
5)
Powyższe wpisy OMZRiK rozpowszechniły się w Internecie na
dużą skalę w różnych portalach ogólnie dostępnych. Ludzie
negatywnie wypowiadali się na portalu F na temat „N”.
Fundacja otworzyła zbiórkę pieniędzy za pośrednictwem
portalu zrzutka.pl na cel związany z działaniami prawnymi i
monitoringiem influencerki.
Dotychczasowi kontrahenci N R zaczęli się wycofywać ze
współpracy, prosząc o usunięcie publikacji z platformy T w
zakresie ich marek i zaniechania publikacji dalszych materiałów
w ramach kampanii. Komentujący w internecie ludzie zaczęli
źle jej życzyć.
To wszystko spowodowało, że Na R złożyła zawiadomienie o
możliwości popełnienia przestępstwa przez O wraz z wnioskiem
o wszczęcie postępowania o czyn z art. 212, 214, 234 k.k. i art.
235 k.k., które zawarła w mailu do Komendy Miejskiej Policji
w Rybniku z dnia 18 listopada 2022 r. W dniu 15 grudnia 2022
pisma
Komisariatu
Policji w
Rybniku –
Boguszowicach
wraz z płytami
DVD
k. 140-
141,
146-148
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
r. N R złożyła ustnie skargę o przestępstwie ściganym z
oskarżenia prywatnego.
płyty z
nagraniami
przedłożone
przez
oskarżycielkę
prywatną
k. 143-
144, 228
6)
Oskarżony nie był dotychczas karany.
karta karna
k. 223
1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1.
K D
w okresie od 20 listopada 2021 r. do 25 września 2022 r. działając w
nieustalonym miejscu, które to działanie ujawniono w R, za pomocą
środków masowego komunikowania jako Prezes (…) w Warszawie
pomówił pokrzywdzoną N R poprzez portal społecznościowy F o
takie postępowanie, które mogło poniżyć ją w opinii publicznej i
narazić na utratę zaufania potrzebnego do prowadzonej przez nią w
mediach społecznościowych działalności
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer karty
------------
--------
------
2. OCENA DOWODÓW
2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp.
faktu
z pkt
1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
wyjaśnienia
oskarżonego
Jasne, spójne i zbieżne z pozostałym materiałem dowodowym,
w tym z wpisami i nagraniami, a także z zeznaniami świadków.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zeznania oskarżycielki
prywatnej
Jasne, spójne i zbieżne z pozostałym materiałem dowodowym,
w tym z wpisami i nagraniami, a także z wyjaśnieniami
oskarżonego.
zeznania świadka D A
Jasne, spójne i zbieżne z nagraniem dotyczącym wypowiedzi
oskarżycielki prywatnej odnośnie śmierci kobiety z P, a także
korelowały z wyjaśnieniami oskarżonego.
Dowody z
dokumentacji i nagrań:
- wpisów z k. 15-31,
-notatek urzędowych z
k. 32, 167,
- wydruków z k. 38-45,
95-101, 173-187,
- dokumentacji z
Prokuratury Rejonowej
w Pszczynie z k. 62-63,
85-88,
- dokumentacji z
Prokuratury Rejonowej
w Gliwicach z k. 89,
- dokumentacji Sądu
Rejonowego w
Pszczynie o sygn. II Kp
78/22 z k. 107-108,
- dokumentacji Sądu
Rejonowego w Rybniku
o sygn. III K 2375/22 z
k. 111-129
(zawiadomienie o
popełnieniu
przestępstwa, protokół
przesłuchania świadka
N R, postanowienie o
przedstawieniu
zarzutów, protokół
przesłuchania
podejrzanej i
zaznajomienia się z
materiałami,
uzasadnienie
postanowienia,
postanowienie o
Dowody prywatne i urzędowe nie były kwestionowane w toku
postepowania, zatem nie budziły żadnych wątpliwości.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wyłączeniu materiałów,
akt oskarżenia, wyrok
nakazowy,
oświadczenie, protokół
posiedzenia),
- nagrań zawartych na
płytach CD i pendrive z
k. 141, 143, 144, 148,
166, 216, 228,
-odpowiedzi
Komisariatu Policji w
Boguszowicach z k.
146-147, k. 169,
- akt Prokuratury
Rejonowej w Pszczynie
o sygn. 4114-
4.Ds.543.2021,
-notatki Komisariatu
Policji w Szczecinie z
k. 191,
- karty karnej k. 203
2.2.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia
dla ustalenia faktów)
Lp.
fakt
u
z pk
t
1.1
alb
o
1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
--------
-------------
3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Oskarżony
☐
3.1.
Podstawa
prawna skazania albo
warunkowego
umorzenia
postępowania
xxxxxxx
xxxxxxxxxxxxxx
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zgodna z zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
xxxxxxxxxxxxx
☐
3.2.
Podstawa
prawna skazania albo
warunkowego
umorzenia
postępowania
niezgodna
z
zarzutem
xxxxxxx
xxxxxxxxxxx
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
xxxxxxxxxxxx
☐
3.3.
Warunkowe
umorzenie
postępowania
xxxxx
xxxxxxx
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
xxxxxxxxxxxxxx
☐
3.4.
Umorzenie
postępowania
xxxxxxx
xxxxxxxxxxxxx
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
xxxxxxxxxxxx
☒
3.5.
Uniewinnie
nie
1.
K D
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Mając na uwadze cały zgromadzony materiał dowodowy, dokonując jego oceny z
uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz logicznego należy uznać, że
nie pozwala on na przypisanie oskarżonemu przestępstwa zniesławienia z art. 212 kk.
Bezspornym jest, że każda osoba czująca się pokrzywdzona zniesławiającymi wypowiedziami
pod swoim adresem ma prawo wystąpić z aktem oskarżenia w postępowaniu
prywatnoskargowym. Oskarżycielka prywatna N R skorzystała z takiego uprawnienia wnosząc
ostatecznie prywatny akt oskarżenia przeciwko K D jako Prezesowi (…) (dalej: O) o czyn z art.
212 § 1 i 2 k.k. Zatem w przedmiotowej sprawie rozważenia wymagało czy objęte aktem
oskarżenia działania zostały dokonane przez oskarżonego K D oraz, czy czyny takie poniżyły
oskarżycielkę prywatną w opinii publicznej i naraziły ją na utratę zaufania lub na utratę dobrej
opinii.
W związku z postawionym oskarżonemu zarzutem z art. 212 § 1 i 2 k.k. sąd dysponował jako
materiałem dowodowym wyjaśnieniami oskarżonego, zeznaniami oskarżycielki prywatnej i
świadka D A oraz wydrukami postów zamieszczonych na stronie fundacji O, a także nagraniami
oskarżycielki prywatnej dostępnymi na stronach internetowych. Sąd zobowiązywał Policję do
nadesłania całości dowodów, na które powoływała się oskarżycielka prywatna, również została
ona do tego zobowiązana. W pierwszej kolejności należy podnieść to, że pomimo tak
obszernego materiału dowodowego w toku postępowania prywatnoskargowego nie udało się
ustalić, kto był rzeczywistym autorem wpisów z konta O, gdyż oskarżycielka prywatna zdołała
wykazać jedynie to, że kwestionowane wpisy zostały umieszczone na portalu internetowym F
z konta O (również oskarżony nie kwestionował tego, że takie wpisy zostały umieszczone),
jednakże nie wykazano, że ich autorem był K D. Oskarżycielka prywatna wręcz twierdziła, iż
wskazała K D jako oskarżonego z tego wyłącznie powodu, iż był on prezesem zarządu O.
Oskarżony konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i podawał,
iż to nie on był osobą, która umieściła powyższe wpisy na stronie internetowej. W postępowaniu
prywatnoskargowym sąd jest zobowiązany do podejmowania czynności dowodowych z urzędu
w celu ustalenia zasadności postawionego zarzutu, w tym celu sąd zwracał się o nadesłanie
nagrań będących przedmiotem postępowania, jednakże przeprowadzenie dalszych czynności
dowodowych przez sąd mających na celu ustalenie autora wpisów, w tym zwrócenie się do
administratora strony internetowej F byłoby niecelowe wobec ustalenia, że sama treść tych
wpisów nie zawierała treści zniesławiających. Dokonanie interpretacji wpisów było
wystarczające do uniewinnienia oskarżonego już z tego powodu. Niezasadne byłyby zatem
dalsze czynności zmierzające do ustalenia, kto dokonał wpisów, tym bardziej, iż z praktyki
sądowej wiadomo, że w sprawach o zniesławienie właściciel portalu F nie udostępnia takich
danych, a nawet w przypadku ich udostępnienia to do wykazania właściwej osoby potrzebne
byłoby nie tylko uzyskanie adresu IP komputera, z którego dokonano wpisu, ale także następnie
ustalenie wszystkich osób, które udostępniały w tym czasie wiadomości na stronie f w ramach
organizacji O. Natomiast jak wynika z wiarygodnych wyjaśnień oskarżonego w ośrodku jest
kilku moderatorów strony internetowej, ponadto osoby te zmieniały się w czasie. Sąd zatem
poprzestał na ocenie treści merytorycznej wpisów i już na tej podstawie można było stwierdzić,
iż zawarte na stronie internetowej wpisy nie zawierały treści zniesławiających.
Przeprowadzone przez sąd postępowanie dowodowe i analiza prawna doprowadziły do uznania,
że zarzut zniesławienia z art. 212 § 2 kk był niezasadny. Oskarżycielka prywatna N R oskarżyła
K D o przestępstwo zniesławienia, które miało polegać na opublikowaniu kilku postów na
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
portalu społecznościowym F na profilu O. Początkowo w pisemnej skardze złożonej w formie
e-maila na adres poczty elektronicznej Komisariatu Policji w Rybniku-Boguszowicach
oskarżycielka prywatna powoływała się na 3 wpisy:
z dnia 20.11.2021 roku dotyczący publicznego pochwalenia śmierci kobiety z P,
z dnia 25.09.2022 roku dotyczący wskazania, że swoim postępowaniem naruszyła
kodeks karny,
z dnia 04.09.2022 roku dotyczący wskazania, że publicznie znieważyła osoby
pochodzenia ukraińskiego.
Następnie w uzupełnionym akcie oskarżenia (pismo z dnia 15 czerwca 2023 r. – k. 67)
doprecyzowano, że zarzut odnosi się do 4 wpisów:
z dnia 20.11.2021 roku dotyczący publicznego pochwalenia śmierci kobiety z P,
z dnia 15.03.2022 roku dotyczący osób pochodzenia ukraińskiego,
z dnia 18.06.2022 roku dotyczący kwestii onanizowania i przyczyn chorób
psychicznych,
z dnia 25.09.2022 roku dotyczący wskazania, że udzieliła wywiadu na kanale „uznanym
za rozpowszechniający propagandę reżimu putinowskiego” oraz była przesłuchiwana
przez Policję.
Tak więc łącznie zarzut opierał się na 5 wpisach, przy czym 2 wpisy – z 15.03.2022 roku i
04.09.2022 roku odnosiły się do tej samej kwestii – osób pochodzenia ukraińskiego. Sąd
rozpatrywał łącznie wszystkie wpisy zgodnie z oświadczeniem oskarżycielki prywatnej
złożonym na pierwszym terminie rozprawy.
Według oskarżycielki prywatnej wskazane wyżej posty miały spowodować to, że inne portale,
w tym na skalę ogólnopolską i inne osoby działające w Internecie (tzw. yotuberzy)
rozpowszechniły je, co zdaniem oskarżycielki prywatnej spowodowało zerwanie z nią ofert
współpracy przez poszczególnych kontrahentów w ramach prowadzonej działalności medialnej
i wpłynęło na brak jej obecnego zatrudnienia.
Dokonując oceny poszczególnych treści wpisów należy wskazać, że przede wszystkim
odnoszono się w nich do treści wypowiedzi i wpisów dokonanych uprzednio przez N R
umieszczonych na różnych portalach w Internecie. Ponadto we wpisach dotyczących sprawy
śmierci kobiety w ciąży i osób pochodzenia ukraińskiego zawarto w nich informacje o
zawiadomieniu prokuratury o zachowaniach N R, które w ocenie O nosiły znamiona
przestępstw. Należy podkreślić, iż (…) jest fundacją, której zadaniami jak wynika z odpisu KRS
są m.in. działania związane z ujawnianiem przestępstw oraz organizowanie pomocy ofiarom
przestępstw, działalność na rzecz mniejszości narodowych, upowszechnianie i ochrona praw
kobiet, oświata i wychowanie, itd. Także z samej nazwy fundacji wynika, iż zajmuje się ona
przeciwdziałaniem zachowaniom rasistowskim i ksenofobicznych. Mając zatem na uwadze, iż
jednym z głównych działań fundacji O, jest ujawnianie przestępstw, to nie można uznać, aby
zachowanie takie wyczerpywało znamiona przestępstwa z art. 212 § 2 k.k.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego nie stanowią zniesławienia oświadczenia i
wypowiedzi będące realizacją uprawnień opartych na prawie. Dotyczy to w szczególności
krytycznych ocen wyrażonych w opiniach służbowych, skargach, pismach procesowych,
krytyce naukowej, artystycznej itp. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2002 r., sygn. V
KKN 435/00, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2000 r., sygn. IV KKN 331/00). Jak
wskazał Sąd Najwyższy (uchwała z 3 kwietnia 2023 r. w sprawie I ZPI 44/22 oraz uchwała z
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
31 maja 2023 r. w sprawie I ZI 15/23): „nie wyczerpuje znamion zniesławienia zachowanie
polegające na wyrażaniu opinii w ramach wykonywania uprawnień i obowiązków, z
wyjątkiem sytuacji, gdy są one świadomie nieprawdziwe, a formułujący je działa w
zamiarze ugodzenia w dobre imię lub poderwania zaufania do osoby opiniowanej”. W
wyroku Sądu Najwyższego z 11.12.1996r., (III KKN 98/96, Pal. 1997, nr 9-10, s. 189)
wskazano, że „Pisanie i kierowanie do odpowiednich organów skarg i wniosków jest
uprawnieniem jednostki subiektywnie broniącej swoich praw, niezależnie od tego, czy jej
roszczenia są słuszne, a także niezależenie od tego, czy potrafi ona udowodnić swoje
twierdzenia”.
Zatem w ocenie sądu poprzez swoją aktywność w Internecie O realizowała swoje uprawnienia
– cele wyznaczone przez fundację. Jej oświadczenia były oparte na nagraniach oskarżycielki
prywatnej i jednocześnie prokuratura została zawiadomiona o możliwości popełnienia
przestępstwa zgodnie z zamiarem ujawnionym we wpisach. Informacje przekazywane przez O
w Internecie nie były zatem bezpodstawne.
Pozostałe wpisy, w których nie odnoszono się do możliwości złożenia zawiadomienia o
przestępstwie oceniono w kategoriach dopuszczalnej krytyki. W toku postępowania należało w
związku z tym odpowiedzieć na pytanie: czy treści zawarte we wpisach mogły przekroczyć
granice dozwolonej krytyki, czy uchybiono wymogom szczególnej staranności i rzetelności,
czy złamano granice wolności słowa i w efekcie czy doszło do zniesławienia oskarżycielki
prywatnej.
Przepis art. 212 k.k. stoi na straży czci i dobrego imienia – jako rodzajowego dobra chronionego
prawem. Źródłem tej ochrony jest art. 47 Konstytucji. Również akty prawa międzynarodowego
publicznego oraz obu systemów europejskich /Rady Europy i Unii/ gwarantują cześć i godność
człowieka. Art. 212 § 1 i 2 kk jest zgodny z art. 14 i art. 54 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej (Wyrok z dnia 30 października 2006r. Trybunał Konstytucyjny P
10/06 ). Art. 212 § 1 k.k. brzmi: „Kto pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną
lub jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej o takie postępowanie lub
właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania
potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, podlega grzywnie, karze
ograniczenia albo pozbawienia wolności do roku”. Przepis ten ustanawia zatem podstawowy
(ogólny, zasadniczy) typ tego przestępstwa, potocznie nazywanego zniesławieniem lub
pomówieniem. Zarówno z dyspozycji art. 212 § 2 k.k., jak i ugruntowanego stanowiska
doktryny oraz judykatury - zarówno Sądu Najwyższego, jak i Europejskiego Trybunału Praw
Człowieka wynika, że w treści art. 212 § 2 k.k. mowa o kwalifikowanej postaci zniesławienia
mianowicie o zniesławieniu za pomocą „środków masowego komunikowania”. Zatem art. 212
§ 2 k.k. ustanawia typ kwalifikowany tegoż przestępstwa, mający te wszystkie znamiona, które
występują w typie podstawowym, oraz znamiona kwalifikujące, które przesądzają o surowszym
(wyższym) zagrożeniu karnym. Przepis ten brzmi: "Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu
określonego w § 1 za pomocą środków masowego komunikowania, podlega grzywnie, karze
ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2". Opisując znamiona przestępstwa z
art. 212 § 2 k.k., ustawodawca, dążąc do skrócenia tekstu przepisu, posłużył się techniką
odesłania do § 1. Zatem w trakcie interpretowania § 2 konieczne jest sięgnięcie także do § 1.
Działanie za pomocą środków masowego przekazu ma tę właściwość, że nawet, gdy ogranicza
się do przekazywania informacji o osobach oraz dotyczących ich faktach bez żadnych
komentarzy, to i tak wystawia te osoby pod osąd publiczny, który może być dotkliwie
krzywdzący, gdyż odbywa się na zasadzie jednostronnej informacji. Krzywda wyrządzona
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
człowiekowi zniesławionemu w publikacji prasowej jest z reguły bardzo trudna do naprawienia,
a w pewnych przypadkach - w ogóle nie dająca się naprawić (zwłaszcza gdy naruszona zostaje
sfera prywatności), zaś skutek w postaci poniżenia, czy utraty zaufania opinii publicznej, często
jest nieodwracalny. (W. Kulesza, Zniesławienie i zniewaga. Ochrona czci i godności osobistej
człowieka w polskim prawie karnym - zagadnienia podstawowe, Warszawa 1984, s. 128-132).
Należy dodać, iż znamiona przestępstwa zniesławienia można wyczerpać tylko w ramach jednej
postaci czynności sprawczej, a mianowicie przez „pomówienie”. W dyspozycji art. 212 § 1 k.k.
brak bliższej charakterystyki czynności czasownikowej jaką jest „pomówienie”. Nie wyliczono
też ani w sposób enumeratywny, ani przykładowy, jakiego rodzaju czynności mogą być uznane
za takie, które mają charakter pomówienia. W znaczeniu potocznym „pomówienie” oznacza
przypisanie komuś nieprawdziwych bądź niesłusznych zarzutów, bezpodstawne oskarżenie,
bezzasadne posądzenie. Zniesławiający zarzut nie musi mieć charakteru skonkretyzowanego,
może przybrać postać pogłoski, bądź twierdzeń wysoce ogólnikowych i niejednoznacznych.
Pomówienie może nastąpić bądź przez podanie pewnych informacji, choćby w postaci
podejrzenia lub powtarzania pogłoski czy to umyślnie przez pomawiającego zmyślonej, czy
rzeczywiście krążącej, bądź w postaci skonkretyzowanego zarzutu. Nie jest konieczne, aby sam
pomawiający był źródłem zniesławiających wiadomości; wystarczy, aby pomawiał na
podstawie wiadomości otrzymanych od osób trzecich, byleby jego zamiarem było zniesławienie
pokrzywdzonego (Peiper, Komentarz, s. 525). W takiej formie nader często zniesławienie
następuje w środkach społecznego przekazu (masowego komunikowania). Zniesławiający
zarzut może być także formułowany hipotetycznie w formie podejrzeń, insynuacji lub tzw.
pytań retorycznych zawierających w podtekście odpowiedź. Podkreślenia wymaga fakt, że
wbrew potocznemu znaczeniu określenia „pomówienie” - zniesławieniem, a więc karalnym
pomówieniem, może być - oczywiście nie zawsze, a jedynie w określonych okolicznościach i
warunkach - podniesienie zarzutów prawdziwych. Wypowiedź zniesławiająca może być
wyrażona nie tylko w trybie oznajmującym, lecz także w trybie przypuszczającym.
Zniesławienie - zarówno w typie podstawowym, jak i kwalifikowanym - jest powszechnym
przestępstwem formalnym. Jest to przestępstwo umyślne, które może być popełnione zarówno
z zamiarem bezpośrednim, jak i ewentualnym.
Co do uwag natury ogólnej to należy jeszcze zaznaczyć, iż art. 213 § 2 k.k. wskazuje
okoliczności wyłączające odpowiedzialność za zniesławienie, czyli konstruuje tzw. kontratyp,
określany kontratypem dozwolonej krytyki. Wspomniany przepis stanowi: „Nie popełnia
przestępstwa określonego w art. 212 § 1 lub 2, kto publicznie podnosi lub rozgłasza prawdziwy
zarzut służący obronie społecznie uzasadnionego interesu; jeżeli zarzut dotyczy życia
prywatnego lub rodzinnego, dowód prawdy może być przeprowadzony tylko wtedy, gdy zarzut
ma zapobiec niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia człowieka albo demoralizacji
małoletniego”. Dopiero zestawienie obydwu tych przepisów pozwala zrekonstruować
penalizowany przez ustawę zakres korzystania z wolności słowa i wolności prasy. Na podstawie
art. 212 § 1 i 2 w związku z art. 213 § 2 k.k. odpowiedzialności karnej nie poniesie osoba, która
publicznie pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę
organizacyjną niemającą osobowości prawnej o odpowiadające rzeczywistości (prawdziwe)
postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę
zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, albo o
postępowanie lub właściwości prawdziwe, jeśli zarzuty te służą obronie społecznie
uzasadnionego interesu. Surowsza ocena prawna w wypadku podniesienia w środku
społecznego komunikowania nieprawdziwego lub nawet prawdziwego zarzutu, lecz
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
niesłużącego obronie społecznie uzasadnionego interesu, nie jest przejawem woluntaryzmu
ustawodawcy, lecz uwzględnia z wymaganą racjonalnością wyższy stopień społecznej
szkodliwości czynu i większy rozmiar krzywdy wyrządzonej jednostce ze względu na zasięg i
intensywność działania pomówienia. W sytuacji zarzutu uczynionego publicznie, uchylenie
przestępności zniesławienia wymaga nie tylko jego prawdziwości, ale także zarzut ten musi
służyć obronie społecznie uzasadnionego interesu (art. 213 § 2 kk). Działanie publiczne
zachodzi wówczas: „gdy bądź ze względu na miejsce działania, bądź ze względu na
okoliczności i sposób działania sprawcy jego zachowanie się jest lub może być dostępne
(dostrzegalne) dla nieokreślonej liczby osób, przy czym sprawca mając świadomość tej
możliwości co najmniej na to się godzi” (OSNKW 1988, nr 11-12, poz. 82). Nie zawsze
zachowanie dokonane w miejscu publicznym będzie miało charakter publiczny, bowiem musi
zaistnieć taka sytuacja, w której owo zachowanie jest (lub może być) dostępne dla nieokreślonej
liczby osób. Sąd Najwyższy wskazał: „Społecznie uzasadniony interes nie może być rozumiany
w sposób abstrakcyjny, jest bowiem pojęciem konkretnym i musi wynikać z określonej sytuacji,
wymagającej obrony tego interesu nawet z naruszeniem dobrego imienia innej osoby, grupy
osób lub instytucji. Nie każde działanie jest działaniem w obronie społecznie uzasadnionego
interesu, lecz tylko takie, które faktycznie temu służy" (OSNKW 1974, nr 2, poz. 27).
„Dozwolona krytyka jest tylko wtedy kontratypem, gdy jest konieczna, tzn. gdy dla obrony
społecznie uzasadnionego interesu konieczne jest naruszenie dobrego imienia innej osoby lub
podmiotu zbiorowego. Konieczność odnosi się zarówno do sposobu, jak i formy naruszenia
czci. Eksces w tym zakresie prowadzi do odpowiedzialności za zniesławienie" (A. Zoll, Kodeks
karny. Część szczególna. Komentarz, Kraków 1999, t. II, s. 658). Godzi się tu również
przytoczyć stanowisko Sądu Najwyższego, które wyraził w postanowieniu z 22 czerwca 2004
r. (OSNKW 2004/9/86): „Naruszanie godności i dobrego imienia przez podnoszenie i
rozgłaszanie nieprawdziwych zarzutów ma w naszym kręgu cywilizacyjno-kulturowym
jednoznacznie negatywną ocenę z powodu fundamentalnych racji moralnych i etycznych. W
tym zatem zakresie ingerencja prawa - respektującego te racje - w niczym nie narusza wolności
wypowiedzi, która nie jest przecież równoznaczna z prawem do całkowitej dowolności, ani
zgodą na działanie wolnego rynku werbalnego zła, lecz pozytywną wartością dojrzałej i
odpowiedzialnej wolności. Nieprawda nie realizuje idei wolności wypowiedzi i nie służy żadnej
innej wartości, a więc i obronie społecznie uzasadnionego interesu, bo czynienie zła nie
przysparza dobra. Nie oczekuje jej również odbiorca informacji, skoro nie urzeczywistnia jego
prawa do informacji rzetelnej, lecz lekceważy go, dezinformuje i traktuje przedmiotowo.
Nieprawda sprzeniewierza się idei wolności wypowiedzi, deprecjonując samą jej istotę. Inne
rozumienie swobody wyrażania poglądów, w tym prawa do krytyki, wyrażałoby aprobatę dla
stałego obniżania kulturowych standardów oraz redukcji poziomu przyzwoitości, wrażliwości i
odpowiedzialności”. Subiektywne przeświadczenie sprawcy przestępstwa z art. 212 § 1 lub 2
k.k., że działa w obronie społecznie uzasadnionego interesu nie jest wystarczające do przyjęcia,
iż zaistniały warunki określone w art. 179 § 2 k.k. z 1969 r. W myśl treści art. 179 § 2 pkt 2 k.k.
z 1969 r. koniecznym jest, aby to przeświadczenie było oparte po pierwsze na uzasadnionych
podstawach, że zarzut jest prawdziwy, po drugie zaś aby towarzyszyło mu przekonanie, iż
podnoszący zarzut broni społecznie uzasadnionego interesu.
Odnosząc się do poszczególnych wpisów należy wskazać, co ustalono:
I wpis z 20 listopada 2021 r. - odnosił się do komentarza N R odnośnie sytuacji
związanej ze śmiercią 30-letniej kobiety z P będącej w ciąży. Oskarżycielka prywatna
włączyła się w dyskusję na kanale T zapoczątkowaną przez D A, która dotyczyła
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
problemu aborcji. Oskarżycielka prywatna jak wynika z uciętego nagrania użyła słów:
„i dobrze, że tak się stało”, po czym kontynuowała swoją wypowiedź odnosząc się
przede wszystkim do kwestii związanych z brakiem aborcji w tamtej sytuacji. O
udostępniła post na portalu F, w którym poinformowała, że „młoda kobieta publicznie
pochwala przestępstwo – zawiadamiamy prokuraturę” oraz, że „tiktokerka N publicznie
pochwala przestępstwo jakim było nieudzielenie pomocy pani Izabeli, która trafiła do
szpitala w P, gdzie zmarła”. Następnie w treści wpisu przytoczono cały przepis art. 255
kk, który mówi m.in. o publicznym pochwaleniu przestępstwa.
Jak wynika z akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową
w Pszczynie w sprawie o sygn. 4114-4.Ds.543.2021 już w tym samym dniu - w dniu 20
listopada 2021 r. oskarżony jako prezes zarządu O złożył do Prokuratury Rejonowej w
Pszczynie zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez N R w związku z jej
wypowiedzią. W zawiadomieniu tym oskarżony przytoczył wypowiedź oskarżycielki
prywatnej oraz dołączył nagranie. Czynność ta zdaniem sądu stanowiła potwierdzenie tego, że
intencją oskarżonego nie było uczynienie złośliwości, a tylko i wyłącznie wola ścigania osoby,
która jego zdaniem dopuściła się przestępstwa i przekazania sprawy do prowadzenia organom
postępowania przygotowawczego. W postępowaniu przygotowawczym odmówiono wszczęcia
dochodzenia bazując na nagraniu wypowiedzi N R z argumentacją, że zamiarem oskarżycielki
prywatnej nie było pochwalenie przestępstwa, gdyż jej początkowe słowa odnosiły się do faktu
niedokonania przez lekarzy z P zabiegu przerwania ciąży i jednocześnie nie stanowiły
pochwalenia zachowania tych lekarzy wobec pacjentki będącej w ciąży, wręcz uznano, że
oskarżycielka prywatna skrytykowała leczenie lekarzy w tym przypadku. Oceny tej dokonano
w oparciu o całą wypowiedź oskarżycielki prywatnej zawartą na nagraniu, które jednak w
początkowej części wypowiedzi było niepełne. W postępowaniu przygotowawczym nie
przesłuchano na tą okoliczność N R. Następnie postanowienie to zostało zaskarżone przez
pełnomocnika O. Ostatecznie postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Sąd Rejonowy
w Pszczynie, gdzie przychylono się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego
postanowienia, jednocześnie wskazano, że wypowiedź oskarżycielki prywatnej nie była
analityczna, łatwo wytknąć jej niespójności i niedomówienia, była również zachowaniem
prowokacyjne lub niedojrzałym i niewyważonym, a przez to nieadekwatnym do wagi problemu.
Sąd w niniejszym postępowaniu w zasadniczym aspekcie przychyla się do powyższej
interpretacji słów zawartej na nagraniu na kanale T. Natomiast nie zmienia to faktu, że
wypowiedź N R mając na uwadze cały kontekst wypowiedzi – to, że padło w czasie żywej
dyskusji nad śmiercią kobiety w zaawansowanej ciąży – było niejednoznaczne, ponadto
odnosiło się do głównego nurtu problemu związanego jednak ze śmiercią kobiety, a nie z
kwestią braku aborcji. Z uwagi na niejednoznaczność tej wypowiedzi (czy odnosiła się do
śmierci kobiety, czy do braku aborcji), jej chaotyczność oraz jej upublicznienie w momencie
dyskusji społecznej, jaka wywiązała się po tragicznej śmierci ciężarnej kobiety z pewnością
wypowiedzenie słów „i bardzo dobrze, że tak się stało” wymagało analizy w toku postępowania
karnego. Zatem O – fundacja, która fachowo zajmuje się zgłaszaniem o tego rodzaju
przestępstwach miała pełne prawo do uznania, że taka wypowiedź może stanowić przestępstwo
z art. 255 § 3 kk i upublicznić taką informację. Na uwagę zasługuje to, że w informacji tej
wprost powołano się na to, że O zawiadamia prokuraturę o zachowaniu oskarżycielki prywatnej.
Nie przesądzono zatem sprawstwa oskarżycielki prywatnej, a zawarto jedynie własną ocenę
prawną jej wypowiedzi jako organizacji zajmującej się także prawami kobiet.
II wpis z 15 mara 2022r. oraz odnoszący się także do tego problemu – wpis z 4
września 2022 r. – dotyczyły odniesienia się N R do sytuacji związanej z napływem
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
ludności narodowości ukraińskiej do P po rozpoczęciu wojny przez R. W swojej
wypowiedzi na kanale Y N R wykazała obawy, że U „zalęgną się” u nas, przywołała
także cytat z Biblii dotyczący zadania ran przez włóczęgę i wskazała, że może być
podobnie jak w filmie „Wołyń”. Również w tym przypadku na to nagranie zareagowała
fundacja O poprzez dokonanie wpisu na portalu F, w którym wskazano, że
oskarżycielka prywatna mówi o Ukraińcach jak o robactwie wskazując „boję się, że się
tu zalęgną”. We wpisie wskazano także, że „katoinfluencerka straszy uchodźcami”, a
w kolejnym wpisie z 4 września 2022 r. wskazano, że znieważa osoby pochodzenia
ukraińskiego. Pierwszy wpis O również dotyczył poinformowania o złożeniu
zawiadomienia do prokuratury.
Takie zawiadomienie w dniu 19 marca 2022 r. wpłynęło do Prokuratury Rejonowej w Rybniku,
które było sporządzone przez K D jako prezesa zarządu O. W uzasadnieniu również powołano
się na to, że w ocenie O oskarżycielka prywatna dopuściła się przestępstwa z art. 256 kk oraz
zawarto własną interpretację jej słów. W następstwie tego zawiadomienia toczyło się
postępowanie karne, gdzie początkowo N R została przesłuchana w charakterze świadka, a
następnie w charakterze podejrzanej, gdzie postawiono jej zarzut popełnienia przestępstwa z
art. 256 § 1 kk i art. 257 kk w zw. z art. 12 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk. Następnie o w/w czyn
wniesiono akt oskarżenia do Sądu Rejonowego w Rybniku, w wyniku czego wyrokiem
nakazowym tut. Sądu z dnia 4 kwietnia 2023 roku oskarżycielka prywatna w sprawie o sygn.
III K 2375/22 została uznana winną popełnienia tego czynu, za co wymierzono jej karę 5
miesięcy ograniczenia wolności. Wyrok ten nie był prawomocny, gdyż pismem zastępcy
prokuratora Rejonowego Gliwice-Wschód w Gliwicach z przyczyn niewskazanych w treści
pisma cofnięto akt oskarżenia, co spowodowało, że postanowieniem Sądu Rejonowego w
Rybniku z dnia 28 czerwca 2023r. umorzono postępowanie karne w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie to było formalne, gdyż postępowanie zostało umorzone wobec braku skargi
oskarżyciela publicznego, nie stanowiło zatem rozstrzygnięcia merytorycznego dotyczącego
zarzucanego czynu.
Wobec braku rozstrzygnięcia w tym zakresie sąd w postępowaniu prywatnoskargowym
dokonał własnych ustaleń, czy wypowiedź ta stanowiła podstawę do poinformowania o
złożeniu zawiadomienia do prokuratury. W ocenie sądu jak najbardziej wypowiedź ta
uprawniała do poinformowania O w mediach, iż zachowanie takie może wyczerpywać
znamiona przestępstwa. Dokonując oceny prawnokarnej wypowiedzi N R odnośnie znamion
przestępstwa znieważenia ludności ukraińskiej poprzez użycie określenia, że oni się tutaj
„zalegną” to w tym zakresie niewątpliwie doszło do użycia sformułowania odnoszącego się do
robactwa, a więc sformułowania obraźliwego. W ocenie sądu wypowiedź ta ma charakter
znieważający grupę ludności, a więc mieści się w ramach przestępstwa z art. 257 kk. Inaczej
jednak należy ocenić wypowiedź N R odnośnie znamion przestępstwa z art. 256 § 1 kk
dotyczącego nawoływania do nienawiści na tle różnic narodowościowych. W tym przypadku
wypowiedź oskarżycielki prywatnej stanowiła raczej ujawnienie jej własnego poglądu i
przekonania, aniżeli nawoływania do nienawiści. N R w treści wypowiedzi użyła słów:
„Prywatnie bym nie przyjęła [….] I to jest moje prywatne myślenie, to jest moja prywatna
teoria”. Nie można zatem uznać, aby słowa te miały na celu oddziaływanie na psychikę innych
osób i wzbudzenia w nich negatywnych emocji wobec danej grupy narodowej. W ocenie sądu
oskarżycielka prywatna w sposób publiczny ujawniła swój własny pogląd, chociaż oczywiście
jest on społecznie nieakceptowalny, nie może być on jednak uznany za nawoływanie do
nienawiści. Oskarżycielka prywatna jako osoba znana w internecie z pewnością miała dużą silę
oddziaływania na inne osoby, jednakże poprzez użycie słów oznaczających jej prywatnie
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
myślenie, nie można w sposób jednoznaczny uznać, aby miała na celu popełnienia przestępstwa
z art. 256 § 1 kk. Oceniając natomiast treść wpisu O z 15 marca 2022 r., w którym wskazano,
że w związku z powyższą wypowiedzią zostanie złożone zawiadomienie do prokuratury to
podobnie jak oceniono to wyżej O działała w granicach przysługujących jej uprawnień. Miała
zatem prawo do dokonania takiego wpisu bazującego na wypowiedzi oskarżycielki prywatnej.
Wypowiedz ta była kontrowersyjna i jej zamiar wymagał dokonania oceny przez organy
ściągania, a następnie przez sąd. Idąc tokiem rozumowania oskarżycielki prywatnej, która
upatrywała zniesławienia jej osoby we wpisie dokonanym przez O, to na takiej samej zasadzie
zniesławienia powinna upatrywać w działaniu prokuratora, który wniósł akt oskarżenia i
sędziego, który wydał wyrok nakazowy, co oczywiście nie jest właściwe.
Z kolei we wpisie z dnia 4 września 2022 r. poinformowano o tym, że jest prowadzone śledztwo
w sprawie szkody na rzecz obywateli U i nikomu nie postawiono jeszcze zarzutów. Również
ten wpis miał na celu wyłącznie poinformowanie o biegu postępowania karnego
zainicjowanego przez O, nie kożna zatem uznać aby miał na celu zniesławienie kogokolwiek.
III wpis z 18 czerwca 2022 r. – we wpisie tym O wskazał, że N R rozpowszechnia
antynaukowy przekaz do dzieci i młodzieży, wmawiając dzieciom, że onanizowanie się
jest czymś złym i prowadzi do chorób oraz wygaduje bzdury dotyczące przyczyn
chorób psychicznych. Wobec tego, że wpis ten zawierał ocenę wypowiedzi
oskarżycielki prywatnej w stosunku do niego pozostaje inna argumentacja niż odnośnie
powyżej opisanych wpisów, w których upatrywano przestępstwa. Sąd miał na uwadze,
iż przedłożone przez oskarżycielkę prywatną nagrania dotyczące kwestii onanizowania
( płyta CD – k. 228 nagrania nr 1, 2, 6) i chorób psychicznych (płyta CD – k. 228
nagranie nr 8) nie wskazywały wprost na bezpośrednie użycie takich słów, a dopiero
ich interpretacja doprowadziła do postawienia takich wniosków. Wpis O odnosił się do
nagrania, w którym N R wskazała, że co prawda depresja sama w sobie nie jest
grzechem, jednakże całkowite użalanie się nad sobą i krzywdzenie się cieleśnie (a więc
niektóre z objawów depresji) są już grzechem. W innym nagraniu oskarżycielka
prywatna przekonywała o tym, że onanizowanie się jest grzechem, za który możemy
być ukarani w piekle, poprzez m.in. podpalenie rąk. W przypadku kwestii dotyczącej
przyczyn chorób psychicznych to z nagrania wynikało, że osoby wyznające i
praktykujące religię katolicką nie cierpią na depresję, zatem określenie wskazujące na
to, że są to „bzdury” należy uznać za dozwoloną krytykę w tym zakresie. Odnośnie
kwestii onanizacji to rzeczywiście oskarżycielka prywatna wielokrotnie na nagraniach
wskazywała, że jest to coś złego, zatem w tym zakresie wpis odnosił się do użytych
przez oskarżycielkę prywatną słów. W ocenie sądu jest to kwestia ocenna dla każdego
człowieka, a zatem wpis umieszczony na stronie internetowej przez O zawierał jedynie
własną ocenę tej kwestii. We wpisie O wskazano jednak, że według N R onanizowanie
prowadzi do „chorób”, a na głównym nagraniu oskarżycielki prywatnej dotyczącym tej
kwestii jest natomiast wskazane, że onanizowanie prowadzi do „grzechu”. Stwierdzenia
te są różne, natomiast wobec tego, że oskarżycielka prywatna twierdziła, że nagrań
dotyczących problemu onanizacji było wiele i nie jest możliwe odzyskanie ich
wszystkich, a oskarżony wskazywał, że taka była treść słów użytych przez
oskarżycielkę prywatną na nagraniach w tym zakresie, to sąd uznał jego wyjaśnienia za
wiarygodne, tym bardziej mając na uwadze treść pozostałych nagrań i treści
wypowiadanych przez oskarżycielkę prywatną. W tym zakresie nie można uznać, aby
konieczne było przechodzenie do kwestii kontratypu z art. 213 § 2 kk i przerzucenia
ciężaru dowodu na oskarżonego. Oskarżycielka prywatna jak już wskazano wyżej nie
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zdołała wykazać, aby to K D był autorem tego wpisu, a tylko w takim przypadku można
oskarżonego obarczyć ciężarem dowodowym dostarczenia konkretnego nagrania z
użyciem powyższych słów. Tym bardziej, iż jak wykazało postępowanie dowodowe,
czemu nie zaprzeczyła, a wręcz potwierdziła oskarżycielka prywatna - nagrań w kwestii
masturbacji było wiele, jednakże było one w krótkim czasie usuwane przez moderatora
portalu, na którym były umieszczone jako uznane za kontrowersyjne i naruszające
politykę danego portalu. Oceniając natomiast całościowo ten wpis należy uznać, że
osoba
umieszczającą
go
wyraziła
własną
dopuszczalną
krytykę
treści
wypowiedzianych wcześniej przez oskarżycielkę prywatną. Również na uwagę
zasługuję to, że treści wypowiadane przez N R są odbierane przez duży krąg osób w
internecie, w tym w dużej mierze przez dzieci i młodzież, a jednym z celów działalności
O jest także m.in. nauka, edukacja, oświata i wychowanie, to organizacja ta mogła
przedstawić własny pogląd na treści przedstawione przez oskarżycielkę prywatną, która
jak sama wskazała nie działała na faktach naukowych, a jedynie na przekazie zawartym
w Piśmie Świętym.
Jak wynika z wypowiedzi doktryny (Wróbel Włodzimierz (red.), Zoll Andrzej (red.), Kodeks
karny. Część szczególna. Tom II. Część II. Komentarz do art. art. 212-277d): „Relewantny na
gruncie art. 212 kk zarzut musi dotyczyć określonych faktów, nie zaś ograniczać się wyłącznie
do opinii. Uzasadnienie dla takiego ograniczenia bazuje na brzmieniu art. 213 kk, z którego
wynika, że treść pomawiającego zarzutu musi być możliwa do zweryfikowania w kategoriach
prawdy bądź fałszu […] Takie ujęcie odpowiada stanowisku prezentowanemu w orzecznictwie
Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, który w swej judykaturze zwraca uwagę, że
prawdziwości opinii nie da się udowodnić. […] Konsekwencją stanowiska pozostawiającego
poza zakresem penalizacji z art. 212 kk wypowiedzi o charakterze ocennym jest to, że nie może
wyczerpać znamion przestępstwa zniesławienia formułowanie krytycznych ocen dotyczących
postępowania lub właściwości innego podmiotu realizowanych w ramach prawnego obowiązku
bądź też prawnego uprawnienia do opiniowania”. W ocenie sądu również zawarte we wpisie
sformułowania dotyczące negatywnej oceny w kierunku wypowiedzi oskarżycielki prywatnej
miały charakter opinii, a nie stwierdzenia faktu. Także zgodnie z postanowieniem Sądu
Najwyższego z 9.7.2013 r., II KK 152/13, LEX nr 1352390): „Obok kontratypu ustawowego
przewidzianego w art. 213 k.k. w państwie prawa istnieją także kontratypy pozaustawowe, w
tym kontratyp w postaci realizacji prawa do krytyki”. Nawet gdyby rozpatrywać treść wpisu
odnośnie faktu – to również w takim przypadku wpis ten informował o prawdziwej wypowiedzi
i służył obronie społecznie uzasadnionego interesu, tj. przeciwdziałaniu przekazywaniu
dzieciom i młodzieży niepotwierdzonych naukowo treści.
IV wpis z 25 września 2022 r. - dotyczy udzielonego przez oskarżycielkę prywatną
wywiadu na kanale, który według O został uznany przez ABW za rozpowszechniający
propagandę zbrodniczego reżimu putinowskiego i z tego powodu zablokowany.
Oskarżycielka prywatna nie zaprzeczyła temu, aby nie wystąpiła w takim kanale. Nie
twierdziła także, aby kanał ten nie został zablokowany przez ABW, zatem nie można
uznać aby ta wypowiedz była zniesławiająca, gdyż informowała jedynie o fakcie
wzięcia udziału w wywiadzie, co zostało potwierdzone przez oskarżycielkę prywatną.
Także gdyby rozpatrywać treść wpisu odnośnie faktu – to również w takim przypadku
wpis ten był prawdziwy i służył obronie społecznie uzasadnionego interesu, tj.
przeciwdziałaniu promowania kanału rozpowszechniającego propagandę.
Ponadto w prywatnym akcie oskarżenia upatrywano zniesławienia także w dalszej części wpisu,
w której poinformowano, że N R została przesłuchana kilka dni temu przez Policję w śledztwie
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
prokuratorskim, które zainicjował ich ośrodek. Jak natomiast wynika z akt Sądu Rejonowego
w Rybniku o sygn. III K 2375/22 w dniu 13 września 2022 roku N R została przesłuchana w
charakterze świadka w sprawie toczącej się z zawiadomienia O. Nie można zatem uznać, aby
wpis ten był nieprawdziwy. Zmierzał on także do poinformowania społeczeństwa o biegu
postępowania zainicjowanego zgłoszeniem ośrodka. Nie miał także w tym zakresie charakteru
zniesławiającego.
Reasumując, oświadczenia zawarte przez O w czterech rzeczonych wpisach opierało się na
subiektywnej ocenie wypowiedzi oskarżycielki prywatnej, zaś analiza pierwszych dwóch
wpisów doprowadziła do uznania, że nie doszło do rozpowszechniania nieprawdziwych
oskarżeń, zachowania oskarżycielki prywatnej z uwagi na ich kontekst wypowiedzi mogły
obiektywnie zostać uznane za realizujące znamiona czynu zabronionego. Nie można zatem
uczynić zarzutu, iż w czasie zdarzeń O działała bezpodstawnie, aczkolwiek rzeczywiście ze
względu na formę oświadczeń i powielania przekazu w kolejnych postach doszło do medialnej
nagonki, co można było racjonalnie uniknąć, albowiem w polskim systemie prawnym zostały
powołane organy ścigania do wykrywania przestępstw i ścigania sprawców. Natomiast każda
osoba fizyczna lub prawna posiadająca informacje mogące uzasadniać możliwość wystąpienia
przestępstwa ma prawo zawiadomić o tym organy ścigania. Wypowiedzi zaś osób działających
w Internecie poddawane są nieustannej ocenie i muszą się one liczyć z tym, że ich zachowanie
może zostać zaopiniowane negatywnie, a nawet poddane ocenie przez pryzmat prawnokarny.
Podkreślenia wymaga, że realizowanie funkcji ochronnej przepisu art. 212 § 1 k.k. nie może
prowadzić do kryminalizacji życia społecznego, którego nieodłączną cechą jest występowanie
sytuacji konfliktowych, wzbudzających emocje i powodujących wyrażanie ocen zachowania.
Ich negatywny odbiór przez innych uczestników życia społecznego, czy w konsekwencji
naruszenie dóbr osobistych, nie zawsze musi być oceniane w kategoriach przestępstwa.
Przedłożone w większości przez oskarżycielkę prywatną nagrania nie miały większego wpływu
na ocenę odpowiedzialności karnej oskarżonego, gdyż dotyczyły one faktu powielania
informacji zawartych w O przez inne portale i osoby, co mogłoby mieć znaczenie dopiero w
przypadku uznania, że wpisy zamieszczone przez O miały charakter zniesławiający, a czego
jednak w tym postępowaniu karnym nie przyjęto.
Mając na uwadze powyższe wywody, sąd na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt
2 kpk uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.
Obrona powoływała się także na przedawnienie karalności w przedmiocie pierwszego wpisu,
tj. wpisu z 20.11.2021 r. W pierwszej kolejności należy wskazać, że prywatny akt oskarżenia
został skonstruowany tak, że przyjęto działanie oskarżonego w warunkach art. 12 § 1 kk, co
wykluczyłoby przyjęcie przedawnienia karalności całego czynu. Jednakże gdyby rozpatrywać
każdy z wpisów z osobna, to w ocenie sądu i tak nie można by przyjąć przedawnienia. Otóż
zgodnie z art. 101 § 2 kk karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z
upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie
później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia. Tymczasem w ocenie sądu
oskarżycielka prywatna, jak wynika z jej zeznań w dalszym ciągu nie wie, kto dokonał wpisów,
zatem w tym przypadku do ustalenia przedawnienia karalności czynu należałoby przyjmować
termin 3-letni liczony od czasu popełnienia czynu. Prywatny akt oskarżenia został złożony w
dniu 15 grudnia 2022 r., więc nie doszło do przedawnienia karalności czynu z art. 212 kk. Nie
było zatem podstaw do umorzenia postępowania karnego w tym zakresie.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
4. KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNE I
ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE
Oskar
żony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu
Przytoczyć okoliczności
xxx
xxx
xxx
xxxxxx
xxxxxxxx
xxxxxxxxxxxx
5.
1INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU
Oskar
żony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu
Przytoczyć okoliczności
xxx
xxx
xxxx
xxxxxx
xxxxxxxxxxx
6. INNE ZAGADNIENIA
W
tym
miejscu
sąd
może
odnieść
się
do
innych
kwestii
mających
znaczenie
dla
rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji
prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
xxxxxxxxxxxxxx
7. KOSZTY PROCESU
Pun
kt
rozs
trzy
gnię
cia
z wy
Przytoczyć okoliczności
UOOONNNNNNNNNENE
Z uwagi na wynik procesu, sąd na podstawie art. 632 pkt 1 kpk kosztami postępowania,
w tym kosztami obrony, obciążył oskarżycielkę prywatną. Sąd zasądził od oskarżycielki
prywatnej na rzecz oskarżonego kwotę 1.044 złotych tytułem zwrotu wydatków
związanych z ustanowieniem obrońcy w sprawie. Wynagrodzenie obrońcy zostało oparte
2), | na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w
3) | sprawie opłat za czynności adwokackie - $ 11 ust. 2 pkt I (720 zł — za I termin rozprawy)
i$ I2 ust. I (za posiedzenie pojednawcze — 180 zł) w zw. z $ 17 ust. 1(144zł— za Il
termin rozprawy). Ponadto sąd obciążył oskarżycielkę prywatną zryczałtowanymi
wydatkami postępowania w wysokości 300 złotych uiszczonymi przy wnoszeniu
prywatnego aktu oskarżenia.
8. PODPIS
Sygn. akt III K 220/23
SF) 2
EA Ac
WYROK
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezesQ©rybnik.sr.gov.pl, www .rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 lutego 2024 roku
Sąd Rejonowy w Rybniku III Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący
sędzia Justyna Sarikaya
Protokolant
Joanna Walecki
przy udziale Prokuratora: ---
po rozpoznaniu w dniach 15 grudnia 2023 roku, 16 stycznia 2024 roku i 23 lutego 2024 roku
sprawy
B F (F)
s. M i E
ur. (…) r. w R
oskarżonego o to, że
w dniu 6 lutego 2023 r. za pośrednictwem środka masowego przekazu – internetowego portalu
(…) w publikacji prasowej „J nadal jest ruiną. Firma „skasowała” 1,5 mln zł, ale kary nie
zapłaci” pomawiał oskarżycielkę prywatną (…) Sp. z o.o. w R o to, że naruszyła zobowiązanie
umowne w ten sposób, iż nierzetelnie, nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób zasługujący
na obciążenie karą umowną realizowała umowę o roboty budowlane zawartą z Gminą R w
ramach zamówienia publicznego pod nazwą „Modernizacja zabytkowego budynku J byłego
Szpitala Miejskiego im. J R w R. Etap I – roboty konstrukcyjne”, a także odmówiła dalszej
realizacji robót z uwagi na inflację, przez to naraził oskarżycielkę prywatną na utratę zaufania
potrzebnego dla wykonywania działalności gospodarczej o charakterze budowlanym,
rozbiórkowym oraz remontowym
tj. o czyn z art. 212 § 1 i 2 kk
1) na mocy art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umarza postępowanie karne przeciwko
oskarżonemu B F (F) o czyn wyżej szczegółowo opisany, tj. o czyn z art. 212 § 1 i 2 kk
na okres 1 (jednego) roku tytułem próby;
2) na mocy art. 67 § 3 kk orzeka wobec oskarżonego nawiązkę na rzecz oskarżycielki
prywatnej (…) sp. z o.o. w R w kwocie 5.000,00 (pięciu tysięcy) złotych w terminie 3
(trzech) miesięcy;
3) na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 2 kk orzeka wobec oskarżonego obowiązek
przeproszenia oskarżycielki prywatnej (…) sp. z. o. o. w R w terminie 3 (trzech)
miesięcy poprzez opublikowanie na portalu internetowym (…) w zakładce
„Wiadomości”, bez pogrubienia, bez kursywy, czcionką Times New Roman 12
następującego tekstu:
„Przepraszam za opublikowanie artykułu prasowego w dniu 6 lutego 2023 roku w portalu
internetowym (…) , w którym zawarto pomawiające oskarżycielkę prywatną (…) sp. z o. o. w
R informacje wskazujące na to, że spółka naruszyła zobowiązania umowne w ten sposób, iż
nierzetelnie, nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób zasługujący na obciążenie karą
umowną realizowała umowę o roboty budowlane zawartą z Gminą R w ramach zamówienia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
publicznego pod nazwą „Modernizacja zabytkowego budynku J byłego Szpitala Miejskiego im.
J R w R. Etap I – roboty konstrukcyjne”, a także odmówiła dalszej realizacji robót z uwagi na
inflację”;
4) na podstawie art. 628 pkt 1 kpk w zw. z art. 629 kpk zasądza od oskarżonego na rzecz
oskarżycielki prywatnej (…) sp. z o. o. w R kwotę 300,00 (trzystu) złotych tytułem
zwrotu uiszczonej przez nią przy wnoszeniu aktu oskarżenia zryczałtowanej
równowartości wydatków oraz kwotę 2.748,00 (dwóch tysięcy siedmiuset czterdziestu
ośmiu) złotych tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów zastępstwa
procesowego.
Sędzia
Sygn. akt III K 220/23
UZASADNIENIE
Formularz UK 1
Sygnatura akt
III K 220/23
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może
ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343,
art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze
i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w
częściach 3–8 formularza.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
USTALENIE FAKTÓW
Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1
B F
w dniu 6 lutego 2023 r. za pośrednictwem środka masowego
przekazu – internetowego portalu (…) w publikacji masowej „J
nadal jest ruiną. Firma „skasowała” 1,5 mln zł, ale kary nie
zapłaci” pomawiał oskarżycielkę prywatną (…) Sp. z o.o. w R o
to, że naruszyła zobowiązanie umowne w ten sposób, iż
nierzetelnie, nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób
zasługujący na obciążenie karą umowną realizowała umowę o
roboty budowlane zawartą z Gminą R w ramach zamówienia
publicznego pod nazwą „Modernizacja zabytkowego budynku J
byłe Szpitala Miejskiego im. J R w R. Etap I – roboty
konstrukcyjne”, a także odmówiła dalszej realizacji robót z uwagi
na inflację, przez to naraził oskarżycielkę prywatną na utratę
zaufania potrzebnego dla wykonywania działalności gospodarczej
o charakterze budowlanym, rozbiórkowym oraz remontowym
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer
karty
zeznania P D
k.
181v-
182
zeznania D B
k.
182-
183v
zeznania P W
k.
191-
192
B F jest dziennikarzem wykonującym pracę na rzecz portalu
internetowego „(…)”.
Firma (…) sp. z o.o. w R prowadzi działalność w zakresie m.in.
rozbiórki i burzenia obiektów budowalnych, realizacji projektów
budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków oraz robót
budowlanych
związanych
ze
wznoszeniem
budynków
mieszkalnych i niemieszkalnych. Nadto realizuje roboty objęte
zamówieniami publicznymi. Spółka wygrała przetarg na realizację
inwestycji dotyczącej modernizacji zabytkowego budynku „J” w R.
W dniu 17 sierpnia 2021 roku zawarta została w tym przedmiocie
umowa z Miastem R. Prace zostały rozpoczęte przez spółkę,
jednakże współpraca została zakończona podpisaniem w dniu 8
grudnia 2022 roku ugody rozwiązującej za porozumieniem stron
w/w umowę.
Oskarżony B F w dniu 6 lutego 2023 r. napisał publikację
umieszczoną w internetowym portalu (…) pod tytułem „J nadal jest
ruiną. Firma „skasowała” 1,5 mln zł, ale kary nie zapłaci”. W tym
artykule pomawiał oskarżycielkę prywatną (…) sp. z o.o. w R o to,
że naruszyła zobowiązanie umowne w ten sposób, iż nierzetelnie,
nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób zasługujący na wyjaśnienia
k.
180v-
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
oskarżonego B
F
181
zeznania T T
k.
462v-
464
zeznania T K
k. 464
wydruki z
portalu (…)
wraz z
nagraniem na
płycie CD
k. 13-
36
umowa o
modernizacji
budynku z dnia
17 sierpnia
2021 roku
k. 37-
44
ugoda z dnia 8
grudnia 2022
roku
k. 45-
47
korespondencj
a email
k. 48-
49
wydruk KRS
k. 50-
52
obciążenie karą umowną realizowała umowę o roboty budowlane
zawartą z Gminą R w ramach zamówienia publicznego pod nazwą
„Modernizacja zabytkowego budynku J byłe Szpitala Miejskiego
im. J R w R. Etap I – roboty konstrukcyjne”, a także odmówiła
dalszej realizacji robót z uwagi na inflację.
W/w. publikacja prasowa zniesławiła firmę (…) sp. z o.o. w R,
wskazując m.in. iż jest nierzetelna i nieterminowo wykonuje prace
zlecone jej w ramach zamówienia publicznego. Artykuł zaczynał się
od wytłuszczonego tekstu: „Wygrali przetarg w drugiej połowie
2021, roboty nie skończyli, zgarnęli niecałe 1,5 mln, a kary nie
dostali – tak w skrócie można napisać o wykonawcy modernizacji
„J”, który zszedł z palcu budowy. – Normalna firma miałaby
naliczone kary. Miasto wycwaniło się i wycofało pozwolenie na
budowę – informuje nas Czytelnik. R magistrat tak bardzo
spanikował, że po naszych pytaniach już opublikował swoje
wyjaśnienia.” Opublikowany przy tym tekst zawierał ponadto
stwierdzenia typu: „ Półtora roku „prac”, a efektów nie widać”,
„Mamy luty 2023, a roboty nie zostały zakończone. Ba! Teraz
dowiadujemy się, że (…) po 1,5 roku zrobił niewiele.”, „(…)po
prostu nie wywiązał się z umowy, nie wykonał projektów wskazując,
że to projektant popełnił błędy. Co zrobiło miasto? Żeby nie
naliczając kar (…) rozwiązało umowę i wycofało pozwolenie na
budowę. Sami sobie dali pozwolenie na budowę, a potem odebrali,
żeby tylko firma nie dostała kary – zauważa wzburzony Czytelnik
(imię i nazwisko znane redakcji), związany z branżą budowlaną.”,
„Jak dodaje, w każdym projekcie mogą znaleźć się błędy. ”Recz w
tym, że (…) za późno się za to zabrał, a potem stwierdził, że w wyniku
inflacji nie będzie realizował zadania. A miasto poszło mu na rękę,
to stricte decyzja prezydenta – zaznacza”, „Jest „zbrodnia”, nie ma
kary”. „Nie tak dawno pisaliśmy też o przerwanych robotach przy
hospicjum w N. Wtedy miasto ogłaszało wszem i wobec, że naliczy
karę wykonawcy z Wrocławia za mizerne efekty prac. W tym
przypadku nawet się nie zająknęło. Mało tego, wypłaci firmie
wynagrodzenie w postaci 1,5 mln zł – oczywiście z naszej kieszeni.”
„”Normalna firma już miałaby naliczone kary. Urzędnicy średniego
szczebla mają teraz problem. Uważają, że (…) powinien ponieść
konsekwencje, albo skończyć robotę […] – zastanawia się
Czytelnik.”, „Co więcej – od wyników prac (…) uzależniona była
następna firma (…), która wygrała przetarg na kolejny etap
inwestycji. W tym przypadku musi ona wykreślić zadanie z
harmonogramu prac.” Zatem w całościowym ujęciu, odbiorca
publikacji otrzymał jasny przekaz, co do samego charakteru
stawianych w treści artykułu zarzutów wobec oskarżycielki
prywatnej. Dopiero w końcowej części artykułu znalazły się pytania
i odpowiedzi od rzecznika prasowego Urzędu Miasta w R opisujące
dokumentacja
zawarta na
k.
193-
427
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
stronie
internetowej
Urzędu Miasta
R
powody niewykonania prac w terminie.
Oskarżony przed publikacją przedmiotowego artykułu nie zapoznał
się z ogólnodostępną dokumentacją związaną z przedmiotowymi
pracami budowlanymi dostępnymi na stronie internetowej Urzędu
Miasta R. Znajdowały się tam takie informacje jak: ogłoszenie o
zamówieniu publicznym, specyfikacja warunków zamówienia,
materiały przetargowe, dokumentacja fotograficzna, odpowiedzi na
pytania. W materiałach tych wskazane były planowane zadania takie
jak np. przygotowanie terenu pod budowę, roboty rozbiórkowe na
zewnątrz i wewnątrz budynku, podany był okres realizacji
zamówienia oraz zakres umowy. Znajdował się tam również projekt
budowlany wraz z projektem technicznym.
Oskarżony jako dziennikarz nie dokonał także rzetelnej weryfikacji
informacji, które następnie przytoczone zostały w jego treści.
Rozmawiał na ten temat jedynie z dwoma informatorami – osobami
z branży budowlanej. Nadto nie dokonał weryfikacji przytoczonych
treści w Urzędzie Miasta R, jak i u samego wykonawcy (…) sp. z
o.o. w R. Co za tym idzie przeprowadził jedynie szczątkowe
„śledztwo dziennikarskie”, na kanwie którego wysnuł nierzetelne
wnioski. Oskarżony wprawdzie w formie e-maila wyznaczył (…) sp.
z o.o. w R termin 24 godzin na udzielenie odpowiedzi na podane
przez niego pytania, co zostało wykonane przez oskarżyciela
prywatnego,
jednakże
nie
dokonywał
dalszych
czynności
weryfikacyjnych. Oskarżony w treści maila zadał pytania dotyczące
tego, dlaczego firma nie wykonała powierzonego zadania, czy firma
wniosła do miasta postulat, by waloryzować wartość umowy, jeżeli
tak, to o jaką kwotę, kiedy (…) zszedł z budowy, czy czują się w
porządku z tym, że firma, która miała wejść po (…) pozostała bez
pracy i bez pieniędzy. P D jako przedstawiciel spółki odpisał, że
wyraża stanowczy sprzeciw co do insynuacji, aby spółka nie
wywiązała się z obowiązków przy realizacji inwestycji dotyczącej
budynku „Juliusz” oraz, aby spółka miała nie być w porządku wobec
następnej firmy, która miała tam wykonywać pozostałe prace.
Wprost wskazał, że spółka wywiązała się z zawartej umowy w
zakresie w jakim było to możliwe a umowa została rozwiązana przez
wzgląd na obiektywny brak możliwości prowadzenia dalszych prac.
Poinformował, że spółka nie występowała z żądaniem waloryzacji
wynagrodzenia a przekazanie placu budowy zamawiającemu odbyło
się zgodnie z ustaleniami stron. Poinformował również, że żadne
działania lub zaniechania spółki nie miały wpływu na sytuacje
podmiotów,
które
miały
realizować
inne
zakresy
robót.
Jednocześnie podkreślił, że wszelkie wypowiedzi o charakterze
zniesławiającym lub naruszające dobra osobiste spotkają się z
reakcją służącą ochronie interesów spółki. Nadto przypomniał o
ekspertyza
techniczna z
15.11.2021 r.
433-
458
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
obowiązku wynikającego z ustawy Prawo Prasowe zachowania
szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystaniu
materiałów prasowych.
W rzeczywistości firma (…) sp. z o.o. w R wygrała przetarg na
realizację zamówienia publicznego – „Modernizacja zabytkowego
budynku J byłego Szpitala Miejskiego im. J R w R. Etap I – roboty
konstrukcyjne”. Tym samym doszło do zawarcia umowy z Gminą R
i rozpoczęcia prac. Umowa przewidywała kary umowne m.in. za
zwłokę w wykonaniu przedmiotu umowy i nieterminowe
realizowanie harmonogramu. Na początku spółka wykonywała
roboty rozbiórkowe i zabezpieczające. Prace były wykonywane
zgodnie z przyjętym harmonogramem. Dopiero na etapie faktycznej
realizacji prac ujawniono problemy techniczne skutkujące
niemożliwością ich wykonania, gdyż okazało się, że budynek jest w
bardzo złym stanie. Problemem okazał się bowiem stan ścian
zewnętrznych obiektu uniemożliwiający dalsze wykonywanie prac.
O powyższym poinformowano zamawiającego. Były prowadzone
rozmowy z projektantami i pracownikami urzędu miasta. W tym
czasie zlecono dodatkową ekspertyzę techniczną, którą wykonali
prof. dr hab. inż. Ł D i dr inż. W Mr, w której dokonali oni aktualnej
oceny stanu technicznego budynku „J”, a po wykonaniu
odpowiednich badań doszli do wniosków, że stan techniczny
budynku jest także awaryjny, stwierdzono znaczne zawilgocenie
murów piwnic i nadziemia, stwierdzono liczne braki w wypełnieniu,
nieszczelności dachu. Stwierdzili oni, że ekspertyza będąca
podstawą przetargu określiła w sposób lakoniczny i niedbały stan
techniczny obiektu, projekt budowlany branży konstrukcyjnej nie
spełniał wymagań nawet projektu budowlanego, części opisowe,
rysunkowe były niespójne, brak było projektu rozbiórki i projektu
zabezpieczenia elementów do pozostawienia w trakcie prowadzenia
robót budowlanych oraz brak dokumentacji wykonawczej. Na
podstawie tej ekspertyzy obawiano się, że dalsze wykonywanie prac
może prowadzić nawet do katastrofy budowlanej. Projekt
budowlany będący podstawą przetargu był sporządzony około 4 lata
wcześniej (w 2017 roku), nie uwzględniał zatem zmian, jakie zaszły
w budynku. Ostatecznie po wielu rozmowach i negocjacjach
powyższe doprowadziło do rozwiązania umowy i rozliczenia za
wykonane do tego momentu roboty. Zaś w czasie prowadzenia robót
wykonawca nie znajdował się w zwłoce względem zlecającego,
wykonywał możliwe zadania – takie jak wyjmowanie rzeczy, belek,
kafelkowanie, zabezpieczanie terenu itd., tym samym brak było
podstaw do naliczania jakichkolwiek kar umownych. Sama
niemożność wykonania umowy wynikła z czynników obiektywnych
i nie skutkowała powstaniem jakiegokolwiek sporu pomiędzy
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
stronami.
Treść artykułu naraziła oskarżyciela prywatnego – spółkę zajmującą
się robotami budowlanymi na utratę zaufania potrzebnego dla
wykonywania działalności gospodarczej o charakterze budowlanym,
rozbiórkowym oraz remontowym. Pod artykułem znalazły się
niepochlebne komentarze. Spółka (…) prowadzi działalność od
2005 roku, w ciągu roku prowadzi kilkanaście inwestycji
budowlanych, w tym przede wszystkim na podstawie zamówień
publicznych, zatrudnia około 50 pracowników. Po ukazaniu się
artykułu dużo osób, w tym podwykonawcy dzwonili do P D o
wyjaśnienie sytuacji.
B F jest osobą niekaraną.
dane o
karalności
k. 128
Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
------
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer
karty
------------------
OCENA DOWODÓW
8.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp.
faktu z
pkt 1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
zeznania P D
Dokonując analizy zeznań złożonych przez świadka – prezesa
spółki(…) , sąd przyznał im walor wiarygodności, ponieważ są one
jasne, spójne i konsekwentne. Świadek w swojej relacji odniósł się
do twierdzeń oskarżonego, a dotyczących kwestii realizacji
zamówienia publicznego oraz artykułu prasowego, który związany
był z tą inwestycją. Świadek wskazał jaki jest profil działalności
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
prowadzonej przez niego firmy. Następnie szczegółowo opisał prace
zlecone w ramach zamówienia publicznego przez Urząd Miasta w R,
które dotyczyły budynków dawnego szpitala. Nakreślił jakie były
powody ostatecznego rozwiązania umowy, zaznaczając, że w trakcie
realizacji nie dochodziło do opóźnień. Przyznał, że otrzymał
zapytanie dziennikarskie, jednak termin w jakim miał udzielić
odpowiedzi był nader krótki. W jego ocenie oskarżony zaniechał
przeprowadzenia rzetelnego rozeznania tematu i nie zapoznał się z
dokumentacją, co do której dostęp nie był niczym ograniczony.
Podkreślił, że przedmiotowy artykuł naraził jego firmę na utratę
zaufania potrzebnego dla wykonywania działalności gospodarczej o
charakterze budowlanym, rozbiórkowym oraz remontowym. Treść
jego zeznań była zbieżna z pozostałymi przesłuchanymi w sprawie
świadkami,
a
ponadto
znalazła
oparcie
w
zgromadzonej
dokumentacji. Podsumowując zeznania P D, sąd dał im w całości
wiarę uznając, że brak jest jakichkolwiek dowodów świadczących o
odmiennym stanie faktycznym niż ten, jaki przedstawił on w swoich
zeznaniach.
zeznania D B
Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka. W swojej relacji
potwierdził zatrudnienie w firmie (…) , gdzie jako inżynier
budownictwa był odpowiedzialny za realizację inwestycji. Świadek
wskazał, że przedmiotowa inwestycja była wykonywana zgodnie z
harmonogramem a dopiero w czasie jej prowadzenia ujawniono
nowe okoliczności, związane ze stanem technicznym budynku.
Świadek potwierdził, że doszło do wydania ekspertyzy związanej z
ze stanem budynku i potwierdzono wtedy, że część budynku znajduje
się w katastrofalnym stanie. Przyznał nadto, że firmie zależało na
wykonaniu tak prestiżowej inwestycji, a dopiero ujawnienie
rzeczywistego stanu budynku doprowadziło do ostatecznego
rozwiązania umowy. Odnosząc się do kwestii samego artykułu
stwierdził, że według niego zawierał on szereg nierzetelnych
informacji, które w rzeczywistości zaszkodziły firmie. Należy
ocenić, iż powyższe zeznania świadka były zbieżne z pozostałymi
zgromadzonymi w sprawie dowodami.
zeznania P W
Zeznania świadka jawiły się jako wiarygodne, brak jest
jakichkolwiek podstaw do ich kwestionowania. Świadek opisywał
działania związane z inwestycją związaną z budynkiem „J” będąc
inspektorem nadzoru. W toku składanych zeznań świadek
potwierdził, że dopiero w czasie wykonywania prac okazało się, że
stan techniczny budynku jest zły. Jego zeznania były spójne z
zeznaniami D B i pozostałymi świadkami. Treść jego zeznań
korespondowała także ze zgromadzoną dokumentacją.
wyjaśnienia B F
Oskarżony opisał, w jaki sposób doszło do publikacji materiału
prasowego będącego przedmiotem postępowania. Potwierdził, iż to
on był autorem tej publikacji. Oskarżony wskazał na podstawie
jakich materiałów bazował, a także opisał specyfikę swojej pracy
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
jako dziennikarza. Sąd uznał jego wyjaśnienia w tym zakresie za
wiarygodne. Natomiast sąd nie podzielił zaprezentowanej przez
oskarżonego
argumentacji
zmierzającej
do
uniknięcia
lub
zminimalizowania odpowiedzialności za zarzucony mu czyn a
powołującej się na to, że działania podjęte przez niego były
wystarczające do napisania takiej treści artykułu. Oskarżony w
swoich wyjaśnieniach zaprzeczył swojemu sprawstwu wskazując, że
zweryfikował w sposób rzetelny informacje dotyczące realizacji
zamówienia publicznego w dawnych budynkach szpitalnych, swą
wiedzę czerpał zaś z anonimowych źródeł osobowych. Ocena
dotycząca rzetelności postępowania oskarżonego była oceną prawną,
natomiast sam przebieg podejmowanych przez oskarżonego
czynności przedstawiony przez niego należało uznać za prawdziwy.
zeznania T Ti
Zeznania świadka będącego właścicielem firmy (…) , a więc firmy,
która miała wykonywać prace polegające na zagospodarowaniu
terenu wokół budynku „” były wiarygodne. Świadek opisał
czynności związane z przetargiem, jak również treść rozmowy z
oskarżonym. Świadek odniósł się do tego, czy poszczególne części
artykułu były na podstawie jego słów. Zeznania świadka były jasne i
spójne z pozostałym materiałem dowodowym, zatem w całości dano
im wiarę.
zeznania T K
Zeznania świadka – dyrektora zarządzającego w firmie (…) również
uznano za wiarygodne. Zeznania te były spójne z zeznaniami T T.
Świadek posiadał ogólną wiedzę na temat inwestycji związanej z
inwestycją.
wydruki z
portalu (…)
wraz z
nagraniem na
płycie CD
Brak podstaw do kwestionowania wiarygodności tych dokumentów
zawierających artykuł, którego autorem jest oskarżony, a który
dotyczy pokrzywdzonej firmy. Oskarżony nie kwestionował treści
tego dokumentu.
- umowa
modernizacji
budynku z dnia
17 sierpnia 2021
roku
- ugoda z dnia 8
grudnia 2022
roku
-korespondencja
email
- wydruk KRS
- dokumentacja
zawarta na
stronie
Brak podstaw do kwestionowania wiarygodności dokumentów, które
nie były kwestionowane przez żadną ze stron.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
internetowej
Urzędu Miasta
R
- ekspertyza
techniczna z
15.11.2021 r.
dane o
karalności
Dokument
urzędowy,
brak
podstaw
do
kwestionowania
wiarygodności.
8.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające
znaczenia dla ustalenia faktów)
Lp.
faktu
z pkt
1.1
albo
1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
----------
----------------
PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Oskarżony
☐
8.3.
Podstawa
prawna skazania albo
warunkowego
umorzenia
postępowania zgodna
z zarzutem
1
B F
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
W świetle ustalonych okoliczności sprawy nie budzi wątpliwości, iż oskarżony B F swoim
zachowaniem zrealizował znamiona czynu zabronionego stypizowanego w art. 212 § 1 kk w
zw. z art. 212 § 2 kk. Odpowiedzialność za ten czyn ponosi sprawca, który pomawia inną osobę,
grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości
prawnej o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub
narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności
i czyni to za pomocą środków masowego komunikowania się.
Zniesławienie jest przestępstwem umyślnym, a do jego dokonania nie jest wymagany skutek
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
w postaci rzeczywistego poniżenia lub utraty zaufania przez osobę lub inny podmiot
zniesławienia. Wystarczy bowiem, że zniesławiające zarzuty „mogły” taki skutek spowodować,
a więc – obiektywnie rzecz ujmując – stwarzały zagrożenie dla dobrego imienia lub innego
pomówionego podmiotu (wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 06 grudnia 2013 r., sygn.
IX Ka 908/13, LEX nr 1717784). Ocena zachowania sprawcy pod kątem charakteru
znieważającego musi jednak opierać się na kryteriach obiektywnych, tj. powinno być
powszechnie uznane za obraźliwe i naruszające godność osobistą człowieka w świetle
przyjętych norm społeczno-obyczajowych (post. SN z 7.5.2008 r., III KK 234/07, Biul. PK 2008,
Nr 10, poz. 33). Od strony podmiotowej przestępstwo zniewagi zarówno w typie podstawowym,
jak i kwalifikowanym może być popełnione tylko umyślnie, zarówno z zamiarem
bezpośrednim, jak i ewentualnym. Sprawca musi zatem chcieć znieważyć pokrzywdzonego,
albo przewidując, że jego słowa mogą mieć obraźliwy charakter, na to się godzić. Zgodnie ze
stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z dnia 14 października 2010 r.,
II KK 105/10, Prok. i Pr.-wkł. 2011, nr 3, poz. 11: „(...) Pomówienie tylko wtedy podlega
odpowiedzialności karnej, kiedy wiąże się z nim możliwość wystąpienia szkody moralnej po
stronie osoby pokrzywdzonej w postaci możliwości poniżenia lub narażenia na utratę zaufania.
(...) Przepis art. 212 § 1 kk mówi nie o poniżeniu w ogóle, lecz «o poniżeniu w opinii
publicznej», co oznacza, że chodzi tu nie tyle o urazę osobistych uczuć osoby pokrzywdzonej,
ale o to, jak osoba pomówiona będzie postrzegana przez szeroki, nieokreślony krąg osób.
Karalne jest więc takie pomówienie, które może prowadzić do upokorzenia danej osoby w
opinii innych osób, spowodować, że inne osoby będą uważać pokrzywdzonego za osobę
poniżoną.”
W ustalonym w sprawie stanie faktycznym, oskarżony B F w dniu 6 lutego 2023 r. za
pośrednictwem środka masowego przekazu – internetowego portalu www.rybnik.com.pl w
publikacji masowej „J nadal jest ruiną. Firma „skasowała” 1,5 mln zł, ale kary nie zapłaci”
pomawiał oskarżycielkę prywatną (…) Sp. z o.o. w R o to, że naruszyła zobowiązanie umowne
w ten sposób, iż nierzetelnie, nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób zasługujący na
obciążenie karą umowną realizowała umowę o roboty budowlane zawartą z Gminą R w ramach
zamówienia publicznego pod nazwą „Modernizacja zabytkowego budynku J byłe Szpitala
Miejskiego im. J R w R. Etap I – roboty konstrukcyjne”, a także odmówiła dalszej realizacji
robót z uwagi na inflację, przez to naraził oskarżycielkę prywatną na utratę zaufania
potrzebnego dla wykonywania działalności gospodarczej o charakterze budowlanym,
rozbiórkowym oraz remontowym.
Analiza treści artykułu prasowego autorstwa Bartłomieja Furmanowicza prowadzi do
niebudzącego wątpliwości wniosku, że bezpośrednim adresatem zarzutów jest firma (…) sp. z
o.o. w R, a jedynie w dalszej kolejności – miasto R. Oskarżony stawiając wyżej wymienione
zarzuty niewątpliwie naraził pokrzywdzoną spółkę na utratę zaufania potrzebnego dla
wykonywania działalności gospodarczej o charakterze budowlanym, rozbiórkowym oraz
remontowym. Treści przekazane w tym artukule bez wątpienia mogą wywołać utratę zaufania
potencjalnych klientów prowadzonej przez ww. działalności gospodarczej, gdyż osoby, które
zapoznają się z tą publikacją nie będą miały wątpliwości, że mowa w nich o pokrzywdzonej
firmie. Nadto godzi on w dobre imię pokrzywdzonej firmy kreując jej negatywny wizerunek w
opinii publicznej jako podmiotu nierzetelnego i nieterminowego działającego na rynku
gospodarczym.
Przedmiotem ochrony przepisu art. 212 § 1 kk jest cześć i godność osoby pomawianej o takie
postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Z drugiej strony
niewątpliwą jest konieczność ochrony takich wartości, jak swoboda wypowiedzi, wolność
wyrażania opinii, czy realizacja prawa do sądu poprzez podnoszenie w pismach procesowych
określonych argumentów, w tym dotyczących sposobu postępowania innej osoby, czy jej
właściwości. Powyższe prawa i wolności nie są jednak nieograniczone, co oznacza, że
niedopuszczalne jest przekraczanie pewnych granic, zwłaszcza w zakresie ochrony czci i
godności innych osób oraz poszanowania ich praw. Pozaustawowy kontratyp prawa do
dozwolonej krytyki odnosi się wyłącznie do takich sytuacji, w których krytyka ta jest konieczna,
tj. dla obrony uzasadnionego interesu konieczne jest naruszenie dobrego imienia innej osoby
lub podmiotu zbiorowego. Wykroczenie poza ramy konieczności skutkuje odpowiedzialnością
za zniesławienie (Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2017 r. III KK 477/16).
Kontratyp dozwolonej krytyki, o którym mowa w art. 213 § 2 kk, ma miejsce, gdy zaistnieją
łącznie dwie przesłanki. Po pierwsze - gdy udowodniona zostanie prawdziwość zarzutu i po
drugie - gdy stwierdzone zostanie, iż zarzut służył obronie społecznie uzasadnionego interesu.
Przyjęcie działania w obronie społecznie uzasadnionego interesu wymaga ustalenia, że sprawca
kierował się tylko taką intencją, a obce mu były inne względy (Wyrok Sądu Najwyższego z dnia
30 września 2003 r. III KK 176/02).
Mając na uwadze powyższe wymaga podkreślenia, iż w sprawach o zniesławienie obowiązuje
inna reguła ciężaru dowodu, niż w pozostałych przestępstwach, wynikająca z interpretacji
kontratypów określonych w art. 213 kk. Przy zarzucie postawionym publicznie, a z taką
sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, oskarżyciel musi wykazać, że oskarżony
postawił określony zniesławiający zarzut, natomiast oskarżony, jeśli chce uniknąć
odpowiedzialności musi wykazać, że zarzut był prawdziwy. To nie pomówiony jako
oskarżyciel prywatny ma udowodnić w procesie nieprawdziwość zarzutu, ale stawiający
zarzuty musi wykazać ich prawdziwość. W ocenie sądu B F nie wykazał, że zarzuty postawione
przez niego pokrzywdzonej firmie w treści artykułu były prawdziwe, gdyż jak wykazało
niniejsze postępowanie, przedmiotowa publikacja oparta została wyłącznie na niepopartych
rzetelnymi dowodami informacjami, bez ich fachowego zweryfikowania. Oskarżony nie
dochował zatem należytej staranności, przeprowadzając tzw. „śledztwo dziennikarskie” w
sposób szczątkowy. Artykuł 41 ustawy Prawo prasowe określa wymagania, spełnienie których
wyłącza bezprawność działania dziennikarza w sytuacji, kiedy opublikowany przez niego
materiał krytyczny zawartymi w nim ocenami narusza dobra osobiste danej osoby.
Przesłankami zwolnienia od odpowiedzialności jest w takim wypadku rzetelność publikacji i
zgodność zawartych w niej ocen z zasadami współżycia społecznego. Zakresy regulacji art. 12
ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo prasowe i art. 41 ustawy Prawo prasowe są zatem odmienne. Pierwszy
określa zawsze ciążące na dziennikarzu obowiązki, natomiast drugi wyznacza granice krytyki
pozostającej pod ochroną prawa (a więc pozbawionej piętna bezprawności). Artykuł 41 ustawy
Prawo prasowe nie może być zatem odczytywany, jako umniejszenie obowiązku staranności
dziennikarza w zbieraniu i wykorzystywaniu materiału, bądź złagodzenie wymagań w
prawdziwym przedstawianiu faktów, ani też jako dozwolenie na naruszanie dóbr osobistych,
lecz jedynie jako wytyczenie granic swobody formułowania ujemnych ocen (wyrok Sądu
Najwyższego z dnia 27 lutego 2003 r., IV CKN 1846/00, Legalis). Rzetelność możemy
rozumieć, jako "solidność", "odpowiedzialność", "ostrożność", "rozwagę", "krytycyzm" etc. –
głównie intelektualne parametry jakościowe wypowiedzi. "Staranność" to "pilność",
"wnikliwość", "wytrwałość" etc., a więc głównie intelektualne parametry ilościowe. Natomiast
"zgodność z zasadami współżycia społecznego" nie tyle jest parametrem intelektualnym, ile
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
etycznym, moralnym. Zasady te to normy moralne godne ochrony i przestrzegania w
stosunkach społecznych, uznawane za takie obiektywnie; reguły słusznego postępowania,
nieszkodzące interesom zasługującym na ochronę (wyrok SN z 15.1.2014 r., V KK 178/13,
Legalis; wyr. SN z 15.4.2004 r., IV CK 284/03, Legalis).
Wobec powyższych rozważań, dla wyjaśnienia okoliczności niniejszej sprawy, konieczne było
ustalenie, czy postawione w niniejszej sprawie przez B F zarzuty były prawdziwe, a co za tym
idzie, czy artykuł prasowy oskarżonego stanowił pozaustawowy kontratyp do dozwolonej
krytyki. Przeprowadzone w toku sprawy dowody wykazały jednak, że brak jest dostatecznie
uzasadnionych
podstaw
do
przypisania
prawdziwości
twierdzeniom
oskarżonego
zamieszczonym w przedmiotowym artykule. Oskarżony, opierając się na wiadomościach
uzyskanych od osób trzecich, których nie zweryfikował, w sposób nieobiektywny pomówił
pokrzywdzoną o praktyki, których niniejsze postępowanie nie wykazało, mimo obszernego
materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy.
Oskarżony nie zbadał zatem rzetelnie pierwotnych ustaleń, które miały mu przekazać osoby
trzecie, tj. pracownicy z szeroko rozumianej branży budowlanej. Jego ustalenia były przy tym
powierzchowne, nie poparte dowodami, a czas ich przeprowadzenia był stosunkowo krótki.
Tym samym udostępnił zniesławiające treści oparte wyłącznie na własnych przypuszczeniach
oraz relacjach osób trzecich. Oskarżony przewidując, że jego artykuł może mieć zniesławiający
charakter godził się na to i je udostępnił. Analiza akt sprawy wykazała, iż brak jest dowodów
dostatecznie uzasadniających, aby firma (…) w rzeczywistości przedmiotową inwestycję
wykonała nierzetelnie oraz nieterminowo i aby fakt niewykonania zadania w całości był
spowodowany niewłaściwym działaniem oskarżycielki prywatnej. Wręcz przeciwnie, na
podstawie zeznań świadków, jak i dokumentacji w postaci informacji zawartych na stronie
internetowej Urzędu Miasta R i ekspertyzy z 15 listopada 2021 r. ustalono, że (…) w sposób
właściwy wykonywała zlecone jej prace, a dalszy brak możliwości wykonywania robót
budowlanych wyniknął z powodu czynników nieleżących po stronie oskarżycielki prywatnej.
Postępowanie dowodowe wykazało, że firma (…) nie mogła w dalszym ciągu zgodnie z
przewidzianym harmonogramem wykonywać prac budowlanych w zabytkowym budynku „J”,
gdyż mogłoby to nawet grozić katastrofą budowlaną. Nie pozostawała zatem w żadnej mierze
w zwłoce, taki stan nie uzasadniał zatem możliwości naliczenia jej jakichkolwiek kar
umownych. Sytuacja ta spowodowała zawarcie ugody z Urzędem Miasta, na mocy której doszło
do rozwiązania umowy za porozumieniem stron. Okoliczności powyższe oskarżony jako
dziennikarz mógł bez problemu uzyskać na podstawie informacji zawartych w internecie, ale
także poprzez informacje przekazane przez rzecznika Urzędu Miasta w R. Oskarżony również
zaniechał bezpośredniej rozmowy, czy to z P D, czy też z jego pracownikami. A na podstawie
uzyskanych od nich informacji mógłby poznać rzeczywisty przebieg czynności związanych z
tą inwestycją. Dalsza część artykułu oskarżonego wskazuje na okoliczności, które
spowodowały brak dalszej możliwości wykonywania umowy, które nie leżały po stronie
oskarżycielki prywatnej. Jednakże treść całej publikacji wskazuje na to, że oskarżony
zawinionego braku wykonania inwestycji upatrywał po stronie(…). Sąd dostrzegł przy tym, że
oskarżony zaniechał przeprowadzenia rzetelnego rozeznania. Nie zapoznał się bowiem z
ogólnodostępną dokumentacją dotycząca danego przetargu, która była w tym czasie ogólnie
dostępna. Nadto mimo, iż zwrócił się do firmy (.) w formie wiadomości e-mailowej wyznaczył
na tyle nierealny termin na udzielnie odpowiedzi, iż nie sposób było oczekiwać, aby ta została
mu udzielona w sposób szeroko opisujący inwestycję. Pomimo jednak udzielenia krótkiej
informacji, w której P D zaprzeczył, aby to z powodu działania spółki (…) doszło do
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
niewykonania umowy i wnosił o rzetelne sprawdzenie całej sprawy, oskarżony nie dokonał
dalszych czynności weryfikacyjnych, poprzestając na swojej tendencyjnej wersji zdarzeń, która
opierała się wyłącznie na danych uzyskanych od jego informatorów. Oskarżony nie
zweryfikował zatem informacji zarówno u zamawiającego, jak i u wykonawcy w zakresie
przedmiotowych prac, ich terminowości oraz rzetelności. W ocenie Sądu przeprowadził on
„śledztwo dziennikarskie” w sposób nienależyty, mimo iż wskazał, że temat był dla niego
priorytetowy. W rzeczywistości zebranie i ocena materiału zajęła mu ledwie tydzień, na co też
sam wskazał. Należy także zwrócić uwagę, że oskarżony w celu uniknięcia odpowiedzialności,
w czasie składania wyjaśnień, częściowo powoływał się na swoją niepamięć. Zwłaszcza gdy
miał odnieść się do szczegółów związanych zarówno ze zbieraniem materiałów, jak i samego
artkułu jaki stworzył i zamieścił na ogólnodostępnym portalu. Już wprost z wyjaśnień
oskarżonego złożonych na rozprawie wynika, iż nie podejmował dalszych czynności po
uzyskaniu odpowiedzi od P D, gdyż nie dostał od spółki informacji, których oczekiwał.
Sąd miał w polu widzenia to, że oskarżony jako dziennikarz chciał poruszyć z pewnością
bulwersujący dla mieszkańców R temat braku wykonania zamówienia i jednoczesnej zapłaty
na rzecz wykonawcy ogromnej kwoty w wysokości około półtorej miliona złotych. Z pewnością
jest to bardzo ważny temat, o którym dziennikarze powinni pisać artykuły. Jednakże treść
takiego materiału powinna być rzetelna i oparta na bazie wiarygodnych informacji. Ton
artykułu napisanego przez oskarżonego godził głównie w wykonawcę inwestycji, upatrując
nieprawidłowości w jego działaniu i jedynie pośrednio w osoby decyzyjne w mieście. Z
pewnością w artykule tym oskarżony nie starał się wykazać właściwego powodu zakończenia
inwestycji i powodów zawarcia ugody pomiędzy (…) jako wykonawcą a Miastem R, jako
zamawiającym. Gdyby oskarżony w sposób rzetelny zebrał materiał dowodowy to z pewnością
treść jego artykułu byłaba inna. Oskarżony, jako dziennikarz, który od wielu lat wykonuje ten
zawód powinien był sobie zdawać sprawę z wagi zarzutów jakie stawia oskarżycielce
prywatnej. Ponadto powinien mieć świadomość, że opisując w taki sposób firmę budowlaną, w
jaki uczynił to w napisanym przez siebie artykule w istocie pomówił ją o działania, jakich spółka
ta nie dokonała. Zarzucanie, że oskarżycielka prywatna jako firma zajmująca się robotami
budowlanymi wykonała swoją pracę nierzetelnie, nieterminowo, w opóźnieniu oraz w sposób
zasługujący na obciążenie karą umowną przy realizacji umowy o roboty budowlane
niewątpliwie stawia ją w złym świetle jako podmiot występujący na rynku budowlanym.
Jednocześnie użyte przez oskarżonego sformułowania typu: „Firma „skasowała” 1,5 mln zł, ale
kary nie zapłaci”, „Wygrali przetarg w drugiej połowie 2021, roboty nie skończyli, zgarnęli
niecałe 1,5 mln, a kary nie dostali”, czy „Jest „zbrodnia”, nie ma kary” niewątpliwie mają
zniesławiający charakter.
Zatem autor publikacji pomówił (…) w treści swego artykułu, zamieszczonego na
ogólnodostępnym portalu internetowym. Prawdziwość zarzutów kierowanych przez
oskarżonego w stronę pokrzywdzonej firmy nie została udowodniona, a co za tym idzie
przesłanki uzasadniające zastosowanie pozaustawowego kontratypu prawa do dozwolonej
krytyki nie zostały zrealizowane. Podkreślić należy, że oskarżony dopuścił się zniesławienia
pokrzywdzonej firmy za pomocą środków masowego komunikowania w postaci Internetu, a
zatem publicznie, bowiem był on dostępny dla nieokreślonej bliżej liczby osób będących
użytkownikami.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
☐
8.4.
Podstawa
prawna skazania albo
warunkowego
umorzenia
postępowania
niezgodna z zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
---------
☒
8.5.
Warunkowe
umorzenie
postępowania
1
B F
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
Zważywszy przy tym na okoliczności zdarzenia, a mianowicie podłoże zachowania
oskarżonego, który dokonał czynu wykonując swoją pracę jako dziennikarz i jego działanie z
zamiarem ewentualnym sąd uznał, że stopień społecznej szkodliwości czynu, mimo
niewątpliwej naganności zachowania oskarżonego, nie był znaczny, choć niewątpliwie, w
ocenie sądu, był on wyższy niż znikomy. Sąd miał na uwadze pobudki działania oskarżonego,
który chciał przekazać opinii publicznej w jego ocenie nieprawidłowości przy realizacji
inwestycji opiewającej na kilka milionów złotych. Miał na uwadze sąd to, że popełnienie czynu
było spowodowane brakiem wszechstronnego zbadania sprawy i wynikało także poniekąd z
powodu wielości spraw i braku czasu na bardziej dogłębne zapoznanie się z problemem.
Oczywiście okoliczności te nie powodują braku winy po stronie oskarżonego i nie wyłączają
jego odpowiedzialności za przypisany mu czyn, ale niewątpliwie mają wpływ na jego ocenę.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż określenie „nie jest znaczny” nie ma tego samego
znaczenia, co termin „nieznaczny”, obejmując swoim zakresem także wypadki o „średnim”
stopniu społecznej szkodliwości, tak jak w niniejszej sprawie. W szczególności stopień ten
musi być wyższy od „znikomego” skutkującego, zgodnie z art. 1 § 2 kk, brakiem przestępności
czynu i koniecznością bezwarunkowego umorzenia postępowania (art. 17 § 1 pkt 3 kpk). Takie
zaś oznaczenie w art. 66 § 1 kk stopnia społecznej szkodliwości czynu, jako przesłanki
warunkowego umorzenia postępowania, pełni funkcję wyznaczającą granicę możliwej
tolerancji dla sprawcy z punktu widzenia racjonalizacji sprawiedliwościowej i potrzeb w
zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Sąd w niniejszej sprawie, przy ocenie stopnia społeczności szkodliwości czynu przypisanego
oskarżonemu, wziął pod uwagę rodzaj naruszonych jego działaniem dóbr. Nadto sąd wziął pod
uwagę również sposób i okoliczności jego popełnienia, jak również motywację oskarżonego.
Ponadto sąd uznał, że czyn oskarżonego jest również przez niego zawiniony, gdyż w momencie
jego popełnienia nie zachodziły żadne przesłanki wyłączające lub ograniczające jego winę.
Zasadnym jest zatem postawienie oskarżonemu zarzutu, że mimo możliwości wyboru
postępowania nie dał on posłuchu normie prawnej. Jednakże, z uwagi na wskazane
okoliczności jego popełnienia, sąd przyjął, że stopień winy oskarżonego także nie jest znaczny.
Zważywszy zatem, iż wina i społeczna szkodliwość czynu przypisanego oskarżonemu nie są
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
znaczne, a okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości oraz biorąc pod uwagę to, że
oskarżony nie był dotychczas karany, sąd warunkowo umorzył prowadzone przeciwko niemu
postępowanie.
Dotychczasowy tryb życia oskarżonego, jego właściwości i warunki osobiste, dopuszczenie się
czynu przy wykonywaniu zawodu uzasadniają bowiem przypuszczenie, że mimo umorzenia
postępowania będzie on przestrzegał porządku prawnego, a w szczególności nie popełni
ponownie przestępstwa i jednocześnie zostaną spełnione cele ustawy karnej i to zarówno w
zakresie prewencyjnego i resocjalizacyjnego oddziaływania na osobę oskarżonego, jak i w
zakresie dotyczącym ugruntowania w społeczeństwie przekonania o konieczności
poszanowania dóbr chronionych prawem. Podobnie dotychczasowy sposób życia oskarżonego
uzasadnia przekonanie, iż nie ma potrzeby, ze względu na cele kary, jej wymierzania.
Reasumując, należy zatem stwierdzić, że wobec oskarżonego istnieje pozytywna prognoza
kryminologiczna wyrażająca się w przekonaniu, że mimo warunkowego umorzenia tego
postępowania, oskarżony nie popełni ponownie przestępstwa, dlatego też sąd warunkowo
umorzył postępowanie karne wobec B F na okres próby jednego roku celem zweryfikowania
powyższej prognozy.
Warunkowe umorzenie postępowania nie jest skazaniem, lecz szansą - środkiem mającym na
celu poddanie sprawcy próbie przez wskazany w wyroku czas biegnący od dnia
uprawomocnienia się wyroku. W przypadku niewłaściwego zachowania oskarżonego w okresie
próby, tj. w razie popełnienia umyślnego przestępstwa sąd obligatoryjnie podejmuje
warunkowo umorzone postępowanie. Ponadto podjęcie postępowania karnego może nastąpić,
jeżeli sprawca w okresie próby rażąco narusza porządek prawy, w szczególności gdy popełni
inne niż określone w przestępstwo, jeżeli uchyla się wykonania nałożonego obowiązku lub
orzeczonego środka kompensacyjnego, albo nie wykonuje zawartej z pokrzywdzonym ugody.
☐
8.6.
Umorzenie
postępowania
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
---------
☐
8.7.
Uniewinnienie
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
-------
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNE I
ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE
Oskarż
ony
Punkt
rozstrzygni
ęcia
z wyroku
Punkt z
wyroku
odnoszący
się
do
przypisane
go czynu
Przytoczyć okoliczności
2
1
Sąd na mocy art. 67 § 3 kk orzekł wobec oskarżonego nawiązkę na
rzecz oskarżycielki prywatnej (…) sp. z o.o. w R w kwocie 5.000,00
złotych w terminie 3 miesięcy. Orzeczony środek nie tylko bowiem
pełni funkcję zadośćuczynienia, lecz ma na celu także zwiększenie
oddziaływania na sprawcę (poprzez zadanie mu dolegliwości
materialnej), a także ma wzgląd na prewencję ogólną, będąc
wyrazem tego, że sprawca popełniając czyn zabroniony powinien
spotkać się z pewną, nawet łagodną, formą dolegliwości.
Wymiar nawiązki został ustalony z uwzględnieniem wysokości
rozmiaru naruszeń, jakie zostały dokonane w związku z publikacją
oskarżonego, a także zasięgu jego oddziaływania. Sąd wziął pod
uwagę, że napisany przez oskarżonego artykuł został upubliczniony
na stronie internetowej portalu (…), a więc na portalu ogólnie
odwiedzanym przede wszystkim przez mieszkańców miasta R, ale
także przez mieszkańców miast ościennych, miał on więc zasięg nie
tylko stricte lokalny. Sąd wziął pod uwagę także dotychczasową
renomę oskarżycielki prywatnej - to, że funkcjonuje na rynku
budowlanym przez kilkanaście lat i wykonuje wiele inwestycji
budowlanych, zatem zasięg jej zniesławienia był duży.
3
1
Sąd na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 2 kk orzekł wobec
oskarżonego obowiązek przeproszenia oskarżycielki prywatnej
(…) sp. z. o. o. w R w terminie 3 miesięcy poprzez opublikowanie
na portalu internetowym (…) w zakładce „Wiadomości”, bez
pogrubienia, bez kursywy, czcionką Times New Roman 12
następującego tekstu: „Przepraszam za opublikowanie artykułu
prasowego w dniu 6 lutego 2023 roku w portalu internetowym(…)
, w którym zawarto pomawiające oskarżycielkę prywatną (…) sp. z
o. o. w R informacje wskazujące na to, że spółka naruszyła
zobowiązania umowne w ten sposób, iż nierzetelnie, nieterminowo,
w opóźnieniu oraz w sposób zasługujący na obciążenie karą
umowną realizowała umowę o roboty budowlane zawartą z Gminą
R w ramach zamówienia publicznego pod nazwą „Modernizacja
zabytkowego budynku J byłego Szpitala Miejskiego im. J R w R.
Etap I – roboty konstrukcyjne”, a także odmówiła dalszej realizacji
robót z uwagi na inflację”;
Sąd zobowiązał oskarżonego do przeproszenia pokrzywdzonej
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
firmy w oświadczeniu na stronie portalu (…) , a więc w tym samym
miejscu, w jakim doszło do naruszenia dobrego imienia
oskarżycielki prywatnej. Oddziaływanie to przybiera charakter
prewencyjny, sąd powinien bowiem nie tylko orzekać obowiązki
mające na celu sprawienie dolegliwości sprawcy, ale także
eliminować przyczyny naruszania przez niego porządku prawnego.
Obowiązek przeproszenia pokrzywdzonego polega na osobistym
wyrażeniu skruchy za wyrządzoną krzywdę i jest w szczególności
zasadny,
gdy
popełnione
przestępstwo
wymaga
moralnej
rekompensaty. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego „W
niektórych wypadkach może być celowa forma publicznych
przeprosin (np. wówczas, gdy przestępstwo popełnione było
publicznie)" (uchwała SN z 29.1.1971 r., VI KZP 26/69, OSNKW
1971, Nr 3, poz. 33).
1INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU
Oskarż
ony
Punkt
rozstrzygni
ęcia
z wyroku
Punkt z
wyroku
odnoszący
się
do przypis
anego
czynu
Przytoczyć okoliczności
-----
--
6. INNE ZAGADNIENIA
W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej
instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
--------
9. KOSZTY PROCESU
Punkt
rozstr
zygni
Przytoczyć okoliczności
ęcia
z wyr
oku
Sąd na podstawie art. 628 pkt 1 kpk w zw. z art. 629 kpk w zw.z$ Il ust. 2pktli4w
zw. z ust. 7, $ 12 ust. I w zw. z ust. 3 i $ 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżycielki prywatnej (...) sp. Z 0. o. w
R kwotę 300,00 złotych tytułem zwrotu uiszczonej przez nią przy wnoszeniu aktu
oskarżenia zryczałtowanej równowartości wydatków oraz kwotę 2.748,00 złotych
4 tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów zastępstwa procesowego.
Ustalając wysokość należności z tytułu zastępstwa prawnego sąd uwzględnił udział
pełnomocnika oskarżycielki prywatnej: na posiedzeniu, w którym umorzono
postępowanie (720 zł), przed sądem drugiej instancji (840 zł), na posiedzeniu
pojednawczym (180 zł — jako 25 % stawki przewidzianej dla postępowania szczególnego
przed sądem rejonowym) oraz w postępowaniu przed sądem rejonowym po uchyleniu
postanowienia o umorzeniu postępowania — na 3 terminach rozprawy (1.008 zł).
PODPIS
Sygn. akt III K 754/23
ERĄ, Ę AAA
EE dE
dja
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezesQ©rybnik.sr.gov.pl, www .rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 kwietnia 2024r.
Sąd Rejonowy w Rybniku III Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący
sędzia Justyna Sarikaya
Protokolant
Joanna Walecki
przy udziale Prokuratora: ---
po rozpoznaniu w dniach 9 stycznia 2024r., 23 stycznia 2024r., 5 kwietnia 2024 r. i 16 kwietnia
2024r. sprawy
1. W P (P)
c. B i Ł
ur. (…) r. w R
oskarżonej o to, że
w dniu 11.05.2023 r. około godziny 17:00 w S przy ulicy Sj naruszyła nietykalność cielesną J
P poprzez odepchnięcie go
tj. o czyn z art. 217 § 1 kk
2. T Z (Z)
s. B i Ł
ur. (…) r. w R
oskarżonego o to, że
w dniu 12.05.2023r. w S opublikował na portalu społecznościowym „F” post, w którym
wskazał, że poszukuje świadków pobicia swojej siostry, przez byłego męża J P. wraz z
konkubiną przy szkole podstawowej w S
tj. o czyn z art. 212 § 2 kk
oraz z oskarżenia wzajemnego
3. J P (P)
s. M i I
ur. (…) r. w R
oskarżonego o to, że
w dniu 11.05.2023 r. około godziny 17:00 w S przy ulicy S naruszył nietykalność cielesną W
P poprzez chwycenie jej za twarz jedną ręką
tj. o czyn z art. 217 § 1 kk
1) na mocy art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umarza postępowanie karne przeciwko
oskarżonej W P (P) o czyn szczegółowo opisany wyżej w punkcie I, tj. o czyn z art.
217 § 1 kk na okres 1 (jednego) roku tytułem próby;
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
2)
na mocy art. 67 § 3 kk orzeka wobec oskarżonej W P obowiązek zadośćuczynienia za
wyrządzoną krzywdę poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego J P kwoty 2.000,00
(dwóch tysięcy) złotych w terminie 3 (trzech) miesięcy;
3)
na mocy art. 66 § 1 kk i art. 67 § 1 kk warunkowo umarza postępowanie karne przeciwko
oskarżonemu T Z o czyn szczegółowo opisany wyżej w punkcie II, przy czym dodaje, że
tym samym pomówił pokrzywdzonego o postępowanie, które może poniżyć go w opinii
publicznej, tj. o czyn z art. 212 § 2 kk na okres 1 (jednego) roku tytułem próby;
4)
na mocy art. 67 § 3 kk orzeka wobec oskarżonego T Z obowiązek zadośćuczynienia za
wyrządzoną krzywdę poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonego J P kwoty 2.000,00
(dwóch tysięcy) złotych w terminie 3 (trzech) miesięcy;
5)
na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 2 kk orzeka wobec oskarżonego T Z
obowiązek przeproszenia pokrzywdzonego J P w terminie 1 (jednego) miesiąca poprzez
opublikowanie przez okres 1 (jednego) dnia na portalu internetowym (…) na swoim koncie
o nazwie „T Z” przeprosin pokrzywdzonego J P za to, że opublikował post w dniu
12.05.2023r., w którym wskazał, że poszukuje świadków pobicia swojej siostry przez J P
przy szkole podstawowej w S;
6)
uniewinnia oskarżonego J P (P) od popełnienia czynu wyżej szczegółowo opisanego w
punkcie III;
7)
na podstawie art. 628 pkt 1 kpk w zw. z art. 629 kpk w zw. z art. 632 pkt 1 kpk zasądza od
oskarżonych - oskarżycieli prywatnych wzajemnych W P i T Z solidarnie na rzecz
oskarżyciela prywatnego - oskarżonego wzajemnie J P kwotę 300,00 (trzystu) złotych
tytułem zwrotu uiszczonej przez niego przy wnoszeniu aktu oskarżenia zryczałtowanej
równowartości wydatków oraz kwotę 1.332,00 (jednego tysiąca trzystu trzydziestu dwóch)
złotych tytułem zwrotu poniesionych przez niego kosztów zastępstwa procesowego;
8)
na podstawie art. 632 pkt 1 kpk kosztami procesu obciąża oskarżoną - oskarżycielkę
prywatną wzajemną W P;
9)
na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst
jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.) zasądza od oskarżonych - oskarżycieli
prywatnych
wzajemnych
W
P
i
T
Z
na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe obejmujące opłatę w wysokości po 60,00
(sześćdziesiąt) złotych.
Sędzia
UZASADNIENIE
Formularz UK 1
Sygnatura akt
III K 754/23
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może
ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343,
art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze
i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w
częściach 3–8 formularza.
USTALENIE FAKTÓW
Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1
W P
w dniu 11.05.2023 r. około godziny 17:00 w S przy ulicy S
naruszyła nietykalność cielesną J P poprzez odepchnięcie go
tj. czyn z art. 217 § 1 kk
2
T Z
w
dniu
12.05.2023r.
w
S
opublikował
na
portalu
społecznościowym „F” post, w którym wskazał, że poszukuje
świadków pobicia swojej siostry, przez byłego męża J P. wraz z
konkubiną przy szkole podstawowej w S, tym samym pomówił
pokrzywdzonego o postępowanie, które może poniżyć go w opinii
publicznej
tj. czyn z art. 212 § 2 kk
3
J P
Oskarżony o to, że w dniu 11.05.2023 r. około godziny 17:00 w S
przy ulicy S naruszył nietykalność cielesną W P poprzez
chwycenie jej za twarz jedną ręką
tj. o czyn z art. 217 § 1 kk
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer karty
częściowo
wyjaśnienia/zeznania
W P
k. 27, 144-
145, 146-
147
wyjaśnienia/zeznania
J P
k. 3, 146-
147
Od 28 stycznia 2016 roku W P pozostaje w związku
małżeńskim z J P. Ze związku tego pochodzą małoletnie
dzieci W P i J P. W Pa w dniu 17 grudnia 2021 r. złożyła
pozew o rozwód, w wyniku czego nadal przed Sądem
Okręgowym w Rybniku toczy się postępowanie
rozwodowe pomiędzy stronami, prowadzone w sprawie
o sygn. akt I C 2311/21.
Po odejściu od siebie W P na stałe zajmowała się
dziećmi. W toku postępowania rozwodowego były
wydawane postanowienia zabezpieczające kontakty J P
z dziećmi. Ogólnie małżeństwo P pozostawało w
głębokim konflikcie dotyczącym opieki nad dziećmi, co częściowo wyjaśnienia
T Z
k. 145
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zeznania I P
k. 155
zeznania M P
k. 155
zeznania D N
k. 189-190
płyty CD
k. 14, 31,
58
dokumentacja
zgromadzona w
sprawie Sądu
Okręgowego w
Rybniku o sygn. IC
2311/21 – opinie,
wywiady kuratora,
pozew o rozwód,
postanowienia w
przedmiocie
kontaktów, pisemne
zeznania J P, protokół
rozprawy i wyrok
rozwodowy
k. 198-244
powodowało, że został ustanowiony nadzór kuratora
sądowego nad wykonywaniem władzy rodzicielskiej
oraz rodzice zostali zobowiązani do odbycia terapii
psychologicznej dla rodziny. Niejednokrotnie J P
informował kuratora sądowego o braku realizacji
kontaktów z dziećmi przedkładając także szereg nagrań,
a W P twierdziła, iż dzieci są w tym czasie chore bądź,
że nie chcą widzieć się z ojcem. W toku postępowania
rozwodowego małżonkowie składali wiele wniosków
dotyczących opieki nad dziećmi. W dniu urodzin
małoletniego W P ojciec złożył mu życzenia i stawił się
z prezentem, była wtedy też obecna jego aktualna
partnerka D N.
W dniu 11 maja 2023 roku córka stron J P miała
urodziny. Strony ustaliły wcześniej za pośrednictwem
swoich pełnomocników, że W P przywiezie córkę na ul.
S w S ok. godziny 17:00 celem spotkania z ojcem i
przekazania jej prezentu urodzinowego. Na spotkaniu
miało nie być jego obecnej partnerki - D N. Jednak jak
się okazało na miejscu wraz z J P na spotkanie przybyła
również jego obecna partnerka – D N, co bardzo
rozzłościło
W
P.
Na
spotkanie
w
pierwszym
samochodzie podjechali rodzice J P – I P i M P, następnie
zaparkowała W P z córką, która siedziała za fotelem
kierowcy, a na końcu J P z D N. W momencie, gdy J P
wyszedł z samochodu W P zaczęła krzyczeć „jej tu miało
nie być”, następnie zaczęła wychodzić z samochodu i
krzyczeć, żeby jej nie dotykał. Wtedy jej mąż dopiero
dochodził do jej samochodu i był w odległości około 1
metra od niej. Gdy J P doszedł do jej auta i chciał sięgnąć
po dziecko od strony kierowcy podczas otwartych drzwi
(ponieważ samochód był trzydrzwiowy), to wtedy W P
odepchnęła go obiema rękami. Doszło między nimi do
utarczki słownej głównie z D N. Zdarzenie to odbiło
również swoje piętno na małoletniej, która będąc w
centrum powstałego konfliktu wystraszyła się i cały czas
płakała i wrzeszczała.
W P opowiedziała w domu o zdarzeniu mówiąc także
swojemu bratu, że jej mąż pobił ją. Następnego dnia T Z,
który jest bratem W P opublikował na portalu
społecznościowym „F” na swoim koncie o nazwie „T Z”
post, w którym wskazał, że poszukuje świadków pobicia
swojej siostry, przez byłego męża J P. wraz z konkubiną
przy szkole podstawowej w S. W komentarzu do tego
wpisu J P nakazał mu usunięcie tego wpisu.
wydruk postu i
komentarzy
k. 55-57
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Oskarżeni nie byli dotychczas karani.
karty karne
k. 74-76
Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer karty
OCENA DOWODÓW
9.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z
pkt 1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
1
wyjaśnienia/
zeznania
oskarżonej i
oskarżycielki
prywatnej
wzajemnej W P
Sąd jedynie w części uznał wyjaśnienia oskarżonej W P za
wiarygodne, gdyż były one sprzeczne przede wszystkim z
wyjaśnieniami oskarżonego J P. W przedmiocie wzajemnego
konfliktu pomiędzy małżonkami, ustaleń dotyczących kontaktu z
córką w dniu urodzin i początku przybycia na umówione miejsce -
wyjaśnienia oskarżonej były zbieżne z pozostałym materiałem
dowodowym. Jednakże w zasadniczej części, a więc tego czy J P
złapał ją za twarz oraz czy ona odepchnęła go - to wyjaśnienia
oskarżonej były odmienne od wyjaśnień oskarżonego. W tym
zakresie sąd opierał się także na nagraniach, z których wynika, że
W P była bardzo zbulwersowana faktem przybycia na spotkanie
partnerki jej męża - D N. Oskarżona krzyczała i była zdenerwowana
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
z tego powodu. Z drugiej strony nie dostrzeżono, aby J P
wykazywał takie emocje. Zatem mając na uwadze cały konflikt
pomiędzy małżonkami, który wynikał już chociażby z akt
postępowania rozwodowego, zachowanie oskarżonej uwidocznione
na nagraniach, a także zasady doświadczenia życiowego uznano, że
bardziej
wiarygodny
jest
stan
faktyczny
opisany
przez
oskarżonego. To W P była zdziwiona pojawieniem się D N w
miejscu zdarzenia, co wywołało jej znaczne zdenerwowanie.
Oskarżony J P nie miał większego celu w złapaniu jego żony za
twarz, tym bardziej, iż w postępowaniu dotyczącym kontaktów nad
wspólnymi dziećmi wielokrotnie w pismach do kuratora zarzucał
jej niewłaściwe zachowanie polegające na braku umożliwienia mu
spotkań z dziećmi, a wcześniej nie dochodziło do rękoczynów. Co
więcej, oskarżony nagrywał zdarzenie telefonem, wiedział zatem,
że jego zachowanie zostanie uwidocznione. Z drugiej strony
oskarżona również nagrywała to zdarzenie telefonem, jednakże
nagrany został wyłącznie tylko dźwięk. Na samym początku
nagrania dźwiękowego słychać jak oskarżona mówiła po kolei co
się dzieje wokół, tak jakby chciała komentować zdarzenie, tj. np. że
właśnie dojeżdża na miejsce. Miała ona zatem świadomość, że nie
będzie posiadała nagrania obrazu z tej sytuacji, tylko głosy. Nie bez
znaczenia jest także to, że w opinii psychologicznej i OZSS
sporządzonych na potrzeby postępowania rozwodowego uznano, że
W P ma skłonność do manipulacji dzieci i jest silnie
skoncentrowana na poczuciu krzywdy i żalu wobec jej męża. Mając
zatem na uwadze powyższe uznano, że brak jest poza jej
wyjaśnieniami dowodów świadczących o tym, aby to J P dokonał
naruszenia jej nietykalności cielesnej.
1
wyjaśnienia/
zeznania
oskarżonego
wzajemnie i
oskarżyciela
prywatnego J
P
Sąd w całości dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego, gdyż były one
zbieżne z większością pozostałego zgromadzonego w sprawie
materiału dowodowego w postaci zeznań D N, I P i M P, a także
przedłożonych nagrań. W zakresie naruszenia nietykalności
cielesnej pomiędzy nim a jego żoną, to w tym zakresie występowała
oczywista
sprzeczność pomiędzy wyjaśnieniami
W P a
wyjaśnieniami J P. Jednakże w tym zakresie sąd uznał za bardziej
wiarygodne wyjaśnienia J P. W ocenie sądu oskarżony w sposób
rzeczowy opisał przesłanki przemawiające za brakiem naruszenia
nietykalności cielesnej jego żony. Jednocześnie konsekwentnie
wskazywał, że to żona podczas zdarzenia odepchnęła go. Pozostali
w sprawie świadkowie nie widzieli całego zdarzenia od początku,
jednakże najlepszą możliwość obserwacji zdarzenia miała D N,
która powieliła opis przebiegu zdarzenia przedstawiony przez jej
konkubenta.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
1
częściowo
wyjaśnienia
oskarżonego T
Z
Sąd uznał za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonego T Z wyłącznie
w zakresie okoliczności dotyczących udostępnienia przez niego
posta na portalu F. Natomiast odnośnie zdarzenia związanego z
naruszeniem nietykalności cielesnej oskarżonych z dnia 11 maja
2023 r. to oskarżony nie miał na ten temat wiedzy, gdyż nie był on
na miejscu zdarzenia. Zatem wiedzę posiadał wyłącznie od swojej
siostry.
1
zeznania
świadka I P
1
zeznania
świadka M P
Sąd uznał zeznania świadków- rodziców J P za wiarygodne w
zakresie przez nich opisanym. Jednakże świadkowie ci nie mieli
wiedzy odnośnie samego początku zdarzenia, a więc sytuacji
mającej miejsce przy samochodzie W P po wypowiedzeniu przez
nią słów „jej tu miało nie być”, gdyż dopiero dochodzili oni do tego
samochodu. Natomiast w zakresie opisu zachowania W P, jej
wzburzenia i kłótni z D N, to sąd bazował na podstawie ich zeznań,
gdyż były zbieżne także z nagraniami.
1
zeznania
świadka D N
Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka, która jest konkubiną J
P. Przedstawiony przez nią przebieg zdarzenia odpowiada temu
zaprezentowanemu przez oskarżonego. Przy czym sąd miał na
uwadze to, że o ile J P wskazywał na to, że jego żona odepchnęła
go, o tyle D N powoływała nadto to, że W P chwyciła go za ramię
i chciała wyciągnąć z samochodu, uderzając go drzwiami
samochodu. Sąd miał jednak na uwadze, że świadek D N
obserwowała zdarzenie z innej perspektywy, będąc nieco dalej, niż
jej konkubent, który uczestniczył w tym zdarzeniu, a więc był
bezpośrednio przy oskarżonej i zamierzał dostać się do wnętrza
samochodu po córkę. Również w przedmiocie zarzucanego
oskarżonemu J czynu w postaci złapania jego żony za twarz, to
także świadek w tożsamy sposób, co oskarżony wskazywała, że do
takiego zdarzenia nie doszło, gdyż oskarżony w tym czasie był w
odległości około 1 metra przed samochodem i dopiero dochodził do
samochodu, przy którym stała jego żona.
1
płyty CD
Sąd uznał za miarodajne dowody w postaci nagrań przedłożone
przez strony. Jednakże miał na uwadze sąd to, że nagranie
przedstawione przez W P było wyłącznie głosowe. Natomiast
nagranie przedstawione przez J P było częściowe – nie obejmowało
ono całości zdarzenia z uwagi na jego dynamikę, podczas którego
to nagranie wyłączało się, a oskarżony ponownie je nagrywał.
Oskarżona W P zakwestionowała jakość nagrania przedłożonego
przez oskarżonego, zarzucając mu wycięcie fragmentu zdarzenia ze
złapaniem jej twarzy i przytrzymywaniu drzwi samochodu,
jednakże sąd w tym zakresie miał to na uwadze, że nagranie było
jedynie częściowe i okoliczności stanu faktycznego zostały
ustalone na podstawie osobowych źródeł dowodowych.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
1 i 2
-dokumentacja
zgromadzona
w sprawie
Sądu
Okręgowego w
Rybniku o
sygn. IC
2311/21 –
opinie,
wywiady
kuratora,
pozew o
rozwód,
postanowienia
w przedmiocie
kontaktów,
pisemne
zeznania J P,
protokół
rozprawy i
wyrok
rozwodowy
- wydruk postu
i komentarzy
- karty karne
Dowody z dokumentów urzędowych i prywatnych – nie
kwestionowane przez żadną ze stron.
9.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia
dla ustalenia faktów)
Lp. faktu
z pkt 1.1
albo 1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
1
wyjaśnienia/
zeznania W P
w zakresie wskazanym jak wyżej
1
wyjaśnienia T
Z
w zakresie wskazanym jak wyżej
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
1
zeznania
świadka Ł Z
Zeznania złożone prze świadka, która jest matką oskarżonych W P
i T Z cechowały się przedstawieniem jej dzieci wyłącznie w
korzystnym świetle. Za zupełnie niewiarygodne uznano zeznania
świadka w tym fragmencie, w jakim wskazała, że W P wracając do
domu miała widoczne zaczerwienienia, gdyż nawet sama oskarżona
nie twierdziła tak, ponadto nie przedstawiają tego nagrania. Przede
wszystkim jednak świadek nie była obecna na miejscu zdarzenia,
dlatego nie miała wystarczającej wiedzy o jego przebiegu, a wiedzę
na temat zdarzenia miała wyłącznie od swojej córki.
PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Oskarżony
☒
9.3.
Podstawa
prawna skazania
albo warunkowego
umorzenia
postępowania
zgodna z zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
☐
9.4.
Podstawa
prawna skazania
albo warunkowego
umorzenia
postępowania
niezgodna z
zarzutem
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
☐
9.5.
Warunkowe
umorzenie
postępowania
W P,
T Z
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd uznał, iż zachowanie oskarżonej W P wyczerpało znamiona przestępstwa z art. 217 § 1
kk, zaś zachowanie oskarżonego T Z wyczerpywało znamiona przestępstwa z art. 212 § 2 kk.
Zgodnie z art. 217 § 1 kk odpowiedzialności karnej podlega ten, kto uderza człowieka lub w
inny sposób narusza jego nietykalność cielesną. Prawnie relewantne będzie tu zatem w istocie
każde oddziaływanie na ciało innej osoby, które nie jest przez nią akceptowane. Forma
naruszenia nietykalności nie ma tu większego znaczenia, gdyż ustawodawca wprowadził
otwarty katalog.
Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy sąd uznał, że oskarżona W P w dniu
11.05.2023 r. około godziny 17:00 w S przy ulicy S naruszyła nietykalność cielesną J P poprzez
odepchnięcie go.
Natomiast występek z art. 212 § 1 kk polega na pomówieniu innej osoby, grupy osób,
instytucji, osoby prywatnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej o
takie postępowanie lub właściwości, które mogą ją poniżyć w opinii publicznej lub narazić na
utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Jeżeli
sprawca dopuszcza się czynu określonego powyżej za pomocą środków masowego
komunikowania dopuszcza się przestępstwa z art. 212 § 2 kk.
Jest to przestępstwo umyślne, które można popełnić zarówno z zamiarem bezpośrednim, jak
i ewentualnym. Czynność sprawcza zniesławienia sprowadza się do pomawiania o takie
postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć w opinii publicznej lub narazić na utratę
zaufania potrzebnego do danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Zniesławienie,
na co wskazuje sama nazwa tego występku, godzi w sławę innego podmiotu, postrzeganą jako
jego dobre imię i domniemanie wszelkich cech pozytywnych. Pomawianie to pojęcie
wieloznaczne. W jego zakresie znaczeniowym mieści się oskarżanie, zarzucanie,
przypisywanie, posądzanie, podejrzewanie o postępowanie lub właściwości negatywnie
rzutujące na ocenę podmiotu, mające charakter poniżający w opinii publicznej, podrywający
zaufanie społeczne. Zniesławiający zarzut odnosi się na ogół do określonego zachowania, np.
postępowania nagannego, sprzecznego z zasadami współżycia społecznego czy prakseologią
zawodową. Nie musi to być zachowanie sprzeczne z prawem, gdyż wystarczy, aby informacja
o tym była zdolna poniżyć pokrzywdzonego lub narazić go na utratę potrzebnego zaufania.
Ustalenie faktu realizacji przez sprawcę znamion zniesławienia podlega ocenie obiektywnej, a
więc nie mają tu znaczenia subiektywne odczucia pokrzywdzonego (por. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 9 października 2001 r., IV KKN 78/97, LEX nr 51588).
Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania sądowego dowiódł zasadności
zarzutu postawionemu oskarżonemu T Z. Oskarżony bowiem w dniu 12.05.2023r. w S
opublikował na portalu społecznościowym „F” post, w którym wskazał, że poszukuje świadków
pobicia swojej siostry, przez byłego męża J P. wraz z konkubiną przy szkole podstawowej w S,
tym samym pomówił pokrzywdzonego o postępowanie, które może poniżyć go w opinii
publicznej. Udostępniony post miał charakter zniesławiający, gdyż wskazywał na to, że
pokrzywdzony J P jest sprawcą pobicia swojej żony. Nie ma wątpliwości co do tego, że
wspomniany post dotyczył J P, gdyż siostra oskarżonego W P ma męża „J P.” Nie ma znaczenia
także to, że oskarżony wskazał, iż dotyczy on „byłego męża”, podczas gdy pokrzywdzony pod
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
względem prawnym nadal pozostaje mężem W P, a postępowanie rozwodowe jest w toku.
Istotne jest bowiem to, że nie było wątpliwości, kogo ten post dotyczył. Siostra oskarżonego
nie posiada żadnych byłych mężów J P. Sąd ustalił, że informacja zawarta w poście była
nieprawdziwa, gdyż nie stwierdzono, aby oskarżyciel prywatny J P dokonał pobicia swojej
żony. Wskazanie w poście, iż oskarżony dopiero „poszukuje świadków”, także nie wyłącza
bezprawności jego czynu, gdyż intencją oskarżonego było zniesławienie i postawienie w złym
świetle osoby pokrzywdzonego. Zarzucanie komuś popełnienia przestępstwa pobicia
niewątpliwie może poniżyć taką osobę w opinii publicznej. Zgodnie z art. 213 § 1 k.k. nie ma
przestępstwa określonego w art. 212 § 1 k.k., jeżeli zarzut uczyniony niepublicznie jest
prawdziwy. Natomiast zgodnie z art. 212 § 2 k.k. nie popełnia przestępstwa określonego w art.
212 § 1 lub 2 k.k., kto publicznie podnosi lub rozgłasza prawdziwy zarzut: 1) dotyczący
postępowania osoby pełniącej funkcję publiczną lub 2) służący obronie społecznie
uzasadnionego interesu. Zatem w przypadku przestępstwa z art. 212 § 2 k.k. konstrukcja
kontratypu z art. 213 k.k. wchodzi w rachubę jedynie w przypadku zarzutu prawdziwego.
Zważywszy jednak na okoliczności zdarzenia i jego tło, a w szczególności na silny konflikt
pomiędzy oskarżonymi J P i jego żoną W P związany ze sprawą rozwodową i na tle opieki nad
dziećmi, Sąd uznał, że stopień społecznej szkodliwości ich czynu, mimo niewątpliwej
naganności zachowania oskarżonej, nie był znaczny, choć niewątpliwie, w ocenie Sądu, był on
wyższy niż znikomy. Podobnie oceniono zachowanie oskarżonego T Z, który niejako został
uwikłany w konflikt małżeński jego siostry i bazował na tym, co powiedziała mu jego siostra
na temat zdarzenia.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż określenie „nie jest znaczny” nie ma tego samego
znaczenia, co termin „nieznaczny”, obejmując swoim zakresem także wypadki o „średnim”
stopniu społecznej szkodliwości, tak jak w niniejszej sprawie. W szczególności stopień ten musi
być wyższy od „znikomego” skutkującego, zgodnie z art. 1 § 2 k.k., brakiem przestępności
czynu i koniecznością bezwarunkowego umorzenia postępowania (art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k.).
Takie zaś oznaczenie w art. 66 § 1 k.k. stopnia społecznej szkodliwości czynu, jako przesłanki
warunkowego umorzenia postępowania, pełni funkcję wyznaczającą granicę możliwej
tolerancji dla sprawcy z punktu widzenia racjonalizacji sprawiedliwościowej i potrzeb w
zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Sąd zatem w niniejszej sprawie, przy ocenie stopnia społeczności szkodliwości czynu
przypisanego oskarżonej wziął pod uwagę rodzaj naruszonego jej działaniem dobra, jak również
sposób i okoliczności jego popełnienia oraz rodzaj zamiaru towarzyszącego oskarżonej. Sąd
miał na względzie, iż zachowanie oskarżonej było impulsywne, a było spowodowane jej
zaskoczeniem tym, że na spotkanie do dziecka w celu wręczenia prezentu urodzinowego stawiła
się także obecna konkubina jej męża, której nie życzyła sobie widzieć.
Podobny jest stopień społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu T Z.
Oskarżony działał w emocjach, bazował na wypowiedziach swojej siostry. Jego celem było
także oprócz zniesławienia, odszukanie ewentualnych świadków zdarzenia z 11 maja 2023
roku.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Czyn oskarżonych jest również przez nich zawiniony, gdyż w momencie ich popełnienia nie
zachodziły żadne przesłanki wyłączające lub ograniczające ich winę.
Zważywszy zatem, iż wina i społeczna szkodliwość tych czynów nie są znaczne,
a okoliczności ich popełnienia nie budzą wątpliwości oraz biorąc pod uwagę to, że oskarżeni
nie byli dotychczas karani i dopuścili się popełnienia występków zagrożonych karą
pozbawienia wolności do 5 lat, Sąd warunkowo umorzył prowadzone przeciwko nim
postępowanie.
Dotychczasowy tryb życia oskarżonych, ich właściwości i warunki osobiste uzasadniają
bowiem przypuszczenie, że mimo umorzenia postępowania będą oni przestrzegali porządku
prawnego, a w szczególności nie popełnią ponownie przestępstwa i jednocześnie zostaną
spełnione cele ustawy karnej i to zarówno w zakresie prewencyjnego, jak i resocjalizacyjnego
oddziaływania na oskarżonych oraz w zakresie dotyczącym ugruntowania w społeczeństwie
przekonania o konieczności poszanowania dóbr chronionych prawem.
Reasumując, należy zatem stwierdzić, że wobec oskarżonych istnieje pozytywna prognoza
kryminologiczna wyrażająca się w przekonaniu, że mimo warunkowego umorzenia tego
postępowania, oskarżeni nie popełnią ponownie przestępstwa, zważywszy na ich wiek
i dotychczasową postawę wobec porządku prawnego, dlatego też Sąd warunkowo umorzył
postępowanie karne wobec nich na okres próby 1 roku celem zweryfikowania powyższej
prognozy. Przyjęty przez Sąd okres próby jest, w ocenie Sądu, wystarczający dla
zweryfikowania przyjętej prognozy przyszłego zachowania oskarżonych, z uwagi na związek
przyczynowo – skutkowy między przypisanym im niewłaściwym zachowaniem.
☐
9.6.
Umorzenie
postępowania
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
☐
9.7.
Uniewinnieni
e
J P
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd uznał, iż w sprawie brak jest wystarczających dowodów popełnienia przestępstwa
naruszenia nietykalności cielesnej przez oskarżonego J P. Sąd w tym zakresie nie uznał za
wiarygodnych twierdzeń W P. Także przedstawione przez nią nagranie głosowe było w ocenie
sądu niewystarczającym dowodem przemawiającym za dokonaniem tego czynu. Jak wynika z
ustalonego stanu faktycznego w momencie, kiedy W P wypowiadała słowa dotyczące tego, aby
oskarżony jej nie dotykał, J P dopiero dochodził do niej, nie miał więc możliwości złapania jej
za twarz. Wobec powyższego – na podstawie art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.
uniewinniono oskarżonego J P od popełnienia zarzucanego mu czynu.
KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNE I
ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE
Oskarżon
y
Punkt
rozstrzygni
ęcia
z wyroku
Punkt z
wyroku
odnosz
ący się
do
przypis
anego
czynu
Przytoczyć okoliczności
W P
2
1
Sąd na mocy art. 67 § 3 kk orzekł wobec oskarżonej obowiązek
zapłaty zadośćuczynienia za wyrządzoną krzywdę poprzez zapłatę
na rzecz pokrzywdzonego J P kwoty w wysokości 2.000 złotych w
terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku. Kwota ta jest
odpowiednia do stopnia naruszenia dobra osobistego oskarżonego.
Ponadto sąd miał na względzie to, że do tego czynu doszło w
miejscu publicznym, przy szkole, na oczach wspólnego
małoletniego dziecka i w dniu urodzin dziecka, co miało wpływ na
zwiększenie stopnia krzywdy pokrzywdzonego.
4
2
Sąd na mocy art. 67 § 3 kk orzekł wobec oskarżonego obowiązek
zapłaty zadośćuczynienia za wyrządzoną krzywdę poprzez zapłatę
na rzecz pokrzywdzonego J P kwoty w wysokości 2.000 złotych w
terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku. Kwota ta jest
odpowiednia do stopnia zniesławienia oskarżonego. Ustalając
wysokość zadośćuczynienia sąd miał na względzie rodzaj zarzutu
postawionego w poście oraz długość czasookresu udostępnionej
informacji, jak także możliwy krąg osób, które zapoznały się z
postem.
T Z
5
2
Sąd na mocy art. 67 § 3 kk w zw. z art. 72 § 1 pkt 2 kk orzekł wobec
oskarżonego T Z obowiązek przeproszenia pokrzywdzonego J P w
terminie 1 miesiąca poprzez opublikowanie przez okres 1 dnia na
portalu internetowym (…) na swoim koncie o nazwie „T Z”
przeprosin pokrzywdzonego J P za to, że opublikował post w dniu
12.05.2023r., w którym wskazał, że poszukuje świadków pobicia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
swojej siostry przez J P przy szkole podstawowej w S. Obowiązek
ten ma zrekompensować pokrzywdzonemu dotychczas odniesione
przez niego negatywne skutki w związku z treścią udostępnionego
postu.
1INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU
Oskarżon
y
Punkt
rozstrzygni
ęcia
z wyroku
Punkt z
wyroku
odnosz
ący się
do przy
pisane
go
czynu
Przytoczyć okoliczności
------
6. INNE ZAGADNIENIA
W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej
instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
----------
10.
KOSZTY PROCESU
Punkt
rozstrzyg
nięcia
z wyroku
Przytoczyć okoliczności
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
7
Sąd na podstawie art. 628 pkt 1 kpk w zw. z art. 629 kpk w zw. z art. 632 pkt 1 kpk
w zw. z § 11 ust. 2 pkt 3 w zw. z ust. 7 w zw. z § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie zasądził od oskarżonych - oskarżycieli prywatnych wzajemnych W P i T
Z solidarnie na rzecz oskarżyciela prywatnego - oskarżonego wzajemnie J P kwotę
300,00 złotych tytułem zwrotu uiszczonej przez niego przy wnoszeniu aktu
oskarżenia zryczałtowanej równowartości wydatków oraz kwotę 1.332,00 złotych
tytułem zwrotu poniesionych przez niego kosztów zastępstwa procesowego. Przy
ustaleniu wysokości należności pełnomocnika/obrońcy J P sąd uwzględnił jej udział
w posiedzeniu pojednawczym (25 % stawki) oraz udział na 4 terminach rozprawy.
8
Sąd na podstawie art. 632 pkt 1 kpk kosztami procesu, czyli zryczałtowaną
równowartością wydatków ponoszoną w postepowaniu prywatnoskargowym w
wysokości 300 złotych obciążył oskarżoną - oskarżycielkę prywatną wzajemną W P.
9
Sąd na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach
karnych (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.) zasądził od
oskarżonych - oskarżycieli prywatnych wzajemnych W P i T Z na rzecz Skarbu
Państwa koszty sądowe obejmujące opłatę w wysokości po 60,00 złotych z uwagi na
warunkowe umorzenie postępowania.
1PODPIS
Sygn. akt III K 294/24
7 42,
” 4 > WADE
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 października 2024r.
Sąd Rejonowy w Rybniku III Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący sędzia Justyna Sarikaya
Protokolant Magdalena Migulla
przy udziale Prokuratora --—-
po rozpoznaniu w dniu 18 października 2024r. sprawy
DW
s.BiH
ur.(...)r.w R
oskarżonego o to, że
W okresie od 13 do 26 lutego 2024 r. w R w celu poniżenia adwokata P B w opinii publicznej
i narażenia go na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania jego działalności prawniczej,
wspólnie i w porozumieniu z K A rozgłaszali przeciwko niemu publicznie nieprawdziwe
zarzuty wyrażające się w twierdzeniach napisanych przez niego na wizytówce google
Kancelarii Adwokackiej Adwokat P B, że „na wszelkie pytania ciągle słyszał „muszę zapytać
kolegów” lub „dopiero będę mógł się ustosunkować po wyroku”. Jako profesjonalista nie
potrafi zadbać o proste szczegóły jak „protokół zdawczo odbiorczy” i obarcza swojego klienta
zatajeniem informacji. Gdzie jak sam twierdził jest to rzecz łatwa do podważenia. Wiele by
pisać. Jeśli szanują Państwo swój czas i pieniądze to Pan P jest osobą, od której należy trzymać
się z daleka” wystawiając w opinii jako ocenę 1 oraz „Po kilku dniach dostałem pismo od Panna
B o usunięciu mojej opinii ze względu na fałszywe informację więc postanowiłem dodać
zdjęcie wyroku oraz szantażu Panna B”
tj. o czyn z art. 212 $ 2 kk
1) na mocy art. 414 $ I kpk i art. 17 $ 1 pkt 2 kpk uniewinnia oskarżonego D W od
popełnienia opisanego wyżej czynu z art. 212 $ 2 kk;
2) namocy art. 632 pkt 2 kpk kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.
Sędzia
Sąd Rejonowy w Rybniku, PI. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezesQrybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
UZASADNIENIE
Formularz UK 1
Sygnatura akt
III K 294/24
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć
uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387
k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach
prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.
11.
USTALENIE FAKTÓW
1.3. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
1
D W
okresie od 13 do 26 lutego 2024 r. w R w celu poniżenia adwokata
P B w opinii publicznej i narażenia go na utratę zaufania
potrzebnego do wykonywania jego działalności prawniczej,
wspólnie i w porozumieniu z K A rozgłaszali przeciwko niemu
publicznie nieprawdziwe zarzuty wyrażające się w twierdzeniach
napisanych przez niego na wizytówce gogle Kancelarii
Adwokackiej Adwokat P B, że: „na wszelkie pytania ciągle
słyszał „muszę zapytać kolegów” lub „dopiero będę mógł się
ustosunkować po wyroku”. Jako profesjonalista nie potrafi
zadbać o proste szczegóły jak „protokół zdawczo odbiorczy” i
obarcza swojego klienta zatajeniem informacji. Gdzie jak sam
twierdził jest to rzecz łatwa do podważenia. Wiele by pisać. Jeśli
szanują Państwo swój czas i pieniądze to Pan P jest osobą, od
której należy trzymać się z daleka”, wystawiając w opinii jako
ocenę 1 oraz „Po kilku dniach dostałem pismo od Panna B o
usunięciu mojej opinii ze względu na fałszywe informację więc
postanowiłem dodać zdjęcie wyroku oraz szantażu Panna B”
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione
Dowód
Numer
karty
Oskarżony D W nabył lokal mieszkalny z garażem od dewelopera.
Oskarżony uważał, że nabyty przez niego lokal posiada wady w
postaci braku murów oporowych. Uważał, że konieczne jest
dokończenie procesu budowlanego przez sprzedającego. W tym celu
zlecił oskarżycielowi prywatnemu P B, który jest adwokatem usługę
prawną polegającą na dochodzeniu roszczenia z tego tytułu.
Oskarżyciel prywatny przyjął zlecenie. Uzyskał on informacje od
oskarżonego w przedmiocie jego żądania. Oskarżony nie wskazywał,
czy jego żądanie miało polegać na zapłacie pieniędzy od pozwanego,
czy też naprawie wad. Oskarżony nie posiada wiedzy prawniczej,
wiedział jednak, że przysługują mu roszczenia prawne, o czym
wcześniej także informował go także deweloper. Oskarżony nie
wyjaśnienia
oskarżonego D
W
101-
102
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zeznania P B
103-
104
informował także adwokata o podpisaniu przez niego dokumentu –
protokołu zdawczo-odbiorczego, gdyż uważał, że nie podpisał
takiego dokumenty. Również prawnik nie dopytywał go o ten
dokument. Po przedstawieniu całej sytuacji oskarżyciel prywatny
uznał, że zasadne jest wystąpienie z pozwem. Nie informował
oskarżonego na jakiej podstawie prawnej będzie dochodził tego
roszczenia. Następnie adwokat przesłał mu na e-maila projekt
pozwu, z którym ten się zapoznał i zaakceptował, gdyż zgadzała się
chronologia zdarzeń zawarta w pozwie.
Następnie w dniu 17 listopada 2021 roku P B sporządził pozew o
wydanie projektu budowlanego oraz o upoważnienie do wykonania
zastępczego z zabezpieczeniem. W pozwie zawarł 3 żądania: o
upoważnienie zastępcze, o zasądzenie kwoty 65 tys. zł i o wydanie
dokumentacji projektowej. Pozew ten złożył do Sądu Rejonowego w
Rybniku, Wydziału I Cywilnego. Do pozwu dołączył dokumenty
wykazujące żądanie.
Zgodnie z zarządzeniem sędziego z dnia 24 listopada 2021 roku
pozew został przekazany do Sądu Rejonowego w Rybniku,
Wydziału Gospodarczego z uwagi na uznanie, że sprawa ma
charakter gospodarczy (art. 458 2 § 1 pkt 5 kpc).
Adwokat poinformował oskarżonego telefonicznie o tym, że sprawa
trafiła do sądu gospodarczego, a nie cywilnego. Przedstawił to
swojemu klientowi w ten sposób, że korzystniejsze jest to, że sprawa
zostanie szybciej rozpoznana w wydziale gospodarczym, niż gdyby
była w wydziale cywilnym. Nie wskazywał wtedy na ograniczenia w
procedurze
przewidziane
w
postępowaniu
szczególnym
gospodarczym. Oskarżony również nie dopytywał o to. Także w
wiadomości tekstowej P B wskazał, że to ustawodawca zdecydował
w ostatniej nowelizacji, że wszystkie sprawy „budowlane” będą
rozpoznawane przez sąd gospodarczy bo ten rozpoznaje sprawy
szybciej.
Zarządzeniem z dnia 7 grudnia 2021 roku zwrócono pozew z uwagi
na brak podania wartości przedmiotu sporu co do pozostałych
roszczeń, niż roszczenie o zapłatę. Następnie w piśmie procesowym
z dnia 30 grudnia 2021 roku oskarżyciel prywatny wycofał
powództwo o zapłatę i jednocześnie określił wartość przedmiotu
sporu dotyczącą żądania upoważnienia zastępczego. W wiadomości
tekstowej oskarżyciel prywatny wskazał, że oskarżony zrezygnował
z powództwa o zapłatę, gdyż musiałby zapłacić podwójnie także za
to roszczenie oprócz opłaty za wykonanie zastępcze.
Następnie toczyło się w dalszym ciągu postępowanie, w trakcie
którego pozwany (…) sp. z o.o. wniosła o oddalenie powództwa. W
toku tego postępowania pełnomocnik powoda zgłaszał nowe wnioski
dowodowe, które jednak jako niedopuszczalne w postępowaniu
gospodarczym zostały pominięte. Oskarżony przygotowywał te
dowody, ponieważ jego pełnomocnik nie poinformował go
wcześniej, że w procedurze gospodarczej są przewidziane
akta SR w
Rybniku o
sygn. VI Gc
719/21:
- pozew wraz z
załącznikami
k. 3-57,
- odpowiedź k.
58,
- zdjęcia k. 61-
64,
- zarządzanie o
zwrocie pozwu
k. 69,
- pismo
procesowe k.
72,
-
postanowienia
k. 74-75,
- odpowiedź na
pozew wraz z
załącznikami
k. 85-97,
- replika do
odpowiedzi na
pozew k. 102-
127,
- pismo
procesowe
pozwanego k.
129-130,
- wniosek
dowodowy
pozwanego k.
132-133,
akta
SR w
Rybni
ku
o
sygn.
VI Gc
719/2
1
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
- pismo
procesowe
powoda k.
140-145,
- protokół
rozprawy k.
146, 171-172,
201-203, 217,
218, 224, 242,
- pendrive k.
155,
- oświadczenie
oskarżanego k.
204,
- wnioski
dowodowe
oskarżonego k.
205-206,
- wyrok k. 243
- uzasadnienie
wyroku k. 246-
248
ograniczenia w postępowaniu dowodowym. Oskarżony po rozprawie
zapytał adwokata, dlaczego te wnioski dowodowe zostały pominięte,
na co ten mu odpowiedział, że tak zdecydował sąd. Odnośnie kwestii
protokołu zdawczo-odbiorczego adwokat poinformował go w trakcie
rozprawy, że ten dokument jest łatwy do podważenia, gdyż nie
wszystkie strony były na nim parafowane, a podpisana była jedynie
ostatnia strona dokumentu.
Oskarżony uczęszczał na wszystkie rozprawy, a jego pełnomocnik
był obecny na nich jedynie w formie zdalnej. Po każdej rozprawie
oskarżony chciał się dowiedzieć o kwestie prawnicze, których nie
rozumiał, jednak jego pełnomocnik mówił mu najczęściej, że nie wie
co będzie dalej albo, że dopiero musi się dowiedzieć jakiej treści
będzie wyrok i dopiero wtedy będzie mógł się do tego ustosunkować.
Wyrokiem
Sądu
Rejonowego
w
Rybniku,
Wydziału
VI
Gospodarczego z dnia 8 sierpnia 2023 r. w sprawie VI GC 719/21
oddalono powództwo D W. Jak wynika z pisemnego uzasadnienia
wyroku zasadniczym powodem oddalenia powództwa było oparcie
pozwu o przepis art. 480 § 1 k.c., a żądanie polegało na dokończeniu
procesu budowlanego, tymczasem strony postępowania nie zawarły
żadnej umowy o roboty budowlane, tylko łączyła je umowa
sprzedaży. Sąd oddalający powództwo uznał, że powoływane przez
powoda okoliczności faktyczne, a więc niewykonanie murów
oporowych
i
niewłaściwe
wykonanie
ocieplenia
budynku
wskazywały na istnienie wad fizycznych budynku, co ostatecznie
powód sprecyzował w piśmie procesowym z dnia 11 października
2022 roku wraz ze zgłoszeniem roszczenia alternatywnego, jednak
przepisy w postępowaniu gospodarczym zabraniają w toku
postepowania występowania z nowymi roszczeniami lub obok
dotychczasowych. Sąd w uzasadnieniu wyraźnie wskazał, że przepis
art. 480 k.c. nie ma zastosowania ani do umów o roboty budowlane,
ani do usunięcia wad tych robót. Z uwagi na wynik postępowania od
oskarżonego jako powoda zasadzono na rzecz pozwanego kwotę
5.400 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego strony
przeciwnej.
Po ogłoszeniu wyroku oskarżony dopytywał swojego pełnomocnika
o dalsze kroki prawne, ten jednak wskazał, że przyjedzie do niego i
dopiero wtedy omówią to. Niespodziewanie oskarżony dostał na e-
maila wiadomość od P B, że nie przyjdzie do niego. Strony umówiły
się na wtorek, ale 3 godziny przed spotkaniem adwokat napisał, że
nie przyjedzie z powodu skierowania do szpitala i prosi o
jednoznaczną decyzję co do wniesienia apelacji, gdyż w takim
przypadku musiałby zapewnić jej napisanie przez innego prawnika.
wydruk opinii
k. 5-6
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
wydruk
decyzji w
sprawie
szkody z E H
k. 7-
10
wydruk skargi
do Izby
Adwokackiej
w Bielsku-
Białej
k. 24-
27
informacja
pisemna K A
k. 28-
29
W tym czasie do piątku był możliwy termin na złożenie apelacji od
wyroku.
Z uwagi na treść ustnych motywów wyroku sędziego, z których
wynikało, że sprawa została przegrana z uwagi na dobór
niewłaściwego
przepisu
oskarżony
dopytywał
swojego
pełnomocnika o to, na jakiej podstawie prawnej zamierza wnieść
zarzuty w apelacji. Oskarżyciel prywatny poinformował go, że jest
po konsultacjach ze znajomymi prawnikami i uważa, że popełnili
błąd na samym początku sprawy, ponieważ niepotrzebnie sprawa
została przekazana do wydziału gospodarczego i zamierzał powołać
jako główny zarzut apelacyjny przepis art. 4582 kpc i inne przepisy.
Oskarżony nie był zadowolony z interpretacji prawnika, gdyż
uważał, że powinno to być zaskarżone już na samym początku
sprawy i obawiał się, że wniesienie apelacji jedynie z takim zarzutem
narazi go na poniesienie dalszych kosztów. Adwokat uzależnił dalsze
czynności od uiszczenia przez oskarżonego opłaty za apelację. W
związku z brakiem zapłaty dalszy kontakt został zerwany i apelacja
od niekorzystnego dla oskarżonego wyroku nie została wniesiona.
Następnie oskarżony napisał do adwokata, że chce zgłosić
prowadzenie przez niego sprawy do ubezpieczyciela, gdyż chce
odzyskać zwrot kosztów za przegraną sprawę. Oskarżyciel prywatny
przekazał mu numer do jego brokera ubezpieczeniowego.
Ubezpieczyciel jednak odmówił wypłaty ubezpieczenia, ponieważ
nie została wykorzystana przez klienta droga postępowania
odwoławczego.
Oskarżony postanowił skorzystać z usług innego prawnika i złożyć
nowy pozew w przedmiocie roszczenia związanego z zakupem przez
niego lokalu. W celu poinformowania opinii publicznej o
niewłaściwym według niego prowadzeniu sprawy przez adwokata P
B oskarżony napisał w internecie komentarz. We wpisie wskazał, że:
„Zdecydowanie nie polecam!. Dostałem kontakt do Pana P z
polecenia, dzięki czemu dowiedziałem się w trakcie postępowania
sprawy, że gdyby nie ten fakt to całą moją sprawą by się nie
zainteresował. Na wszelkie pytania ciągle słyszałem „muszę zapytać
kolegów” lub „dopiero będę mógł się ustosunkować po wyroku”.
Jako profesjonalista nie potrafi zadbać o proste szczegóły jak
„protokół zdawczo odbiorczy” i obarcza swojego klienta zatajeniem
informacji. Gdzie jak sam twierdził jest to rzecz łatwa do
podważenia. Wiele by pisać. Jeśli szanują Państwo swój czas i
pieniądze to Pan P jest osobą, od której należy trzymać się z daleka
EDIT: Po kilku dniach dostałem pismo od Panna B o usunięciu mojej
opinii ze względu na fałszywe informację więc postanowiłem dodać
zdjęcie wyroku oraz szantażu Panna B”
Oskarżony umieścił także w Internecie zdjęcie wyroku i pisma
oskarżyciela prywatnego. Również wystawił adwokatowi na Google
ocenę 1.
Oskarżony złożył w dniu 22 marca 2024 roku skargę do Izby
wydruki
wiadomości
k. 30-
40
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
Adwokackiej w Bielsku Białej z wnioskiem o wszczęcie przeciwko
P B postępowania dyscyplinarnego.
Oskarżony był wcześniej karany.
karta karna
k. 48
1.4. Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)
xxx
xxxx
xxxxxxxxx
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione
Dowód
Numer
karty
xxxxxxxxx
xxxxxx
xxxxxx
xx
12.
OCENA DOWODÓW
12.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z pkt
1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
1
wyjaśnienia
oskarżonego D
W
Sąd w całości uznał wyjaśnienia oskarżonego za wiarygodne,
gdyż były zgodne z dokumentacją znajdującą się w aktach Sądu
Rejonowego w Rybniku o sygn. VI Gc 719/2 oraz z pozostałymi
dokumentami zgromadzonymi w sprawie, w tym z wydrukami
wiadomości tekstowych oraz decyzją w sprawie szkody. Ponadto
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
w zasadniczych kwestiach były zbieżne z częściowymi
zeznaniami świadka P B. Sąd nie znalazł żadnych podstaw, aby
odmówić wiarygodności wyjaśnień oskarżonego, gdyż opisane
przez
niego
okoliczności
poprzedzające
napisanie
kwestionowanego przez oskarżyciela prywatnego wpisu w
internecie były jasne i szczegółowe. Za wiarygodne przyjęto to,
że oskarżony skorzystał z usługi adwokata, gdyż nie posiadał
wystarczającej wiedzy prawniczej. Działania pełnomocnika w
postępowaniu cywilnym, opisane przez oskarżonego są w
całości zbieżne z dokumentacją zgromadzoną w sprawie o sygn.
VI GC 719/21. Ponadto przedstawiony przez oskarżonego
przebieg udzielania mu pomocy prawnej przez P B zgodnie z
zasadami doświadczenia życiowego, w tym doświadczenia
sądowego należy uznać za zgodny z rzeczywistością, tym
bardziej, że został potwierdzony wydrukami z wiadomości
tekstowych zawierających porady prawne adwokata i decyzją
odmowną E H w sprawie szkody.
1
zeznania
świadka P B
Sąd uznał częściowe zeznania świadka za wiarygodne, gdyż były
w
zasadniczych
kwestiach
zbieżne
z
wyjaśnieniami
oskarżonego. Sąd na podstawie art. 180 § 2 kpk nie uwzględnił
wniosku świadka wykonującego zawód adwokata o zwolnienie
go z obowiązku zachowania tajemnicy adwokackiej. Przede
wszystkim sąd miał na uwadze, że zwolnienie z tajemnicy
adwokackiej powinno być stosowane wyjątkowo, tylko kiedy
nie ma innych dowodów na ustalenie okoliczności sprawy, albo
kiedy dostępne dowody pozostają ze sobą w istotnej
sprzeczności. W przeciwnym wypadku doszłoby niejako do
wypaczenia idei zakazów dowodowych. W tej sprawie
okoliczności sprawy mogły być ustalone na podstawie wyjaśnień
oskarżonego, ale także głównie na podstawie akt prowadzonego
postępowania cywilnego. Również treść samego wpisu
wskazywała na zawartą w nim krytykę zachowania adwokata
związaną ze świadczoną przez niego usługą. Co do tych kwestii
świadek wypowiedział się. Zatem nie można było uznać, aby dla
dobra wymiaru sprawiedliwości konieczne było zwolnienie
adwokata od zachowania tajemnicy zawodowej w zakresie
dotyczącym udzielanych przez niego oskarżonemu porad
prawnych i przebiegu postępowania, w którym występował jako
pełnomocnik powoda.
1 i 2
- akta SR w
Rybniku o
sygn. VI Gc
719/2;
- wydruk
Dokumenty urzędowe i prywatne – niekwestionowane przez
żadną ze stron.
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
opinii;
- wydruk
decyzji w
sprawie
szkody z E H
- wydruk
skargi do Izby
Adwokackiej
w Bielsku-
Białej
- informacja
pisemna K A
- wydruki
wiadomości
- karta karna
12.2.
Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia
dla ustalenia faktów)
Lp. faktu
z pkt 1.1 albo
1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
zeznania K W
Świadek skorzystała z przysługującego jej prawa do odmowy składania
zeznań na podstawie art. 182 § 1 kpk.
13.
PODSTAWA PRAWNA WYROKU
Punkt
rozstrzygnięcia
z wyroku
Oskarżony
☐
13.1.
Podstawa prawna
skazania
albo
warunkowego umorzenia
postępowania zgodna z
zarzutem
xxxxxx
xxxxxxx
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
xxxxxxxxxxx
☐
13.2.
Podstawa prawna
skazania
albo
warunkowego umorzenia
postępowania niezgodna
z zarzutem
xxxxx
xxxxxx
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
xxxxxxxxx
☐
13.3.
Warunkowe
umorzenie postępowania
xxxx
xxxxxx
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania
xxxxxxxxx
☐
13.4.
Umorzenie
postępowania
xxxxx
xxxxxx
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania
xxxxxxxxx
1.
K A
☒
13.5. Uniewinnienie
2.
D W
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia
Bezspornym jest, że każda osoba czująca się pokrzywdzona zniesławiającymi wypowiedziami
pod swoim adresem ma prawo wystąpić z aktem oskarżenia w postępowaniu
prywatnoskargowym. Oskarżyciel prywatny P B skorzystał z takiego uprawnienia wnosząc
prywatny akt oskarżenia przeciwko swoim byłym klientom o czyn z art. 212 § 1 i 2 k.k. Zatem
w przedmiotowej sprawie rozważenia wymagało czy objęte aktem oskarżenia działania
oskarżonego D W poniżyło oskarżyciela prywatnego w opinii publicznej i naraziło go na utratę
zaufania, czy na utratę dobrej opinii. W toku postępowania należało w związku z tym
odpowiedzieć na podstawowe pytanie: czy oskarżony przekroczył granice dozwolonej krytyki
i czy złamał granice wolności słowa, a w efekcie, czy doszło do zniesławienia oskarżyciela
prywatnego.
Przepis art. 212 k.k. stoi na straży czci i dobrego imienia – jako rodzajowego dobra chronionego
prawem. Źródłem tej ochrony jest art. 47 Konstytucji. Również akty prawa międzynarodowego
publicznego oraz obu systemów europejskich - Rady Europy i Unii Europejskiej gwarantują
cześć i godność człowieka. Art. 212 § 1 i 2 kk są zgodne z art. 14 i art. 54 ust. 1 w związku z
art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. /Wyrok z dnia 30 października 2006r.
Trybunał Konstytucyjny P 10/06 /. Art. 212 § 1 k.k. brzmi: "Kto pomawia inną osobę, grupę
osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej o
takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na
utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, podlega
grzywnie, karze ograniczenia albo pozbawienia wolności do roku". Przepis ten ustanawia zatem
podstawowy
(ogólny,
zasadniczy)
typ
tego
przestępstwa,
potocznie
nazywanego
zniesławieniem lub pomówieniem. Zarówno z dyspozycji art. 212 § 2 k.k., jak i ugruntowanego
stanowiska doktryny oraz judykatury - zarówno Sądu Najwyższego, jak i Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka wynika, że w treści art. 212 § 2 k.k. mowa o kwalifikowanej postaci
zniesławienia mianowicie o zniesławieniu za pomocą "środków masowego komunikowania".
Na gruncie przepisów art. 212 § 2 k.k. nie sposób zasadnie mówić o przestępstwie oszczerstwa,
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
a jedynie o zniesławieniu. Obecnie obowiązujący - Kodeks karny nie zna bowiem przestępstwa
oszczerstwa. Zatem art. 212 § 2 k.k. ustanawia typ kwalifikowany tegoż przestępstwa, mający
te wszystkie znamiona, które występują w typie podstawowym, oraz znamiona kwalifikujące,
które przesądzają o surowszym (wyższym) zagrożeniu karnym. Przepis ten brzmi: "Jeżeli
sprawca dopuszcza się czynu określonego w § 1 za pomocą środków masowego
komunikowania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do
lat 2". Opisując znamiona przestępstwa z art. 212 § 2 k.k., ustawodawca, dążąc do skrócenia
tekstu przepisu, posłużył się techniką odesłania do § 1. Zatem w trakcie interpretowania § 2
konieczne jest sięgnięcie także do § 1. Wyodrębnienie zniesławienia dokonanego publicznie, w
tym również za pomocą środków społecznego przekazu, stanowiącego w stosunku do
przestępstwa zniesławienia typ kwalifikowany, a więc zagrożony wyższą sankcją, jest
rozwiązaniem często spotykanym. Uzasadnione jest to oczywiście tym, że zniesławienie
dokonane w ten sposób jest bardziej dolegliwe dla pokrzywdzonego, a usunięcie jego skutków
nieporównanie trudniejsze. Działanie za pomocą środków masowego przekazu ma tę
właściwość, że nawet, gdy ogranicza się do przekazywania informacji o osobach oraz
dotyczących ich faktach bez żadnych komentarzy, to i tak wystawia te osoby pod osąd
publiczny, który może być dotkliwie krzywdzący, gdyż odbywa się na zasadzie jednostronnej
informacji. Krzywda wyrządzona człowiekowi zniesławionemu w publikacji prasowej jest z
reguły bardzo trudna do naprawienia, a w pewnych przypadkach - w ogóle nie dająca się
naprawić (zwłaszcza gdy naruszona zostaje sfera prywatności), zaś skutek w postaci poniżenia,
czy utraty zaufania opinii publicznej, często jest nieodwracalny. Należy zwrócić uwagę na
rażącą nierówność stron w konflikcie walczącej o swój honor jednostki ze środkami masowego
przekazu, dysponującymi olbrzymim potencjałem perswazyjnego oddziaływania na opinię
odbiorców. ( W. Kulesza, Zniesławienie i zniewaga. Ochrona czci i godności osobistej
człowieka w polskim prawie karnym - zagadnienia podstawowe, Warszawa 1984, s. 128-132).
Należy dodać, iż znamiona przestępstwa zniesławienia można wyczerpać tylko w ramach jednej
postaci czynności sprawczej, a mianowicie przez "pomówienie". W dyspozycji art. 212 § 1 k.k.
brak bliższej charakterystyki czynności czasownikowej jaką jest "pomówienie". Nie wyliczono
też ani w sposób enumeratywny, ani przykładowy, jakiego rodzaju czynności mogą być uznane
za takie, które mają charakter pomówienia. W znaczeniu potocznym "pomówienie" oznacza
przypisanie komuś nieprawdziwych bądź niesłusznych zarzutów, bezpodstawne oskarżenie,
bezzasadne posądzenie. Zniesławiający zarzut nie musi mieć charakteru skonkretyzowanego,
może przybrać postać pogłoski, bądź twierdzeń wysoce ogólnikowych i niejednoznacznych.
Pomówienie może nastąpić bądź przez podanie pewnych informacji, choćby w postaci
podejrzenia lub powtarzania pogłoski czy to umyślnie przez pomawiającego zmyślonej, czy
rzeczywiście krążącej, bądź w postaci skonkretyzowanego zarzutu. Nie jest konieczne, aby sam
pomawiający był źródłem zniesławiających wiadomości; wystarczy, aby pomawiał na
podstawie wiadomości otrzymanych od osób trzecich, byleby jego zamiarem było zniesławienie
pokrzywdzonego (Peiper, Komentarz, s. 525). W takiej formie nader często zniesławienie
następuje w środkach społecznego przekazu (masowego komunikowania). Zniesławiający
zarzut może być także formułowany hipotetycznie w formie podejrzeń, insynuacji lub tzw.
pytań retorycznych zawierających w podtekście odpowiedź. Podkreślenia wymaga fakt, że
wbrew potocznemu znaczeniu określenia "pomówienie" - zniesławieniem, a więc karalnym
pomówieniem, może być - oczywiście nie zawsze, a jedynie w określonych okolicznościach i
warunkach - podniesienie zarzutów prawdziwych. Wypowiedź zniesławiająca może być
wyrażona nie tylko w trybie oznajmującym, lecz także w trybie przypuszczającym.
Zniesławienie - zarówno w typie podstawowym, jak i kwalifikowanym - jest powszechnym
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
przestępstwem formalnym. Jest to przestępstwo umyślne, które może być popełnione zarówno
z zamiarem bezpośrednim, jak i ewentualnym.
Nie stanowią zniesławienia oświadczenia i wypowiedzi będące realizacją uprawnień opartych
na prawie. Dotyczy to w szczególności krytycznych ocen wyrażonych w opiniach służbowych,
skargach, pismach procesowych, krytyce naukowej, artystycznej itp. (wyrok z dnia 23 maja
2002 r. Sąd Najwyższy V KKN 435/00). Pisanie i kierowanie do odpowiednich organów skarg
i wniosków jest uprawnieniem jednostki subiektywnie broniącej swoich praw, niezależnie od
tego, czy jej roszczenia są słuszne, a także niezależenie od tego, czy potrafi ona udowodnić
swoje twierdzenia (wyrok Sądu Najwyższego z 11.12.1996r., (III KKN 98/96, Pal. 1997, nr 9-
10, s. 189).
Co do uwag natury ogólnej to należy jeszcze zaznaczyć, iż art. 213 § 2 k.k. wskazuje
okoliczności wyłączające odpowiedzialność za zniesławienie, czyli konstruuje tzw. kontratyp,
określany kontratypem dozwolonej krytyki. Wspomniany przepis stanowi: "Nie popełnia
przestępstwa określonego w art. 212 § 1 lub 2, kto publicznie podnosi lub rozgłasza prawdziwy
zarzut dotyczący postępowania osoby pełniącej funkcję publiczną lub służący obronie
społecznie uzasadnionego interesu; jeżeli zarzut dotyczy życia prywatnego lub rodzinnego,
dowód prawdy może być przeprowadzony tylko wtedy, gdy zarzut ma zapobiec
niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia człowieka albo demoralizacji małoletniego". Dopiero
zestawienie obydwu tych przepisów pozwala zrekonstruować penalizowany przez ustawę
zakres korzystania z wolności słowa i wolności prasy. Na podstawie art. 212 § 1 i 2 w związku
z art. 213 § 2 k.k. odpowiedzialności karnej nie poniesie osoba, która publicznie pomawia inną
osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości
prawnej o odpowiadające rzeczywistości (prawdziwe) postępowanie lub właściwości, które
mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego
stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, albo o postępowanie lub właściwości prawdziwe,
jeśli zarzuty te służą obronie społecznie uzasadnionego interesu. Surowsza ocena prawna w
wypadku podniesienia w środku społecznego komunikowania nieprawdziwego lub nawet
prawdziwego zarzutu, lecz niesłużącego obronie społecznie uzasadnionego interesu, nie jest
przejawem woluntaryzmu ustawodawcy, lecz uwzględnia z wymaganą racjonalnością wyższy
stopień społecznej szkodliwości czynu i większy rozmiar krzywdy wyrządzonej jednostce ze
względu na zasięg i intensywność działania pomówienia. W sytuacji zarzutu uczynionego
publicznie, uchylenie przestępności zniesławienia wymaga nie tylko jego prawdziwości, ale
także zarzut ten musi służyć obronie społecznie uzasadnionego interesu (art. 213 § 2 kk).
Działanie publiczne zachodzi wówczas: "gdy bądź ze względu na miejsce działania, bądź ze
względu na okoliczności i sposób działania sprawcy jego zachowanie się jest lub może być
dostępne (dostrzegalne) dla nieokreślonej liczby osób, przy czym sprawca mając świadomość
tej możliwości co najmniej na to się godzi" (OSNKW 1988, nr 11-12, poz. 82). Nie zawsze
zachowanie dokonane w miejscu publicznym będzie miało charakter publiczny, bowiem musi
zaistnieć taka sytuacja, w której owo zachowanie jest (lub może być) dostępne dla nieokreślonej
liczby osób. Sąd Najwyższy wskazał: „Społecznie uzasadniony interes nie może być rozumiany
w sposób abstrakcyjny, jest bowiem pojęciem konkretnym i musi wynikać z określonej sytuacji,
wymagającej obrony tego interesu nawet z naruszeniem dobrego imienia innej osoby, grupy
osób lub instytucji. Nie każde działanie jest działaniem w obronie społecznie uzasadnionego
interesu, lecz tylko takie, które faktycznie temu służy" (OSNKW 1974, nr 2, poz. 27).
„Dozwolona krytyka jest tylko wtedy kontratypem, gdy jest konieczna, tzn. gdy dla obrony
społecznie uzasadnionego interesu konieczne jest naruszenie dobrego imienia innej osoby lub
podmiotu zbiorowego. Konieczność odnosi się zarówno do sposobu, jak i formy naruszenia
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
czci. Eksces w tym zakresie prowadzi do odpowiedzialności za zniesławienie" (A. Zoll, Kodeks
karny. Część szczególna. Komentarz, Kraków 1999, t. II, s. 658). Godzi się tu również
przytoczyć stanowisko Sądu Najwyższego, które wyraził w postanowieniu z 22 czerwca 2004
r. (OSNKW 2004/9/86): "Naruszanie godności i dobrego imienia przez podnoszenie i
rozgłaszanie nieprawdziwych zarzutów ma w naszym kręgu cywilizacyjno-kulturowym
jednoznacznie negatywną ocenę z powodu fundamentalnych racji moralnych i etycznych. W
tym zatem zakresie ingerencja prawa - respektującego te racje - w niczym nie narusza wolności
wypowiedzi, która nie jest przecież równoznaczna z prawem do całkowitej dowolności, ani
zgodą na działanie wolnego rynku werbalnego zła, lecz pozytywną wartością dojrzałej i
odpowiedzialnej wolności. Nieprawda nie realizuje idei wolności wypowiedzi i nie służy żadnej
innej wartości, a więc i obronie społecznie uzasadnionego interesu, bo czynienie zła nie
przysparza dobra. Nie oczekuje jej również odbiorca informacji, skoro nie urzeczywistnia jego
prawa do informacji rzetelnej, lecz lekceważy go, dezinformuje i traktuje przedmiotowo.
Nieprawda sprzeniewierza się idei wolności wypowiedzi, deprecjonując samą jej istotę. Inne
rozumienie swobody wyrażania poglądów, w tym prawa do krytyki, wyrażałoby aprobatę dla
stałego obniżania kulturowych standardów oraz redukcji poziomu przyzwoitości, wrażliwości i
odpowiedzialności". Subiektywne przeświadczenie sprawcy przestępstwa z art. 212 § 1 lub 2
k.k., że działa w obronie społecznie uzasadnionego interesu nie jest wystarczające do przyjęcia,
iż zaistniały warunki określone w art. 179 § 2 k.k. z 1969 r. W myśl treści art. 179 § 2 pkt 2 k.k.
z 1969 r. koniecznym jest, aby to przeświadczenie było oparte po pierwsze na uzasadnionych
podstawach, że zarzut jest prawdziwy, po drugie zaś, aby towarzyszyło mu przekonanie, iż
podnoszący zarzut broni społecznie uzasadnionego interesu.
Przeprowadzone przez sąd postępowanie dowodowe i analiza prawna doprowadziły do uznania,
że zarzut zniesławienia postawiony oskarżonemu był niezasadny, a to wobec ziszczenia się
przesłanek z art. 213 § 2 pkt 2 k.k. Klienci mają prawo do wyrażania subiektywnych opinii
dotyczących działalności prowadzonej przez przedsiębiorcę, niezależnie od rodzaju
świadczonych usług. Oskarżyciel prywatny powinien liczyć się z tym, że jego działalność
będzie podlegać ocenie i ewentualnej krytyce przez jego klientów, a także inne osoby. Tym
bardziej, że założył profil firmy w Internecie w witrynie Google, co może wiązać się z różnymi
konsekwencjami, w tym z wystawianiem negatywnych komentarzy. Zresztą taki też jest cel
prezentacji swojej osoby na stronie Google, która również przewiduje wystawianie ocen danej
osobie, czy firmie. W ocenie sądu wpis dokonany przez oskarżonego nie miał charakteru
pomówienia, o jakim mowa w art. 212 § 2 k.k., co więcej wpis ten został umieszczony
publicznie jako krytyka działalności prawniczej adwokata, w celu społecznie uzasadnionego
interesu, a tym samym nie można uznać, aby oskarżony wyczerpał swoim zachowaniem
znamiona czynu zabronionego. Krytyka postawy i działania oskarżyciela prywatnego nie miała
zdaniem sądu na celu dokuczenia lub jego szykanowania. Treść słów użytych we wpisie
oskarżonego wskazuje na to, że oskarżony opisał w swojej opinii, w jaki sposób została
wykonana usługa prawna przez oskarżyciela prywatnego wykonującego zawód adwokata,
stopień jego zaangażowania w zleconej sprawie, a także skutki związane z udzieloną pomocą
prawną. Wyniki analizy wypożyczonych akt sprawy o sygn. akt VI GC 719/21, w której
oskarżyciel prywatny reprezentował oskarżonego D W wskazują, że powództwo przez niego
wytoczone w ramach udzielonego mu pełnomocnictwa procesowego zostało oddalone jako
bezzasadne już z samego tylko powodu powołania w pozwie niezasadnej podstawy prawnej
powództwa, nieprzystającej do okoliczności sprawy, ale także wzięto pod uwagę zgłaszane w
toku postępowania nieprecyzyjne roszczenia (co wynika wprost z treści uzasadnienia wyroku
Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 8 sierpnia 2023 r.). Sama analiza akt o sygn. VI GC 719/21
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
przemawia za tym, że oskarżony obiektywnie mógł uznać, że wykonana przez adwokata P B
usługa prawna była nienależycie wykonana, skoro powództwo wytoczone przez jego
pełnomocnika zostało oddalone już tylko wyłącznie z powodu doboru niewłaściwej podstawy
prawnej dochodzonego roszczenia nieprzystającej do zawartej umowy. Przecież z tego powodu
osoby bez wystarczającej wiedzy prawniczej zgłaszają się do adwokata, gdyż liczą na fachowe
udzielenie im porady prawnej i prowadzenie ich sprawy przed sądem, ale również na wskazanie,
iż w danych okolicznościach sprawy dochodzenie roszczenia przez sądem jest niezasadne.
Rację ma oskarżony, iż to na adwokacie ciążył obowiązek prawidłowego napisania pozwu,
odpowiedniego do okoliczności sprawy. Z akt sprawy o sygn. VI GC 719/21 wynika, że
początkowo pełnomocnik powoda wskazał w pozwie, że oprócz upoważnienia zastępczego do
dokończenia robót budowlanych dochodzi także kwoty 65 tys. złotych tytułem zapłaty, lecz
dopiero na wezwanie sądu do sprecyzowania i wniesienia opłaty od każdego z dochodzonych
roszczeń pełnomocnik wskazał, że jednak cofa żądanie zapłaty kwoty 65 tysięcy złotych.
Oznacza to, że przed wniesieniem pozwu adwokat nie zadbał o precyzyjne ustalenie ze swoim
klientem dochodzonego roszczenia, co uczynił dopiero po wniesieniu pozwu informując w
wiadomości tekstowej zawartej na karcie 31, że takie żądanie rodziłoby konieczność uiszczenia
podwójnej opłaty. Także odnośnie kwestii przekazania sprawy do wydziału gospodarczego, to
za zrozumiałe należy uznać stanowisko oskarżonego, iż obawiał się o wniesienie apelacji z
takim zarzutem apelacyjnym, skoro na wcześniejszym etapie postępowania jego pełnomocnik
nie kwestionował tego, a co więcej, wskazywał, że jest to korzystne, gdyż przyśpieszy to
rozpoznanie sprawy. W ocenie sądu adwokat powinien poinformować swojego klienta o
możliwych konsekwencjach prawnych polegających na pewnych ograniczeniach w procedurze
dowodowej w związku z przekazaniem sprawy do wydziału gospodarczego, czego jednak
adwokat na początku postępowania cywilnego nie uczynił, a informował o tym oskarżonego
dopiero po wydaniu niekorzystnego wyroku, na wyraźne pytania klienta (co wynika z
wiadomości tekstowych zawartych na k. 33-38). Również okoliczność, iż oskarżyciel prywatny
zarzucał oskarżonemu zatajenie podpisania przez niego protokołu zdawczo-odbiorczego
wskazuje na niezasadne obarczenie klienta swoim niedopatrzeniem. W ocenie sądu to adwokat,
jako osoba, która posiada fachową wiedzę prawniczą i odpowiednie doświadczenie w tego typu
sprawach sam powinien zapytać swojego klienta o te okoliczności, jeszcze przed wytoczeniem
powództwa. Zatem sposób udzielania porad przez oskarżyciela prywatnego, prowadzenia
sprawy i kontaktowania się z klientem opisany przez oskarżonego odzwierciedlał prawdziwość
przywołanych w poście oskarżonego negatywnych sformułowań dotyczących działalności
adwokata w tej konkretnej sprawie. Oskarżony nie posłużył się informacjami nieprawdziwymi
lub przeinaczonymi, w bezpośrednim zamiarze narażenia oskarżyciela na utratę zaufania
niezbędnego do wykonywania zawodu zaufania publicznego, lecz wyłącznie wypowiedział
ocenę krytyczną odnoszącą się do sposobu realizacji przyjętego przez oskarżyciela prywatnego
zlecenia na usługi prawne. Oskarżony w żaden sposób nie ubliżał oskarżycielowi prywatnemu,
a jedynie odnosił się do faktów, które w jego odczuciu, były prawdziwe i stanowiły realizację
jego prawa do krytyki. Natomiast wypowiedzi ocenne nie mogą być uznane za zniesławienie
ani zniewagę, gdyż zwroty: „nie potrafi zadbać o proste szczegóły”, „musi się zapytać
kolegów”, „jest osobą, od której należy się trzymać z daleka” nie mogą być uznane za
obraźliwe. Zdaniem sądu krytyka nie traci swego charakteru nawet w wypadku
przejaskrawienia, a nawet jeśli taka krytyka nacechowana była dużą dozą ironii, co ma miejsce
niewątpliwie w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do poszczególnych zwrotów to oskarżony w swoim poście zarzucał
oskarżycielowi prywatnemu, że na wszelkie zadawane pytania ten odpowiadał mu, że musi
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
zapytać kolegów. W tym zakresie świadek zeznał, iż tylko jedna była taka sytuacja
spowodowana koniecznością jego pobytu w szpitalu i kończącym się terminem do napisania
ewentualnej apelacji od wyroku. Jednakże podawane przez świadka daty wskazują, iż mógł
wcześniej ustalić dokładnie ze swoim klientem, czy konieczne jest wniesienie apelacji, a po
uzyskaniu informacji o pobycie w szpitalu miał jeszcze jeden dzień na ewentualne napisanie
apelacji. W tym zakresie za bardziej wiarygodne uznano zatem wyjaśnienia oskarżonego, iż
także w toku postępowania cywilnego adwokat udzielał mu takich wymijających odpowiedzi,
mając także na uwadze stanowisko procesowe strony pozwanej prezentowane w pismach
procesowych w sprawie VI GC 719/21 kwestionujące dochodzone roszczenie oraz w
odpowiedzi na to brak istotnych argumentów merytorycznych w kolejnych pismach strony
powodowej. Podobnie uznano za wiarygodne to, że pełnomocnik informował oskarżonego, iż
odnośnie dotychczasowego przebiegu postępowania cywilnego, stawianych przez przeciwną
stronę zarzutów i pominiętych nowych wniosków dowodowych przedłożonych przez
oskarżonego, to będzie się mógł ustosunkować dopiero po wydaniu w sprawie wyroku.
Również z odpowiedzi ubezpieczyciela, któremu została zgłoszona szkoda wynika, że adwokat
obarczał swojego klienta ukryciem dokumentu, w którym oskarżony potwierdza odebranie
robót bez zastrzeżeń.
Nie ma także znaczenia to, że w postępowaniu szkodowym wytoczonym przez oskarżonego nie
dopatrzono się nieprawidłowości w działaniu adwokata, które uzasadniałyby wypłatę klientowi
odszkodowania. Sąd na potrzeby postępowania karnego dokonał własnej oceny działalności
adwokata. W ocenie sądu działania P B upoważniały oskarżonego do wystawienia w sieci
internet oceny i negatywnej krytyki prowadzonej przez niego sprawy. Prawo takie przysługuje
każdej osobie i nie można uznać, aby zamiarem oskarżonego było zniesławienie. Postępowanie
dowodowe wykazało prawdziwość twierdzeń D W zawartych w umieszczonym przez niego
poście, a jednocześnie intencją oskarżonego było poinformowanie społeczeństwa o jego opinii
na temat prowadzenia przez adwokata sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że D W nie zrealizował znamion
występku z art. 212 § 2 kk, stąd uniewinnił go od popełnienia zarzuconego mu czynu.
14.KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNE I
ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku
Punkt z wyroku
odnoszący się
do przypisanego
czynu
Przytoczyć okoliczności
xxx
xxx
xxxxx
xxxxxxxx
15.
1INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU
Oskarżony
Punkt rozstrzygnięcia
Punkt z wyroku
odnoszący się
Przytoczyć okoliczności
Sąd Rejonowy w Rybniku, Pl. Kopernika 2, 44-200 Rybnik,
tel. 32 43 93 105, prezes@rybnik.sr.gov.pl, www.rybnik.sr.gov.pl,
NIP 642-23-33-394, Regon 000322169
z wyroku
do przypisanego
czynu
xxxxxx
xxxxx
xxx
xxxxxxxxxxx
6. INNE ZAGADNIENIA
W
tym
miejscu
sąd
może
odnieść
się
do
innych
kwestii
mających
znaczenie
dla
rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji
prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę
xxxxxxxxxxx
16.KOSZTY PROCESU
Punkt
rozstrzygnięci
a z wyroku
Przytoczyć okoliczności
2
Sąd na podstawie art. 632 pkt 2 kpk kosztami postępowania obciążył omyłkowo
Skarb Państwa, zamiast zgodnie z art. 632 pkt 1 dotyczącego spraw z oskarżenia
prywatnego – oskarżyciela prywatnego.
17.
1PODPIS